Đánh giá viên chức cuối năm luôn là mối quan tâm hàng đầu của hàng triệu cán bộ, giáo viên, bác sĩ và người làm việc trong các đơn vị sự nghiệp công lập trên toàn quốc. Kết quả đánh giá không chỉ phản ánh nỗ lực cống hiến suốt một năm công tác mà còn là căn cứ quyết định đến việc khen thưởng, bổ nhiệm, quy hoạch hoặc thậm chí là chấm dứt hợp đồng làm việc. Nhằm khắc phục triệt để tình trạng bình xét cào bằng, hình thức, khung pháp lý mới theo Nghị định 233/2026/NĐ-CP hướng dẫn Luật Viên chức 2025 đã chính thức xác lập bộ tiêu chí chấm điểm định lượng trên thang điểm 100 với những thay đổi mang tính đột phá.

Khung tiêu chí và cấu trúc thang điểm 100 đánh giá viên chức

Nếu như trước đây việc đánh giá nhiều khi còn mang tính cảm tính, định tính thì hiện nay, căn cứ quy định tại Điều 10 và Điều 11 Nghị định 233/2026/NĐ-CP, toàn bộ quá trình theo dõi, đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ của viên chức được lượng hóa theo thang điểm 100, phân bổ cụ thể thành 02 trụ cột chính:

• Khung tiêu chí chung (tối đa 30 điểm): Chấm điểm về phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống, tác phong lề lối làm việc, tinh thần phối hợp và ý thức kỷ luật, chấp hành chủ trương của Đảng, pháp luật của Nhà nước và nội quy, quy chế làm việc của cơ quan, đơn vị.
• Khung tiêu chí kết quả thực hiện nhiệm vụ (tối đa 70 điểm): Đây là phần trọng số lớn nhất, trực tiếp phản ánh hiệu suất lao động thực chất của từng viên chức trong chu kỳ công tác.

Đối với tiêu chí kết quả thực hiện nhiệm vụ, pháp luật phân định rõ ràng giữa hai nhóm đối tượng viên chức nhằm bảo đảm tính công bằng, chuẩn xác:

Đối với viên chức không giữ chức vụ quản lý

Quy định tại khoản 2 Điều 11 Nghị định 233/2026/NĐ-CP nêu rõ khung tiêu chí gồm 03 cấu phần trọng tâm gắn liền với vị trí việc làm:

1. Tiêu chí về số lượng: Đo lường khối lượng, mức độ hoàn thành các sản phẩm, đầu mối công việc được giao trong chương trình, kế hoạch công tác năm.
2. Tiêu chí về chất lượng: Đánh giá mức độ chuẩn xác, tuân thủ đúng quy trình nghiệp vụ, hiệu quả mang lại và sự hài lòng của đối tượng thụ hưởng dịch vụ công.
3. Tiêu chí về tiến độ: Đánh giá sự chủ động, đảm bảo thời hạn hoàn thành công việc, không để xảy ra tồn đọng, chậm trễ.

Đối với viên chức giữ chức vụ quản lý

Căn cứ khoản 3 Điều 11 Nghị định 233/2026/NĐ-CP, ngoài việc phải đạt các tiêu chí về số lượng, chất lượng và tiến độ công việc cá nhân, người quản lý còn phải được đánh giá qua 03 tiêu chí năng lực lãnh đạo đặc thù:

• Kết quả hoạt động toàn diện của đơn vị thuộc thẩm quyền phụ trách, quản lý;
• Năng lực và mức độ chủ động trong việc tổ chức triển khai, phân công, đôn đốc công việc;
• Năng lực tập hợp, xây dựng khối đoàn kết nội bộ giữa các viên chức, người lao động.

Điều kiện và thang điểm xếp loại 4 mức chất lượng viên chức

Theo Điều 12 Nghị định 233/2026/NĐ-CP, điểm số cuối năm của viên chức là tổng hợp trên cơ sở điểm theo dõi, chấm điểm hằng tháng hoặc hằng quý. Mức xếp loại chất lượng viên chức được phân định rõ ràng như sau:

Khống chế tỷ lệ hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ: Siết chặt để nâng cao thực chất

Nhằm chấm dứt tình trạng chạy theo thành tích, điểm sáng quan trọng tại khoản 6 Điều 12 Nghị định 233/2026/NĐ-CP quy định rõ về khống chế tỷ lệ:

• Tỷ lệ viên chức xếp loại "Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ" không vượt quá 20% tổng số viên chức được xếp loại "Hoàn thành tốt nhiệm vụ" trong cùng cơ quan, đơn vị và từng nhóm nhiệm vụ tương đồng.
• Trường hợp đặc biệt: Nếu đơn vị có thành tích xuất sắc nổi trội, tạo chuyển biến rõ nét, hoàn thành vượt mức kế hoạch và được công nhận là đơn vị "Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ" thì tỷ lệ viên chức xuất sắc có thể cao hơn nhưng tuyệt đối không vượt quá 25% tổng số viên chức xếp loại hoàn thành tốt.
• Nguyên tắc gắn trách nhiệm lãnh đạo: Mức xếp loại chất lượng của người đứng đầu đơn vị sự nghiệp công lập không được cao hơn mức xếp loại chất lượng của chính đơn vị đó.

Các trường hợp đặc biệt khi đánh giá, xếp loại chất lượng viên chức

Không phải mọi trường hợp đều áp dụng quy trình đánh giá thông thường. Điều 14 Nghị định 233/2026/NĐ-CP đặt ra các quy định cụ thể nhằm giải quyết thấu đáo quyền lợi cho viên chức trong những tình huống đặc thù:

• Thời gian làm việc dưới 06 tháng: Viên chức có thời gian công tác trong năm chưa đủ 06 tháng thì không thực hiện xếp loại chất lượng (trừ trường hợp thai sản, ốm đau theo luật định).
• Nghỉ thai sản, ốm đau, nghỉ không lương: Viên chức nghỉ việc riêng không hưởng lương nhưng thời gian làm việc thực tế vẫn bảo đảm từ đủ 06 tháng trở lên; hoặc viên chức nghỉ chế độ thai sản, nghỉ ốm đau theo pháp luật về bảo hiểm xã hội thì kết quả xếp loại chất lượng được căn cứ trực tiếp trên thời gian làm việc thực tế của năm đó.
• Trường hợp viên chức bị kỷ luật:
  • Viên chức bị xử lý kỷ luật đảng hoặc kỷ luật hành chính trong năm đánh giá do suy thoái hoặc sai phạm trong công việc thì đương nhiên xếp loại Không hoàn thành nhiệm vụ.
  • Cùng một hành vi sai phạm nếu bị kỷ luật đảng và kỷ luật hành chính ở hai năm khác nhau thì chỉ dùng làm căn cứ xếp loại ở duy nhất 01 năm đánh giá.
  • Trường hợp vi phạm phát sinh tại cơ quan cũ nhưng chuyển công tác sang đơn vị mới mới bị thi hành kỷ luật thì kết quả xử lý kỷ luật đó được tính hồi tố vào kết quả đánh giá, xếp loại của tổ chức cũ.

Thẩm quyền quyết định đánh giá và xếp loại viên chức thuộc về ai?

Theo Điều 13 Nghị định 233/2026/NĐ-CP, thẩm quyền đánh giá và xếp loại viên chức được phân cấp rành mạch:

1. Người đứng đầu cơ quan quản lý cấp trên chịu trách nhiệm theo dõi, đánh giá và quyết định mức xếp loại chất lượng đối với người đứng đầu đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc.
2. Người đứng đầu đơn vị sự nghiệp công lập chịu trách nhiệm trực tiếp trong việc theo dõi, chấm điểm và ban hành quyết định xếp loại đối với cấp phó của mình, người đứng đầu các đơn vị cấu thành và toàn thể đội ngũ viên chức thuộc thẩm quyền quản lý.

Việc nắm vững từng tiêu chí, mốc thang điểm và tỷ lệ xếp loại sẽ giúp mỗi viên chức chủ động theo dõi hiệu quả làm việc, bảo vệ quyền lợi hợp pháp và phấn đấu đạt thành tích công tác tốt nhất trong đợt bình xét cuối năm.