Vật liệu nổ công nghiệp là loại hàng hóa đặc biệt, có nguy cơ cháy nổ cao và ảnh hưởng trực tiếp đến an ninh, trật tự xã hội. Chính vì vậy, các hoạt động liên quan đến quản lý, sử dụng và vận chuyển loại vật liệu này luôn được pháp luật quy định chặt chẽ. Kể từ ngày 15/10/2019, Nghị định 71/2019/NĐ-CP chính thức có hiệu lực, mang đến những thay đổi quan trọng trong khung hình phạt đối với các hành vi vi phạm trong lĩnh vực này.

Kho chứa vật liệu nổ công nghiệp cần tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về an toàn (ảnh minh họa)

Khung phạt tiền tối đa lên đến 200 triệu đồng

Một trong những điểm đáng chú ý nhất của Nghị định 71/2019/NĐ-CP là việc quy định mức phạt tiền rất cao nhằm tăng tính răn đe. Cụ thể, mức phạt tiền tối đa đối với cá nhân vi phạm trong lĩnh vực vật liệu nổ công nghiệp là 100 triệu đồng. Đối với tổ chức, mức phạt này sẽ gấp đôi, tương đương với 200 triệu đồng.

Mức phạt kịch khung này thường được áp dụng cho các hành vi có tính chất nghiêm trọng, đe dọa trực tiếp đến an toàn cộng đồng hoặc trục lợi bất chính từ vật liệu nổ.

Các nhóm hành vi vi phạm điển hình bị xử phạt nặng

Dưới đây là các nhóm hành vi vi phạm phổ biến mà các doanh nghiệp và cá nhân cần đặc biệt lưu ý để tránh các rủi ro pháp lý:

1. Vi phạm về quản lý giấy phép và mục đích sử dụng

Pháp luật nghiêm cấm việc sử dụng giấy phép sai mục đích hoặc chuyển nhượng trái phép. Các hành vi sau sẽ bị xử lý nghiêm:

• Lợi dụng giấy phép sử dụng vật liệu nổ công nghiệp để buôn bán hoặc cung cấp cho các tổ chức, cá nhân không có thẩm quyền.
• Thực hiện dịch vụ nổ mìn hoặc nổ mìn tại các địa điểm không đúng với nội dung ghi trong giấy phép.
• Bán vật liệu nổ cho các tổ chức có giấy phép đã hết hạn hoặc không có giấy chứng nhận đủ điều kiện quản lý.

2. Vi phạm về an toàn lưu kho và vận chuyển

Công tác bảo quản và vận chuyển là khâu dễ xảy ra thất thoát hoặc sự cố nhất. Nghị định 71/2019/NĐ-CP quy định phạt nặng đối với hành vi:

• Để mất vật liệu nổ công nghiệp tại kho hoặc trong quá trình vận chuyển do thiếu trách nhiệm trong quản lý.
• Sử dụng vật liệu nổ tại các địa điểm không đảm bảo khoảng cách an toàn hoặc các điều kiện về an ninh theo quy chuẩn kỹ thuật.

Cán bộ chức năng kiểm tra công tác an toàn tại hiện trường sử dụng vật liệu nổ (ảnh minh họa)

Hình thức xử phạt bổ sung và biện pháp khắc phục hậu quả

Bên cạnh việc phạt tiền, các đối tượng vi phạm còn có thể phải đối mặt với các hình thức xử phạt bổ sung rất nghiêm khắc như:

• Tước quyền sử dụng giấy phép: Có thời hạn từ 01 đến 12 tháng tùy theo mức độ vi phạm.
• Tịch thu tang vật: Toàn bộ số vật liệu nổ vi phạm sẽ bị tịch thu và xử lý theo quy định.
• Đình chỉ hoạt động: Tổ chức có thể bị đình chỉ hoạt động sử dụng vật liệu nổ trong một khoảng thời gian nhất định.

Về biện pháp khắc phục hậu quả, người vi phạm buộc phải tiêu hủy vật liệu nổ không đảm bảo chất lượng hoặc thực hiện các biện pháp đảm bảo an toàn môi trường theo yêu cầu của cơ quan chức năng.

Việc nắm vững các quy định tại Nghị định 71/2019/NĐ-CP không chỉ giúp các doanh nghiệp tránh được những khoản phạt kinh tế lớn mà còn góp phần đảm bảo an toàn tuyệt đối trong hoạt động sản xuất kinh doanh có sử dụng vật liệu nổ.