Từ ngày 01/7/2024, chính sách tiền lương tại Việt Nam đã chứng kiến những thay đổi mang tính lịch sử. Với việc tăng mức lương cơ sở lên 2,34 triệu đồng theo Nghị định 73/2024/NĐ-CP, bài toán so sánh thu nhập giữa khu vực công và khu vực tư nhân lại một lần nữa trở thành tâm điểm chú ý của dư luận.

Cú hích từ mức lương cơ sở 2,34 triệu đồng

Thay vì thực hiện ngay 05 bảng lương mới theo vị trí việc làm, Chính phủ đã quyết định phương án tăng lương cơ sở thêm 30% - mức tăng cao nhất từ trước đến nay. Điều này giúp thu nhập của cán bộ, công chức, viên chức cải thiện đáng kể ngay trong giai đoạn chuyển tiếp của lộ trình cải cách.

Theo quy định tại Điều 3 Nghị định 73/2024/NĐ-CP:

"Từ ngày 01 tháng 7 năm 2024, mức lương cơ sở là 2.340.000 đồng/tháng."

Với mức lương này, một công chức mới vào nghề có hệ số lương 1,86 sẽ nhận mức lương thực tế là 4.352.400 đồng/tháng (chưa bao gồm các khoản phụ cấp và tiền thưởng). Đây là một bước tiến dài so với mức lương cũ, tạo đà để thực hiện các mục tiêu xa hơn tại Nghị quyết 27-NQ/TW.

So sánh tương quan: Lương công chức và lương tối thiểu vùng 2024

Song song với việc tăng lương cơ sở, Chính phủ cũng ban hành Nghị định 74/2024/NĐ-CP điều chỉnh mức lương tối thiểu vùng đối với người lao động trong khu vực doanh nghiệp. Cụ thể, mức lương tối thiểu tháng tại Vùng I đã tăng lên 4.960.000 đồng, Vùng II là 4.410.000 đồng, Vùng III là 3.860.000 đồng và Vùng IV là 3.450.000 đồng.

Nếu so sánh mức lương thấp nhất của công chức (4,35 triệu đồng) với mức lương tối thiểu bình quân của 4 vùng (khoảng 4,17 triệu đồng), có thể thấy thu nhập của khu vực công đã bắt đầu tiệm cận và có phần nhỉnh hơn mức bình quân của khu vực doanh nghiệp. Điều này hoàn toàn phù hợp với tinh thần của Nghị quyết 27-NQ/TW về việc đảm bảo tiền lương thấp nhất của công chức bằng hoặc cao hơn mức lương thấp nhất bình quân các vùng của khu vực doanh nghiệp.

Lộ trình "vượt rào" thu nhập đến năm 2030

Theo lộ trình cải cách, mục tiêu đặt ra cho thu nhập của công chức không chỉ dừng lại ở việc "đuổi kịp" khu vực tư nhân mà còn phải vươn lên dẫn đầu. Cụ thể:

• Đến năm 2025: Tiền lương thấp nhất của công chức phải cao hơn mức lương thấp nhất bình quân các vùng của khu vực doanh nghiệp.
• Đến năm 2030: Tiền lương thấp nhất của công chức phải bằng hoặc cao hơn mức lương thấp nhất của vùng cao nhất (Vùng I) của khu vực doanh nghiệp.

Để đạt được điều này, bên cạnh việc điều chỉnh lương cơ sở, Nhà nước sẽ tiếp tục hoàn thiện cơ chế quản lý tiền lương và thu nhập, gắn liền với vị trí việc làm và hiệu quả công việc theo quy định của Bộ luật Lao động 2019 và các văn bản hướng dẫn liên quan.

Những thay đổi về phụ cấp và tiền thưởng

Một điểm mới đáng chú ý trong đợt cải cách này là việc bổ sung chế độ tiền thưởng. Theo Điều 4 Nghị định 73/2024/NĐ-CP, quỹ tiền thưởng bằng 10% tổng quỹ tiền lương cơ bản của đơn vị (không bao gồm phụ cấp). Đây là khoản chi ngoài lương nhằm khuyến khích những cá nhân có thành tích xuất sắc, tạo động lực làm việc trong khu vực công.

Bên cạnh đó, các loại phụ cấp cũng được rà soát và sắp xếp lại. Mặc dù chưa bãi bỏ hoàn toàn các loại phụ cấp cũ để thay thế bằng 09 loại phụ cấp mới như dự kiến ban đầu, nhưng việc tăng lương cơ sở cũng đồng nghĩa với việc giá trị tuyệt đối của các khoản phụ cấp tính theo lương cơ sở (như phụ cấp khu vực, phụ cấp trách nhiệm...) cũng tăng theo tương ứng.

Tóm lại, từ ngày 01/7/2024, lương công chức đã có sự bứt phá mạnh mẽ. Dù vẫn còn một khoảng cách nhất định so với mức lương tối thiểu của Vùng I trong khu vực doanh nghiệp, nhưng với lộ trình cải cách bài bản, kỳ vọng về một mức thu nhập xứng đáng cho đội ngũ cán bộ, công chức đang dần trở thành hiện thực.