Trong hệ thống Tòa án nhân dân, chức danh Thư ký Tòa án đóng vai trò then chốt trong việc hỗ trợ Thẩm phán tiến hành các hoạt động tố tụng, quản lý và lưu trữ hồ sơ vụ án cũng như bảo đảm tính công khai, minh bạch của từng phiên xử. Nhằm chuẩn hóa tiêu chuẩn cán bộ và tạo động lực phấn đấu cho đội ngũ công chức Tòa án, Tòa án nhân dân tối cao đã ban hành Thông tư 17/2026/TT-TANDTC quy định cụ thể về điều kiện của ngạch, việc nâng ngạch, cùng cơ cấu tỷ lệ các ngạch Thẩm tra viên Tòa án và Thư ký Tòa án.

Điều kiện về thời gian công tác để Thư ký viên được xét nâng lên Thư ký viên chính

Một trong những điểm mới đáng chú ý tại Thông tư 17/2026/TT-TANDTC là việc xác định rõ mốc thời gian công tác thực tế của Thư ký viên để làm căn cứ đăng ký xét nâng ngạch lên Thư ký viên chính. Cụ thể, theo quy định tại Điều 15 của Thông tư này, người đang giữ ngạch Thư ký viên được đăng ký xét nâng lên ngạch Thư ký viên chính khi thuộc một trong hai trường hợp sau:

• Trường hợp thứ nhất: Người đang giữ ngạch Thư ký viên hoặc tương đương được bổ nhiệm vào chức vụ lãnh đạo, quản lý hoặc lãnh đạo, quản lý chuyên trách công tác đảng tương đương Trưởng phòng trở lên;
• Trường hợp thứ hai: Người đã giữ ngạch Thư ký viên đủ 08 năm hoặc có thời gian làm công tác pháp luật từ đủ 08 năm trở lên, trong đó yêu cầu thời gian giữ ngạch Thư ký viên tối thiểu 01 năm (đủ 12 tháng) tính đến hết thời hạn nộp hồ sơ đăng ký dự xét nâng ngạch.

Quy định mở rộng này tạo điều kiện thuận lợi cho những công chức có thâm niên làm việc trong lĩnh vực pháp luật, đồng thời bảo đảm tính kế thừa và kinh nghiệm thực tiễn phục vụ cho hoạt động xét xử chuyên sâu tại Tòa án.

Những điều kiện tiêu chuẩn chung bắt buộc khi xét nâng ngạch

Bên cạnh yêu cầu về thâm niên công tác và thời gian giữ ngạch, công chức Tòa án muốn nâng ngạch lên Thư ký viên chính phải đáp ứng đầy đủ hệ thống tiêu chuẩn chung được quy định chặt chẽ tại Điều 14 Thông tư 17/2026/TT-TANDTC. Các điều kiện này bao gồm:

• Đánh giá xếp loại chất lượng: Phải được cơ quan có thẩm quyền xếp loại chất lượng ở mức hoàn thành tốt nhiệm vụ trở lên trong năm công tác liền kề trước năm tổ chức xét nâng ngạch;
• Phẩm chất chính trị và đạo đức công vụ: Có bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất đạo đức tốt, chấp hành nghiêm túc chủ trương của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước;
• Kỷ luật công vụ: Không trong thời hạn đang thi hành kỷ luật hoặc không trong thời gian thực hiện các quy định liên quan đến xem xét xử lý kỷ luật theo quy định của Đảng và pháp luật;
• Năng lực chuyên môn nghiệp vụ: Có đủ năng lực, kỹ năng và trình độ chuyên môn để đảm nhận vị trí việc làm tương ứng với ngạch Thư ký viên chính – ngạch cao hơn liền kề;
• Văn bằng, chứng chỉ đào tạo: Đáp ứng đầy đủ các yêu cầu về trình độ đào tạo, bồi dưỡng, văn bằng và chứng chỉ theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp của ngạch Thư ký viên chính.

Nguyên tắc xét nâng ngạch và cơ chế ưu tiên khi vượt chỉ tiêu

Theo định hướng của Tòa án nhân dân tối cao, việc nâng ngạch công chức ngành Tòa án phải tuân thủ nghiêm ngặt nguyên tắc tuần tự từ ngạch thấp lên ngạch cao hơn liền kề, không thực hiện nâng ngạch vượt cấp. Việc tổ chức xét nâng ngạch hoàn toàn không mang tính cào bằng mà được căn cứ dựa trên:

1. Vị trí việc làm và cơ cấu ngạch công chức đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt của cơ quan, đơn vị;
2. Nhu cầu sử dụng công chức thực tế tại từng đơn vị Tòa án;
3. Chỉ tiêu nâng ngạch được phân bổ hàng năm.

Trong trường hợp số lượng Thư ký viên đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn, điều kiện nhiều hơn so với chỉ tiêu nâng ngạch được giao, Hội đồng xét nâng ngạch sẽ áp dụng thứ tự ưu tiên theo quy định tại Thông tư 17/2026/TT-TANDTC để lựa chọn công chức có thành tích nổi bật và quá trình cống hiến vượt trội.

Như vậy, việc có đủ 8 năm công tác hoặc giữ ngạch Thư ký viên chỉ là điều kiện cần về mặt thâm niên. Để được chính thức bổ nhiệm vào ngạch Thư ký viên chính, cán bộ Thư ký Tòa án phải nỗ lực rèn luyện, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ và bảo đảm tất cả các điều kiện khắt khe về chuyên môn, đạo đức theo đúng quy định hiện hành.