Từ ngày 17/11/2023, thị trường xăng dầu Việt Nam chính thức vận hành theo cơ chế mới của Nghị định 80/2023/NĐ-CP. Với chu kỳ điều hành rút ngắn và công thức tính giá thay đổi, liệu túi tiền của người dân sẽ bị ảnh hưởng ra sao?

Chu kỳ điều hành giá xăng: Từ 10 ngày xuống còn 7 ngày

Đây là một trong những thay đổi quan trọng nhất tại Nghị định 80/2023/NĐ-CP. Cụ thể, khoản 11 Điều 1 Nghị định 80/2023/NĐ-CP đã sửa đổi thời gian điều hành giá xăng dầu từ 10 ngày xuống còn 07 ngày/lần.

Trước đây, theo khoản 27 Điều 1 Nghị định 95/2021/NĐ-CP, giá xăng được chốt vào các ngày mùng 1, 11 và 21 hàng tháng. Tuy nhiên, quy định mới đã ấn định thời điểm điều chỉnh vào thứ Năm hàng tuần.

"Thời gian điều hành giá xăng dầu được thực hiện vào ngày thứ Năm hàng tuần."

Việc rút ngắn chu kỳ giúp giá xăng dầu trong nước bám sát hơn diễn biến thị trường thế giới, giảm thiểu rủi ro cho doanh nghiệp và đảm bảo quyền lợi cho người tiêu dùng khi giá thế giới có biến động mạnh.

Công thức tính giá cơ sở: "Tính đúng, tính đủ" để ổn định thị trường

Nghị định mới cũng thay đổi cách xác định các yếu tố cấu thành giá cơ sở. Thay vì dựa trên mức bình quân do doanh nghiệp báo cáo có độ trễ lớn, công thức mới giúp cập nhật chi phí kinh doanh xăng dầu sát thực tế hơn.

Theo quy định tại Nghị định 80/2023/NĐ-CP, giá cơ sở xăng dầu được xác định dựa trên tỷ trọng sản lượng từ nguồn nhập khẩu và nguồn sản xuất trong nước. Điều này giúp thị trường minh bạch, tạo động lực cho các doanh nghiệp đầu mối chủ động nguồn cung.

Đại lý được mua xăng từ nhiều nguồn: Chấm dứt cảnh khan hiếm?

Một điểm sáng khác là việc nới lỏng quy định về nguồn cung cho các đại lý bán lẻ. Tại khoản 7 Điều 1 Nghị định 80/2023/NĐ-CP, các đại lý bán lẻ xăng dầu được phép ký hợp đồng với tối đa 03 thương nhân phân phối hoặc đầu mối.

So với quy định cũ tại Nghị định 83/2014/NĐ-CP (chỉ được mua từ 01 nguồn), thay đổi này tạo ra sự cạnh tranh lành mạnh và giúp các cửa hàng xăng dầu linh hoạt hơn trong việc nhập hàng, tránh tình trạng "đứt gãy" chuỗi cung ứng như giai đoạn năm 2022.

Siết chặt quản lý Quỹ bình ổn và hóa đơn điện tử

Để bảo vệ quyền lợi người dân, Chính phủ yêu cầu các thương nhân phải quản lý Quỹ bình ổn giá xăng dầu tại tài khoản ngân hàng riêng biệt và báo cáo định kỳ 06 tháng. Đồng thời, khoản 14 Điều 1 Nghị định 80/2023/NĐ-CP nhấn mạnh việc thực hiện nghiêm quy định về hóa đơn điện tử sau từng lần bán hàng.

Đề xuất giảm thuế bảo vệ môi trường năm 2024

Bên cạnh các thay đổi về cơ chế quản lý, Bộ Tài chính cũng đề xuất tiếp tục giảm 50% thuế bảo vệ môi trường đối với xăng dầu trong năm 2024. Nếu được thông qua, mức thuế đối với xăng (trừ etanol) dự kiến chỉ còn 2.000 đồng/lít, góp phần giảm áp lực lạm phát và hỗ trợ đời sống nhân dân.

Việc thực thi đồng bộ các chính sách mới này được kỳ vọng sẽ tạo ra một thị trường xăng dầu ổn định, minh bạch và hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người dân.