Vị thế và vai trò của nhà giáo trong kỷ nguyên mới

Theo quy định tại Điều 3 Luật Nhà giáo 2025, nhà giáo được xác định là lực lượng nòng cốt của ngành giáo dục. Họ không chỉ đóng vai trò quyết định trong việc bảo đảm chất lượng giáo dục mà còn là nhân tố then chốt trong việc xây dựng nguồn nhân lực, xã hội học tập và nền văn hóa tiên tiến.

"Nhà giáo có vị thế quan trọng trong xã hội, được tôn trọng, bảo vệ, tôn vinh."

Những hành vi bị nghiêm cấm đối với nhà giáo

Để giữ gìn sự liêm chính và đạo đức nghề nghiệp, Điều 11 Luật Nhà giáo 2025 đã vạch rõ những "lằn ranh đỏ" mà người thầy không được phép bước qua. Cụ thể, nhà giáo tuyệt đối không được thực hiện các hành vi sau:

• Phân biệt đối xử: Mọi hình thức kỳ thị, đối xử không công bằng giữa những người học đều bị nghiêm cấm.
• Gian lận kết quả: Cố ý làm sai lệch kết quả tuyển sinh hoặc đánh giá người học là hành vi vi phạm nghiêm trọng đạo đức công vụ.
• Ép buộc học thêm: Đây là vấn đề nhức nhối được luật hóa nhằm bảo vệ quyền lợi người học, cấm ép buộc tham gia học thêm dưới mọi hình thức.
• Trục lợi tài chính: Nghiêm cấm việc ép buộc người học nộp tiền hoặc hiện vật ngoài quy định.

Lá chắn bảo vệ nhà giáo trước các tác động tiêu cực

Không chỉ quy định nghĩa vụ, pháp luật còn thiết lập cơ chế bảo vệ nhà giáo. Tại khoản 3 Điều 11 Luật Nhà giáo 2025, các hành vi xâm phạm đến quyền lợi và uy tín của nhà giáo cũng bị ngăn chặn:

• Nghiêm cấm việc không thực hiện đầy đủ các chế độ, chính sách đãi ngộ theo quy định.
• Cấm đăng tải, phát tán thông tin mang tính quy kết trách nhiệm nghề nghiệp khi chưa có kết luận chính thức từ cơ quan có thẩm quyền.

Nghĩa vụ song hành cùng quyền lợi

Bên cạnh các quy định riêng biệt, nhà giáo vẫn phải tuân thủ các nghĩa vụ chung. Theo Điều 9 Luật Nhà giáo 2025, nhà giáo trong các cơ sở công lập phải thực hiện nghĩa vụ của viên chức, trong khi nhà giáo ngoài công lập tuân thủ pháp luật lao động. Việc giữ gìn phẩm chất, uy tín và bảo đảm liêm chính học thuật là yêu cầu bắt buộc để xây dựng môi trường giáo dục an toàn, dân chủ và sáng tạo.

Việc nắm vững các quy định tại Luật Nhà giáo 2025 không chỉ giúp các thầy cô tự bảo vệ mình mà còn góp phần nâng cao vị thế của nghề giáo trong xã hội hiện đại.