Từ ngày 01/6/2010, bộ mặt tín dụng tại các vùng nông thôn Việt Nam hứa hẹn sẽ có những thay đổi căn bản khi Nghị định 41/2010/NĐ-CP về chính sách tín dụng phục vụ phát triển nông nghiệp, nông thôn chính thức đi vào cuộc sống. Điểm nhấn đáng chú ý nhất của văn bản này chính là việc nâng mức cho vay không có bảo đảm bằng tài sản lên tới 500 triệu đồng, tạo điều kiện tối đa cho các mô hình kinh tế lớn ở nông thôn bứt phá.

Những đối tượng nào được hưởng lợi từ chính sách mới?

Theo quy định tại Điều 2 Nghị định 41/2010/NĐ-CP, đối tượng áp dụng của chính sách này rất rộng mở, bao gồm:

• Hộ gia đình, cá nhân và hộ kinh doanh trên địa bàn nông thôn.
• Chủ trang trại thực hiện kinh doanh nông nghiệp quy mô lớn.
• Các hợp tác xã, tổ hợp tác hoạt động tại địa bàn nông thôn.
• Doanh nghiệp chế biến nông sản hoặc kinh doanh dịch vụ phi nông nghiệp có cơ sở tại nông thôn.

Việc mở rộng đối tượng cho thấy quyết tâm của Chính phủ trong việc phủ sóng tín dụng đến mọi ngóc ngách của nền kinh tế nông thôn, từ sản xuất nhỏ lẻ đến quy mô công nghiệp.

Hạn mức cho vay không bảo đảm: Ai được vay 500 triệu đồng?

Một trong những rào cản lớn nhất khiến nông dân khó tiếp cận vốn ngân hàng trước đây là thiếu tài sản thế chấp. khoản 2 Điều 8 Nghị định 41/2010/NĐ-CP đã tháo gỡ nút thắt này bằng cách quy định các mức cho vay không có bảo đảm bằng tài sản (vay tín chấp) rất cụ thể:

“Riêng đối với các đối tượng khách hàng là cá nhân, hộ gia đình, hộ sản xuất kinh doanh ở nông thôn, các hợp tác xã, chủ trang trại, tổ chức tín dụng được xem xét cho vay không có bảo đảm bằng tài sản theo các mức như sau:
a) Tối đa đến 50 triệu đồng đối với đối tượng là các cá nhân, hộ sản xuất nông, lâm, ngư, diêm nghiệp;
b) Tối đa đến 200 triệu đồng đối với các hộ kinh doanh, sản xuất ngành nghề hoặc làm dịch vụ phục vụ nông nghiệp, nông thôn;
c) Tối đa đến 500 triệu đồng đối với đối tượng là các hợp tác xã, chủ trang trại.”

Như vậy, các hợp tác xã và chủ trang trại là những đối tượng được ưu tiên mức vốn cao nhất, lên đến nửa tỷ đồng, nhằm khuyến khích phát triển nông nghiệp hàng hóa quy mô lớn.

Thủ tục đơn giản và ưu đãi về lệ phí

Để tạo thuận lợi cho người dân, Nghị định 41/2010/NĐ-CP yêu cầu các tổ chức tín dụng phải đơn giản hóa quy trình. Đặc biệt, tại khoản 6 Điều 8 quy định rõ: Các cá nhân, hộ gia đình khi đăng ký giao dịch bảo đảm để vay vốn sản xuất kinh doanh sẽ không phải nộp lệ phí đăng ký giao dịch bảo đảm. Đây là một ưu đãi thiết thực, giúp giảm bớt chi phí đầu vào cho người vay vốn.

Cơ chế "phòng vệ" khi gặp rủi ro thiên tai

Sản xuất nông nghiệp luôn đối mặt với rủi ro thiên tai, dịch bệnh. Thấu hiểu điều này, Điều 10 Nghị định 41/2010/NĐ-CP quy định cơ chế xử lý nợ rất nhân văn. Khi khách hàng chưa trả được nợ do nguyên nhân khách quan, ngân hàng sẽ xem xét cơ cấu lại thời hạn nợ và có thể cho vay mới để khôi phục sản xuất. Trong trường hợp thiên tai, dịch bệnh xảy ra trên diện rộng, Chính phủ còn có chính sách khoanh nợ không tính lãi lên đến 2 năm.

Với những chính sách đột phá này, Nghị định 41/2010/NĐ-CP được kỳ vọng sẽ là "đòn bẩy" đưa kinh tế nông thôn Việt Nam bước sang một trang mới, hiện đại và bền vững hơn.