Trong những ngày đầu năm 2021, thị trường lao động Việt Nam đón nhận một tín hiệu tích cực khi Chính phủ chính thức phê duyệt Đề án nâng cao năng lực và hiệu quả hoạt động của các cơ quan thực hiện chính sách bảo hiểm thất nghiệp. Đây không chỉ là một bước đi kỹ thuật mà còn là tiền đề quan trọng để mở rộng diện bao phủ an sinh xã hội, đảm bảo không ai bị bỏ lại phía sau khi gặp rủi ro mất việc làm.

Lộ trình sửa đổi Luật Việc làm và mở rộng đối tượng tham gia

Căn cứ theo quy định tại Quyết định 2269/QĐ-TTg năm 2020, Thủ tướng Chính phủ đã giao Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội chủ trì việc rà soát, đánh giá và đề xuất sửa đổi Luật việc làm 2013. Trọng tâm của đợt cải cách này là hướng tới việc mở rộng đối tượng tham gia bảo hiểm thất nghiệp, không chỉ dừng lại ở những người có hợp đồng lao động từ 03 tháng trở lên như hiện nay.

Việc mở rộng này được kỳ vọng sẽ bao phủ thêm các nhóm lao động yếu thế, lao động trong khu vực phi chính thức hoặc các loại hình hợp đồng lao động linh hoạt mới phát sinh. Điều này hoàn toàn phù hợp với tinh thần của Nghị quyết 28-NQ/TW năm 2018 về cải cách chính sách bảo hiểm xã hội, coi bảo hiểm thất nghiệp là công cụ quản trị thị trường lao động hữu hiệu.

Gắn kết bảo hiểm thất nghiệp với chính sách việc làm bền vững

Thay vì chỉ tập trung vào việc chi trả trợ cấp thất nghiệp, chính sách mới sẽ chuyển dịch mạnh mẽ sang hướng chủ động phòng ngừa và hỗ trợ duy trì việc làm. Cụ thể, các chế độ sẽ được thiết kế lại để:

• Hỗ trợ doanh nghiệp đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ kỹ năng nghề để duy trì việc làm cho người lao động.
• Tăng cường kết nối cung - cầu lao động thông qua hệ thống thông tin thị trường lao động hiện đại.
• Nâng cao hiệu quả của công tác tư vấn, giới thiệu việc làm và dạy nghề cho người thất nghiệp.

Quyết tâm ngăn chặn trục lợi Quỹ bảo hiểm thất nghiệp

Một trong những nhiệm vụ then chốt được nêu tại Quyết định 2269/QĐ-TTg là hoàn thiện quy trình thực hiện và cơ chế tài chính nhằm phát hiện, xử lý nghiêm các hành vi gian lận. Việc ứng dụng công nghệ thông tin và số hóa dữ liệu giữa cơ quan Bảo hiểm xã hội và ngành Lao động sẽ giúp minh bạch hóa quá trình đóng - hưởng, đảm bảo Quỹ bảo hiểm thất nghiệp được sử dụng đúng mục đích, đúng đối tượng.

"Đến năm 2030, mục tiêu đặt ra là 90% người thất nghiệp khi đến các Trung tâm dịch vụ việc làm sẽ được giới thiệu việc làm miễn phí, đồng thời rút ngắn thời gian chờ đợi và đơn giản hóa tối đa thủ tục hành chính."

Với những định hướng rõ ràng từ Chính phủ, chính sách bảo hiểm thất nghiệp trong giai đoạn tới sẽ thực sự trở thành "giá đỡ" vững chắc cho người lao động, góp phần ổn định kinh tế - xã hội và thúc đẩy thị trường lao động phát triển bền vững.