Bước sang năm 2025, hệ thống an sinh xã hội tại Việt Nam ghi nhận những cải cách mạnh mẽ trong lĩnh vực y tế. Những nút thắt về thiếu thuốc, chuyển tuyến hay danh mục chi trả đã được tháo gỡ thông qua các văn bản pháp lý mới, hứa hẹn mang lại sự thuận tiện và công bằng hơn cho hàng triệu người tham gia bảo hiểm.

1. Bệnh viện thiếu thuốc? Người bệnh được hoàn tiền trực tiếp!

Một trong những nỗi trăn trở lớn nhất của người bệnh thời gian qua là tình trạng "có thẻ nhưng vẫn phải tự mua thuốc ngoài". Để giải quyết dứt điểm vấn đề này, Bộ Y tế đã ban hành Thông tư 22/2024/TT-BYT, có hiệu lực từ ngày 01/01/2025.

Theo quy định tại Điều 3 Thông tư 22/2024/TT-BYT, nếu bệnh viện không có sẵn thuốc hoặc thiết bị y tế thuộc danh mục chi trả do các nguyên nhân khách quan (như đang đấu thầu nhưng chưa có kết quả), người bệnh tự mua ngoài sẽ được cơ quan Bảo hiểm xã hội thanh toán lại tiền.

Trường hợp cơ sở khám bệnh, chữa bệnh không có thuốc, thiết bị y tế do đang trong quá trình lựa chọn nhà thầu theo kế hoạch đã được phê duyệt... cơ quan Bảo hiểm xã hội thanh toán trực tiếp cho người bệnh theo số lượng và đơn giá ghi trên hóa đơn.

Đây là bước tiến đột phá, đảm bảo rằng quyền lợi của người dân không bị gián đoạn bởi các thủ tục hành chính hay khó khăn trong cung ứng vật tư của cơ sở y tế.

2. Mở rộng 'lưới' an sinh: Thêm nhiều đối tượng tham gia BHYT bắt buộc

Với mục tiêu tiến tới bảo hiểm y tế toàn dân, Luật Bảo hiểm y tế sửa đổi 2024 đã bổ sung thêm nhiều nhóm đối tượng vào diện tham gia bắt buộc. Đáng chú ý là người lao động có hợp đồng từ đủ 01 tháng trở lên (thay vì 03 tháng như trước đây) đều phải tham gia BHYT.

Bên cạnh đó, các nhóm yếu thế và lực lượng hỗ trợ tại cơ sở cũng được đưa vào diện bao phủ, bao gồm: nhân viên y tế thôn bản, người tham gia lực lượng bảo vệ an ninh trật tự ở cơ sở, và người từ 75 tuổi trở lên đang hưởng trợ cấp tuất hàng tháng. Việc mở rộng này không chỉ tăng cường nguồn quỹ mà còn đảm bảo không ai bị bỏ lại phía sau trong việc tiếp cận dịch vụ y tế cơ bản.

3. 'Đặc cách' cho bệnh hiểm nghèo: Lên thẳng tuyến chuyên sâu

Trước đây, quy trình chuyển tuyến thường gây mệt mỏi cho những bệnh nhân mắc bệnh nan y. Từ năm 2025, người bệnh được chẩn đoán mắc các bệnh hiếm, bệnh hiểm nghèo hoặc cần kỹ thuật cao sẽ được hưởng đặc quyền: Lên thẳng cấp chuyên sâu mà không cần thủ tục chuyển tuyến rườm rà.

Đặc biệt, quỹ BHYT sẽ thanh toán 100% chi phí theo mức hưởng khi người dân khám chữa bệnh tại các cơ sở cấp ban đầu trên toàn quốc hoặc điều trị nội trú tại các cơ sở cấp cơ bản. Điều này giúp rút ngắn thời gian chờ đợi, tận dụng "thời gian vàng" trong điều trị các ca bệnh phức tạp.

4. Linh hoạt phương thức đóng cho doanh nghiệp và hộ kinh doanh

Nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động sản xuất kinh doanh, quy định mới cho phép các doanh nghiệp, hợp tác xã và hộ kinh doanh trong lĩnh vực nông, lâm, ngư, diêm nghiệp được lựa chọn phương thức đóng BHYT linh hoạt hơn. Thay vì chỉ đóng theo tháng, các đơn vị này có thể đóng định kỳ 03 tháng hoặc 06 tháng một lần, phù hợp với đặc thù thu nhập theo mùa vụ hoặc theo khoán sản phẩm.

5. Xóa bỏ rào cản hạng bệnh viện trong danh mục thuốc

Một thay đổi mang tính kỹ thuật nhưng ảnh hưởng sâu rộng là việc bãi bỏ phân chia danh mục thuốc theo hạng bệnh viện theo Thông tư 37/2024/TT-BYT.

Từ ngày 01/01/2025, các cơ sở y tế sẽ được sử dụng toàn bộ các loại thuốc trong danh mục BHYT, miễn là phù hợp với phạm vi chuyên môn và hướng dẫn điều trị. Điều này có nghĩa là bệnh nhân ở tuyến huyện hoặc các bệnh viện hạng thấp vẫn có cơ hội tiếp cận với các loại thuốc tốt, thuốc đặc trị vốn trước đây chỉ dành cho bệnh viện tuyến Trung ương hoặc hạng I.

Lời khuyên pháp lý: Người dân nên chủ động kiểm tra thời hạn thẻ BHYT và cập nhật các thông tin về cơ sở khám chữa bệnh ban đầu để tận dụng tối đa những chính sách ưu việt này. Việc nắm vững quy định về hoàn tiền thuốc sẽ giúp bạn bảo vệ túi tiền của mình trong những tình huống bệnh viện thiếu vật tư y tế.