Bước tiến mới trong cơ chế tự chủ tài chính

Ngày 21/06/2021, Chính phủ đã chính thức ký ban hành Nghị định 60/2021/NĐ-CP. Văn bản này thay thế cho một loạt các quy định cũ, nhằm tạo ra một hành lang pháp lý thống nhất và thông thoáng hơn cho các đơn vị sự nghiệp công lập (ĐVSNCL) trong việc quản lý và sử dụng nguồn tài chính.

Theo quy định mới, ĐVSNCL là các tổ chức do cơ quan có thẩm quyền của Nhà nước thành lập, có tư cách pháp nhân, con dấu và tài khoản riêng. Nhiệm vụ chính của các đơn vị này là cung cấp dịch vụ sự nghiệp công hoặc phục vụ quản lý Nhà nước trong các lĩnh vực như y tế, giáo dục, khoa học công nghệ, văn hóa, thể thao...

Các đơn vị sự nghiệp công lập sẽ có thêm nhiều quyền chủ động trong quản lý tài chính (ảnh minh họa)

Chi tiết 5 nội dung chi thường xuyên giao tự chủ

Tại Điều 20 Nghị định 60/2021/NĐ-CP, Chính phủ đã quy định rõ ràng về các nội dung chi mà đơn vị được tự chủ quyết định dựa trên nhiệm vụ được giao và khả năng tài chính thực tế. Cụ thể bao gồm:

1. Chi tiền lương và các khoản đóng góp theo lương

Đây là nội dung quan trọng nhất, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống của cán bộ, viên chức và người lao động. Nghị định chia làm hai giai đoạn:

• Giai đoạn chưa cải cách tiền lương: Đơn vị áp dụng chế độ tiền lương theo mức lương cơ sở, hệ số ngạch, bậc, chức vụ và các khoản phụ cấp hiện hành. Ngoài ra, đơn vị được tự chủ chi tiền công theo hợp đồng vụ việc.
• Giai đoạn áp dụng chế độ tiền lương mới: Thực hiện theo Nghị quyết 27-NQ/TW, tiền lương sẽ được trả theo vị trí việc làm, chức danh và chức vụ.

“Trong thời gian Chính phủ chưa ban hành chế độ tiền lương theo Nghị quyết số 27-NQ/TW, đơn vị sự nghiệp công áp dụng chế độ tiền lương theo mức lương cơ sở, hệ số tiền lương ngạch, bậc, chức vụ, các khoản đóng góp theo tiền lương và các khoản phụ cấp do Nhà nước quy định đối với đơn vị sự nghiệp công; chi tiền công theo hợp đồng vụ việc (nếu có).”

2. Chi tiền thưởng

Việc chi tiền thưởng cũng sẽ được thực hiện đồng bộ với lộ trình cải cách tiền lương. Điều này giúp khuyến khích tinh thần làm việc và nâng cao hiệu quả năng suất lao động tại các đơn vị.

Việc tự chủ chi tiêu giúp các đơn vị tối ưu hóa nguồn lực tài chính (ảnh minh họa)

3. Chi thuê chuyên gia và nhà khoa học

Để nâng cao chất lượng dịch vụ công, Nghị định 60/2021/NĐ-CP cho phép các đơn vị tự chủ trong việc thuê chuyên gia, nhà khoa học hoặc những người có tài năng đặc biệt. Mức chi cụ thể sẽ tuân theo quy định chung của Nhà nước về tiền lương và tiền công.

4. Chi hoạt động chuyên môn và quản lý

Đơn vị được quyền quyết định mức chi cho các hoạt động chuyên môn và quản lý hành chính. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng mức chi này tối đa không vượt quá mức chi do cơ quan Nhà nước có thẩm quyền quy định. Điều này đảm bảo tính tự chủ nhưng vẫn nằm trong khuôn khổ kiểm soát của pháp luật.

5. Các khoản chi khác

Ngoài 4 nhóm nội dung chính nêu trên, các đơn vị còn được tự chủ đối với các khoản chi khác theo quy định của pháp luật hiện hành (nếu có phát sinh trong quá trình hoạt động).

Lời khuyên cho các đơn vị sự nghiệp công lập

Với việc Nghị định 60/2021/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 15/08/2021, các đơn vị cần chủ động rà soát lại quy chế chi tiêu nội bộ. Việc nắm vững các quy định tại Điều 20 sẽ giúp lãnh đạo đơn vị đưa ra những quyết định tài chính chính xác, vừa đảm bảo quyền lợi cho người lao động, vừa nâng cao năng lực cạnh tranh của đơn vị trong nền kinh tế thị trường.

Nếu quý độc giả còn bất kỳ thắc mắc nào liên quan đến cơ chế tự chủ tài chính của đơn vị sự nghiệp công lập, hãy liên hệ ngay với chúng tôi để được tư vấn chuyên sâu.