Trong bối cảnh nền kinh tế toàn cầu còn nhiều biến động, dòng tiền luôn là bài toán sống còn đối với các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xuất nhập khẩu. Hiểu được khó khăn đó, Bộ Tài chính đã ban hành một chính sách mang tính bước ngoặt, mở ra cơ hội phục hồi lớn cho các đơn vị đang gặp khó khăn về tài chính nhưng vẫn muốn duy trì hoạt động giao thương quốc tế.

Một trong những nội dung nổi bật nhất tại Thông tư 86/2026/TT-BTC (chính thức có hiệu lực từ ngày 01/7/2026) là quy định cho phép người nộp thuế có số tiền thuế nợ lớn được đăng ký và cam kết nộp dần với thời gian kéo dài tối đa lên đến 12 tháng. Đây được xem là giải pháp "khoan thư sức dân" cực kỳ thiết thực, giúp doanh nghiệp giảm bớt áp lực tài chính tức thời.

Bước ngoặt mới hỗ trợ dòng tiền cho doanh nghiệp xuất nhập khẩu

Trước đây, việc nợ thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu thường đẩy doanh nghiệp vào thế tiến thoái lưỡng nan: không nộp đủ thuế thì không thể thông quan hàng hóa, dẫn đến đình trệ sản xuất, đứt gãy chuỗi cung ứng; nhưng để xoay sở một khoản tiền lớn ngay lập tức lại là thử thách quá tầm trong ngắn hạn. Quy định mới tại Thông tư 86/2026/TT-BTC ra đời như một chiếc phao cứu sinh, giúp doanh nghiệp phân bổ nghĩa vụ tài chính một cách hợp lý hơn.

Cụ thể, căn cứ theo quy định tại Điều 36 Thông tư 86/2026/TT-BTC, người nộp thuế nợ tiền thuế thuộc trường hợp được nộp dần thuế nợ theo quy định tại điểm b khoản 2 Điều 65 Nghị định 252/2026/NĐ-CP (văn bản hướng dẫn chi tiết Luật Quản lý thuế 2025) sẽ được áp dụng cơ chế nộp dần theo các hạn mức vô cùng cụ thể.

Chi tiết hạn mức và thời gian được nộp dần tiền thuế nợ từ 01/7/2026

Chính sách mới phân loại thời gian nộp dần dựa trên quy mô số tiền nợ thuế của doanh nghiệp, đảm bảo tính công bằng và hỗ trợ trúng đích:

• Tiền thuế nợ từ 500 triệu đồng đến dưới 01 tỷ đồng: Doanh nghiệp được đăng ký và cam kết nộp dần trong thời gian tối đa không quá 03 tháng.
• Tiền thuế nợ từ 01 tỷ đồng đến dưới 02 tỷ đồng: Thời gian nộp dần được kéo dài tối đa không quá 06 tháng.
• Tiền thuế nợ từ 02 tỷ đồng trở lên: Đây là mức hỗ trợ cao nhất, cho phép doanh nghiệp nộp dần trong thời gian tối đa lên đến 12 tháng.

Sự phân cấp này giúp các doanh nghiệp quy mô lớn, có lượng hàng hóa xuất nhập khẩu luân chuyển mạnh nhưng đang tạm thời nghẽn dòng tiền, có đủ thời gian để tái cơ cấu tài chính mà không bị gián đoạn hoạt động thương mại.

Cần lưu ý rằng, thời hạn nộp dần tiền thuế nợ được tính chính xác kể từ ngày cơ quan hải quan có thẩm quyền ban hành văn bản chấp thuận nộp dần tiền thuế nợ và phải nằm trong thời hạn thư bảo lãnh có hiệu lực. Trong trường hợp đã hết thời hạn nộp dần cam kết nhưng người nộp thuế vẫn chưa hoàn thành nghĩa vụ nộp đủ số tiền thuế nợ cũng như tiền chậm nộp phát sinh (nếu có), tổ chức tín dụng nhận bảo lãnh sẽ phải chịu trách nhiệm nộp thay toàn bộ số tiền này cho ngân sách nhà nước.

Điều kiện và hồ sơ đề nghị nộp dần tiền thuế nợ gồm những gì?

Để được cơ quan hải quan xem xét và chấp thuận cho phép nộp dần tiền thuế nợ, doanh nghiệp cần chủ động chuẩn bị đầy đủ bộ hồ sơ pháp lý theo đúng quy định. Hồ sơ bao gồm:

• Công văn đề nghị nộp dần tiền thuế nợ: Doanh nghiệp soạn thảo theo Mẫu số 17 tại Phụ lục II hoặc theo Mẫu số 47 tại Phụ lục I ban hành kèm theo Thông tư 86/2026/TT-BTC.
• Thư bảo lãnh của tổ chức tín dụng: Đây là tài liệu bắt buộc đối với số tiền thuế nợ đề nghị nộp dần nhằm đảm bảo khả năng thu hồi nợ cho ngân sách. Đặc biệt, nhằm đẩy mạnh cải cách hành chính và chuyển đổi số, trường hợp áp dụng bảo lãnh điện tử thì người nộp thuế hoàn toàn không phải nộp chứng từ thư bảo lãnh bằng giấy này, hệ thống hải quan sẽ tự động đối chiếu dữ liệu liên thông.

Thời hạn giải quyết của cơ quan Hải quan: Nhanh chóng và minh bạch

Nhằm tạo điều kiện tối đa cho hoạt động thông quan hàng hóa của doanh nghiệp diễn ra liên tục, quy trình tiếp nhận và xử lý hồ sơ của cơ quan hải quan cũng được siết chặt về mặt thời gian. Tùy thuộc vào tính chất và mức độ đầy đủ của hồ sơ, cơ quan hải quan sẽ phản hồi kết quả cho doanh nghiệp trong thời hạn cực kỳ nhanh chóng:

• Trong vòng 01 ngày làm việc: Áp dụng cho các trường hợp hồ sơ rõ ràng, dữ liệu đồng bộ hoàn toàn trên hệ thống điện tử.
• Từ 02 đến 03 ngày làm việc: Áp dụng cho các trường hợp cần kiểm tra, đối chiếu sâu dữ liệu trên Hệ thống xử lý dữ liệu điện tử hải quan hoặc cần làm rõ thêm thông tin bảo lãnh.

Sau khi kiểm tra và đối chiếu, cơ quan hải quan sẽ chính thức ban hành thông báo chấp thuận, không chấp thuận nộp dần tiền thuế nợ (nêu rõ lý do bằng văn bản) hoặc yêu cầu doanh nghiệp bổ sung, hoàn thiện hồ sơ nếu còn thiếu sót.

Chính sách nộp dần tiền thuế nợ theo Thông tư 86/2026/TT-BTC thực sự là một bước đi đúng đắn, thể hiện sự đồng hành của Nhà nước cùng cộng đồng doanh nghiệp vượt qua giai đoạn khó khăn, thúc đẩy giao thương quốc tế phát triển bền vững.