Chính phủ vừa ban hành Nghị định 307/2025/NĐ-CP quy định về tiêu chuẩn, cách tính điểm và trình tự thủ tục phân loại đơn vị hành chính. Đây là căn cứ quan trọng để hoạch định chính sách phát triển kinh tế - xã hội và kiện toàn bộ máy chính quyền địa phương trong giai đoạn mới.

Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh là đơn vị hành chính cấp tỉnh loại đặc biệt

Theo quy định tại Điều 2 Nghị định 307/2025/NĐ-CP, việc phân loại đơn vị hành chính được xác định cụ thể như sau:

• Cấp tỉnh: Thành phố Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh là loại đặc biệt; các thành phố trực thuộc trung ương còn lại là loại I. Các tỉnh khác được phân thành ba loại: loại I, loại II và loại III.
• Cấp xã: Được phân thành ba loại: loại I, loại II và loại III.
• Phường và đặc khu: Được phân thành bốn loại: loại đặc biệt, loại I, loại II và loại III.

Mục đích và ý nghĩa của việc phân loại

Việc phân loại không chỉ đơn thuần là xếp hạng mà còn nhằm đánh giá quy mô, trình độ phát triển của từng địa phương. Đây là cơ sở để Nhà nước:

• Xây dựng tổ chức bộ máy chính quyền phù hợp.
• Xác định biên chế, chế độ, chính sách đối với cán bộ, công chức.
• Hoạch định các chính sách phát triển kinh tế - xã hội đặc thù cho từng loại hình đơn vị.

Khung điểm và tiêu chí phân loại chi tiết

Tại Điều 4 Nghị định 307/2025/NĐ-CP, Chính phủ quy định phương pháp tính điểm với tổng số điểm tối đa là 100 điểm (chưa bao gồm điểm ưu tiên). Các tiêu chí chính bao gồm:

1. Quy mô dân số.
2. Diện tích tự nhiên.
3. Điều kiện phát triển kinh tế - xã hội.
4. Các tiêu chí đặc thù khác.

"Đơn vị hành chính được phân loại I khi có tổng số điểm đạt được từ 75 điểm trở lên. Đối với phường, đặc khu loại đặc biệt, yêu cầu tổng điểm từ 90 trở lên và phải đáp ứng các tiêu chí ưu tiên về quy mô dân số, diện tích theo quy định tại Điều 9 Nghị định 307/2025/NĐ-CP."

Các đơn vị đạt từ 60 đến dưới 75 điểm sẽ được xếp loại II, và dưới 60 điểm sẽ thuộc loại III. Việc tính toán điểm số được thực hiện khách quan, làm tròn đến hai chữ số thập phân để đảm bảo tính chính xác trong công tác quản lý hành chính nhà nước.