Công tác tuyển dụng viên chức tại Việt Nam vừa bước vào một giai đoạn cải cách mạnh mẽ với việc Luật Viên chức 2025 và Nghị định 259/2026/NĐ-CP chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 01/07/2026. Sự thay đổi này không chỉ chuẩn hóa quy trình tuyển chọn mà còn mở ra nhiều cơ hội lớn cho các ứng viên có năng lực, đồng thời bãi bỏ những thủ tục rườm rà không còn phù hợp với thực tiễn.

Dưới đây là thông tin chi tiết và chuyên sâu về điều kiện dự thi viên chức, các trường hợp xét tuyển đặc biệt, đối tượng ưu tiên và những điểm mới mang tính đột phá mà mọi ứng viên cần nắm rõ trong mùa tuyển dụng năm 2026.

1. Điều kiện đăng ký dự tuyển viên chức theo quy định mới nhất

Theo quy định tại Điều 6 Nghị định 259/2026/NĐ-CP, điều kiện đăng ký dự tuyển viên chức được thực hiện thống nhất theo quy định tại Điều 19 Luật Viên chức 2025.

Cụ thể, người đăng ký dự tuyển vào các đơn vị sự nghiệp công lập phải đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn cơ bản sau:

• Có 01 quốc tịch là quốc tịch Việt Nam và đang cư trú hợp pháp tại Việt Nam theo quy định của Luật Quốc tịch Việt Nam 2008;
• Từ đủ 18 tuổi trở lên. Riêng đối với các đơn vị sự nghiệp công lập thuộc lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật, thể dục, thể thao, người đăng ký dự tuyển có thể dưới 18 tuổi nhưng phải từ đủ 15 tuổi trở lên và bắt buộc phải có sự đồng ý bằng văn bản của người đại diện theo pháp luật;
• Có đơn đăng ký dự tuyển (theo mẫu Phiếu đăng ký dự tuyển ban hành kèm theo Nghị định);
• Có lý lịch rõ ràng, phẩm chất chính trị và đạo đức tốt;
• Đủ sức khỏe để đảm nhận và hoàn thành tốt nhiệm vụ theo vị trí việc làm;
• Đáp ứng đầy đủ các yêu cầu về trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, chứng chỉ hành nghề (nếu có) của vị trí việc làm dự tuyển và các tiêu chuẩn khác theo quy định của pháp luật chuyên ngành.

Bên cạnh đó, đối với các vị trí việc làm là viên chức quản lý, ứng viên ngoài việc đáp ứng các tiêu chuẩn chung nêu trên còn phải thỏa mãn các điều kiện, tiêu chuẩn bổ nhiệm cụ thể theo quy định của cơ quan có thẩm quyền.

Khoản 1 Điều 6 Nghị định 259/2026/NĐ-CP quy định:
"Điều kiện đăng ký dự tuyển viên chức thực hiện theo quy định tại Điều 19 Luật Viên chức số 129/2025/QH15. Cơ quan, đơn vị có thẩm quyền tuyển dụng xác định cụ thể các điều kiện đăng ký dự tuyển theo quy định tại điểm g và điểm h khoản 1 Điều 19 Luật Viên chức số 129/2025/QH15, nhưng không thấp hơn các tiêu chuẩn chung và không được trái với các nguyên tắc tuyển dụng quy định tại Điều 16 Luật Viên chức số 129/2025/QH15."

2. Những trường hợp tuyệt đối không được đăng ký dự tuyển viên chức

Để bảo đảm chất lượng đội ngũ và tính nghiêm minh của nền công vụ, Điều 19 Luật Viên chức 2025 cũng quy định rõ những trường hợp sau đây không được phép đăng ký dự tuyển viên chức dưới bất kỳ hình thức nào:

• Người bị mất năng lực hành vi dân sự hoặc bị hạn chế năng lực hành vi dân sự; người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi;
• Người đang bị truy cứu trách nhiệm hình sự;
• Người đang chấp hành bản án, quyết định về hình sự của Tòa án hoặc đã chấp hành xong nhưng chưa được xóa án tích;
• Người đang bị áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc hoặc cơ sở giáo dục bắt buộc;
• Các trường hợp khác không được đăng ký dự tuyển theo quy định của pháp luật về hoạt động nghề nghiệp chuyên ngành.

3. Cơ hội lớn từ 4 nhóm đối tượng được xét tuyển viên chức trực tiếp

Một trong những điểm mới đáng chú ý tại Điều 7 Nghị định 259/2026/NĐ-CP là việc quy định cụ thể các trường hợp được tuyển dụng thông qua hình thức xét tuyển trực tiếp (không phải trải qua thi tuyển cạnh tranh gay gắt). Cơ chế này áp dụng riêng cho 4 nhóm đối tượng sau:

1. Người cam kết tình nguyện làm việc từ đủ 03 năm trở lên tại các vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, ưu tiên trong các lĩnh vực thiết yếu như y tế, giáo dục;
2. Người học theo chế độ cử tuyển theo quy định của Luật Giáo dục, sau khi tốt nghiệp ra trường trở về công tác tại địa phương nơi cử đi học;
3. Sinh viên tốt nghiệp xuất sắc, người có tài năng thuộc đối tượng thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao theo quy định của Chính phủ hoặc quy định riêng của cơ quan quản lý viên chức;
4. Các trường hợp đặc thù khác theo quy định của pháp luật về ngành, lĩnh vực hoạt động nghề nghiệp.

4. Quy định mới về điểm ưu tiên trong tuyển dụng viên chức

Điều 8 Nghị định 259/2026/NĐ-CP phân chia cụ thể mức điểm ưu tiên được cộng trực tiếp vào kết quả thi tuyển hoặc xét tuyển tại Vòng 2 như sau:

• Cộng 7,5 điểm: Áp dụng đối với Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, Anh hùng Lao động, thương binh, người hưởng chính sách như thương binh, thương binh loại B;
• Cộng 5,0 điểm: Áp dụng đối với người dân tộc thiểu số; sĩ quan quân đội, quân nhân chuyên nghiệp phục viên; sĩ quan, hạ sĩ quan công an nhân dân xuất ngũ; người làm công tác cơ yếu chuyển ngành; học viên tốt nghiệp đào tạo sĩ quan dự bị, chỉ huy trưởng Ban chỉ huy quân sự cấp xã ngành quân sự cơ sở; con liệt sĩ, con thương binh, con bệnh binh, con đẻ của người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học...;
• Cộng 2,5 điểm: Áp dụng đối với người hoàn thành nghĩa vụ quân sự, nghĩa vụ tham gia công an nhân dân; công nhân, viên chức quốc phòng thôi việc; đội viên thanh niên xung phong, trí thức trẻ tình nguyện...;
• Cộng 1,5 điểm: Áp dụng đối với cán bộ công đoàn trưởng thành từ cơ sở, trong phong trào công nhân theo quy định của cấp có thẩm quyền.

Lưu ý: Trường hợp ứng viên thuộc nhiều diện ưu tiên nêu trên thì chỉ được cộng một mức điểm ưu tiên cao nhất vào kết quả Vòng 2.

5. Những cải cách đột phá từ ngày 01/07/2026

Chính thức bãi bỏ chế độ tập sự đối với viên chức

Đây được xem là bước cải cách mang tính lịch sử trong chính sách sử dụng nhân lực khu vực công. Kể từ ngày 01/07/2026, viên chức sau khi trúng tuyển và ký hợp đồng làm việc sẽ không còn phải trải qua thời gian tập sự (trước đây là từ 3 đến 12 tháng theo Nghị định 115/2020/NĐ-CP). Thay đổi này giúp viên chức mới tuyển dụng nhanh chóng ổn định công việc, được hưởng ngay 100% lương và các khoản phụ cấp theo đúng vị trí việc làm đảm nhiệm.

Thay thế cơ chế đăng ký hai nguyện vọng

Thay vì cơ chế đăng ký nguyện vọng 1 và nguyện vọng 2 như quy định cũ tại Nghị định 85/2023/NĐ-CP, quy định mới áp dụng cơ chế tuyển dụng chung cho nhiều đơn vị sử dụng viên chức. Việc phân bổ ứng viên trúng tuyển vào các đơn vị cụ thể sẽ căn cứ vào thứ tự ưu tiên lựa chọn trên Phiếu đăng ký dự tuyển và kết quả điểm thi từ cao xuống thấp.

Bổ sung đối tượng tiếp nhận đặc biệt

Nhằm thu hút mạnh mẽ nhân tài, Điều 15 Nghị định 259/2026/NĐ-CP bổ sung nhóm đối tượng được tiếp nhận thẳng vào viên chức không qua thi tuyển bao gồm: chuyên gia, nhà khoa học, luật gia, luật sư giỏi, doanh nhân tiêu biểu, xuất sắc đang công tác tại khu vực ngoài công lập. Đồng thời, bãi bỏ đối tượng tiếp nhận là cán bộ, công chức cấp xã để đồng bộ với Luật Cán bộ, công chức năm 2025.

Tóm lại, những quy định mới tại Nghị định 259/2026/NĐ-CP và Luật Viên chức 2025 đã tạo ra một hành lang pháp lý thông thoáng, minh bạch và giàu tính nhân văn hơn cho công tác tuyển dụng viên chức tại Việt Nam từ năm 2026.