Trong bối cảnh đại dịch Covid-19 đang lan rộng trên toàn cầu và Việt Nam bắt đầu ghi nhận những ổ dịch phức tạp trong cộng đồng, ngày 25/03/2020, Bộ Y tế đã chính thức ban hành Quyết định 1344/QĐ-BYT. Văn bản này thay thế cho hướng dẫn cũ tại Quyết định 322/QĐ-BYT, đánh dấu một bước chuyển mình quan trọng trong chiến thuật "đánh chặn" và điều trị virus SARS-CoV-2.

Dưới đây là phân tích chi tiết về 8 thay đổi cốt lõi mà mọi nhân viên y tế và người dân cần đặc biệt lưu ý:

1. Siết chặt định nghĩa ca bệnh nghi ngờ

Do tình hình dịch tễ tại Việt Nam đã thay đổi nhanh chóng với sự xuất hiện của nhiều vùng dịch và ổ dịch mới, Bộ Y tế đã điều chỉnh định nghĩa ca bệnh nghi ngờ. Theo đó, bất kỳ ai có triệu chứng sốt hoặc viêm đường hô hấp cấp tính mà không lý giải được bằng các căn nguyên khác, hoặc có tiền sử đi về từ vùng dịch tễ trong vòng 14 ngày đều được đưa vào diện nghi ngờ cao.

2. Loại bỏ định nghĩa "ca bệnh có thể"

Một điểm đáng chú ý là việc loại bỏ hoàn toàn định nghĩa "ca bệnh có thể". Điều này phản ánh năng lực xét nghiệm của Việt Nam đã được nâng cao rõ rệt so với giai đoạn đầu. Thay vì chờ đợi các yếu tố lâm sàng mơ hồ, các cơ sở y tế hiện nay tập trung vào xét nghiệm khẳng định để đưa ra phương án xử lý nhanh nhất.

3. Tập trung tối đa vào điều trị suy hô hấp

Trong phác đồ mới, trọng tâm điều trị được đặt vào việc xử lý suy hô hấp. Bộ Y tế đã cập nhật những khuyến cáo mới nhất từ Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) về ô xy liệu pháp. Việc xác định đích ô xy máu phù hợp cho từng đối tượng bệnh nhân là yếu tố then chốt để giảm thiểu tỷ lệ tử vong.

4. Giai đoạn "vàng" từ ngày thứ 7 đến ngày thứ 10

Hướng dẫn nhấn mạnh việc theo dõi sát sao bệnh nhân, đặc biệt là trong khoảng thời gian từ ngày thứ 7 đến ngày thứ 10 của bệnh. Đây là giai đoạn virus thường gây ra những biến chứng nặng nề nhất. Các bác sĩ được yêu cầu sử dụng thang điểm cảnh báo sớm và theo dõi tiến triển hàng ngày qua X-quang phổi để can thiệp kịp thời.

5. Chiến thuật can thiệp hô hấp sớm

Đối với các trường hợp suy hô hấp nặng, hướng dẫn mới khuyến cáo nên đặt ống nội khí quản sớm và thở máy xâm nhập. Các biện pháp hỗ trợ không xâm nhập chỉ được cân nhắc trong những trường hợp cụ thể và phải được giám sát cực kỳ nghiêm ngặt, không áp dụng thường quy như trước.

6. Thận trọng với các loại thuốc kháng virus đặc hiệu

Mặc dù có nhiều thông tin về các loại thuốc như Lopinavir/ritonavir, Chloroquine hay Remdesivir, nhưng Bộ Y tế khẳng định chưa có đủ bằng chứng về hiệu quả và độ an toàn tuyệt đối. Do đó, các loại thuốc này chưa được khuyến cáo áp dụng thường quy mà cần có sự chỉ định khắt khe từ hội đồng chuyên môn.

"Hiện nay chưa có thuốc đặc hiệu và chưa có vắc xin phòng COVID-19 nên chủ yếu là Điều trị hỗ trợ và điều trị triệu chứng. Các biện pháp phòng bệnh chính là phát hiện sớm và cách ly ca bệnh." - Trích nội dung tại Mục I Quyết định 1344/QĐ-BYT.

7. Tiêu chuẩn ra viện khắt khe hơn

Để đảm bảo an toàn tuyệt đối cho cộng đồng, tiêu chuẩn ra viện đã được nâng cao. Bệnh nhân không chỉ cần cải thiện các dấu hiệu lâm sàng mà còn phải có ít nhất 02 mẫu bệnh phẩm đường hô hấp liên tiếp (lấy cách nhau ít nhất 24 giờ) cho kết quả âm tính với SARS-CoV-2.

8. Chế độ cách ly nghiêm ngặt 14 ngày sau xuất viện

Sau khi rời bệnh viện, người bệnh không được chủ quan mà phải tiếp tục cách ly tại nhà thêm 14 ngày. Trong thời gian này, người bệnh cần ở phòng riêng, đeo khẩu trang, ăn riêng và hạn chế tối đa tiếp xúc với người thân. Việc theo dõi thân nhiệt 02 lần/ngày là bắt buộc để phát hiện sớm các dấu hiệu tái phát nếu có.

Việc ban hành hướng dẫn mới dựa trên căn cứ tại Nghị định 75/2017/NĐ-CP cho thấy sự quyết liệt của Chính phủ và Bộ Y tế trong cuộc chiến chống lại đại dịch toàn cầu này.