Bộ Công Thương ra quân chấn chỉnh hoạt động bán hàng đa cấp

Trong bối cảnh hoạt động bán hàng đa cấp đang có những biến tướng phức tạp, gây bức xúc trong dư luận và ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống của người dân, ngày 09/03/2016, Bộ trưởng Bộ Công Thương đã ký ban hành Chỉ thị 02/CT-BCT. Đây được xem là động thái quyết liệt nhằm thiết lập lại trật tự trong lĩnh vực kinh doanh đầy nhạy cảm này.

Theo nội dung Chỉ thị, Bộ Công Thương thừa nhận mặc dù đã có nhiều biện pháp quản lý, nhưng tình trạng vi phạm vẫn diễn ra tinh vi. Do đó, yêu cầu cấp thiết hiện nay là phải tăng cường công tác kiểm tra, giám sát và xử lý mạnh tay các doanh nghiệp cố tình lách luật hoặc hoạt động không phép.

"Bàn tay sắt" đối với các hành vi trục lợi bất chính

Tại văn bản này, Bộ trưởng yêu cầu các Sở Công Thương địa phương phải đóng vai trò chủ trì, phối hợp chặt chẽ với lực lượng Công an, Quản lý thị trường để rà soát toàn bộ các doanh nghiệp đang hoạt động theo phương thức đa cấp. Trọng tâm kiểm tra sẽ tập trung vào việc tuân thủ các quy định tại Nghị định 42/2014/NĐ-CP.

Đặc biệt, các cơ quan chức năng sẽ tập trung truy quét các hành vi bị nghiêm cấm được quy định tại Điều 5 Nghị định 42/2014/NĐ-CP, bao gồm:

• Yêu cầu người tham gia phải đặt cọc hoặc đóng một khoản tiền nhất định để được quyền tham gia mạng lưới.
• Ép buộc người tham gia mua hàng hóa dưới bất kỳ hình thức nào.
• Trả hoa hồng, tiền thưởng từ việc dụ dỗ người khác tham gia thay vì dựa trên kết quả bán hàng thực tế (mô hình kim tự tháp).
• Cung cấp thông tin sai lệch về công dụng sản phẩm hoặc lợi ích kinh tế để lôi kéo người dân.

Nâng cao nhận thức cộng đồng và bảo vệ quyền lợi người tham gia

Bên cạnh việc xử phạt, Chỉ thị 02/CT-BCT cũng nhấn mạnh vai trò của công tác tuyên truyền. Các địa phương cần công bố rộng rãi số điện thoại đường dây nóng để người dân kịp thời phản ánh các dấu hiệu lừa đảo, kinh doanh đa cấp bất chính.

"Sở Công Thương các tỉnh, thành phố có trách nhiệm chủ trì, phối hợp với các cơ quan truyền thông đại chúng triển khai công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật, nâng cao nhận thức cho nhân dân về những hành vi bị cấm, trách nhiệm và quyền lợi của người tham gia bán hàng đa cấp."

Một trong những nội dung quan trọng mà người dân cần lưu ý là quyền được trả lại hàng hóa trong vòng 30 ngày kể từ ngày nhận hàng, theo quy định tại Điều 26 Nghị định 42/2014/NĐ-CP. Doanh nghiệp có nghĩa vụ mua lại hàng hóa với mức giá không thấp hơn 90% khoản tiền người tham gia đã trả, giúp hạn chế rủi ro tài chính cho người dân khi lỡ tham gia vào các mạng lưới không phù hợp.

Việc ban hành Chỉ thị này vào thời điểm tháng 03/2016 cho thấy quyết tâm của Bộ Công Thương trong việc làm trong sạch môi trường kinh doanh, bảo vệ quyền lợi chính đáng của người tiêu dùng và duy trì ổn định trật tự xã hội trước làn sóng đa cấp biến tướng đang lan rộng.