Tháng 6 năm 2019 đánh dấu một cột mốc quan trọng trong lĩnh vực quản lý thuế và phí tại Việt Nam. Cụ thể, kể từ ngày 01/6/2019, Thông tư 20/2019/TT-BTC do Bộ Tài chính ban hành chính thức có hiệu lực thi hành. Văn bản này sửa đổi, bổ sung Thông tư 301/2016/TT-BTC, nhằm cụ thể hóa các nội dung tại Nghị định 20/2019/NĐ-CP.

Sự thay đổi này không chỉ tác động đến các doanh nghiệp mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi và nghĩa vụ tài chính của đông đảo người dân khi thực hiện đăng ký quyền sở hữu, quyền sử dụng tài sản.

1. Danh mục 3 loại tài sản chính thức không còn được miễn lệ phí trước bạ

Theo quy định mới, danh mục các trường hợp được miễn lệ phí trước bạ đã bị thu hẹp đáng kể. Dưới đây là 3 loại tài sản mà tổ chức, cá nhân cần đặc biệt lưu ý vì sẽ phải nộp lệ phí khi đăng ký từ ngày 01/6/2019:

Thứ nhất: Tài sản của doanh nghiệp Nhà nước được cổ phần hóa

Trước đây, tài sản của doanh nghiệp Nhà nước được cổ phần hóa thành công ty cổ phần hoặc các hình thức sắp xếp lại doanh nghiệp Nhà nước khác thường thuộc diện được ưu đãi miễn lệ phí trước bạ để thúc đẩy quá trình tái cơ cấu. Tuy nhiên, theo tinh thần của Thông tư 20/2019/TT-BTC, quy định này đã bị bãi bỏ. Điều này đồng nghĩa với việc các doanh nghiệp sau cổ phần hóa khi đăng ký lại quyền sở hữu tài sản sẽ phải thực hiện nghĩa vụ tài chính như các tổ chức kinh tế thông thường.

Thứ hai: Tài sản đăng ký lại do giấy chứng nhận bị mất, hỏng

Một thay đổi gây nhiều chú ý là đối với các trường hợp tài sản (như nhà, đất, xe cộ) đã được cấp Giấy chứng nhận quyền sở hữu, sử dụng nhưng bị mất, rách nát, ố, nhòe hoặc hư hỏng. Kể từ ngày 01/6/2019, khi tổ chức, cá nhân có đề nghị cơ quan có thẩm quyền cấp lại Giấy chứng nhận trong các trường hợp này, họ sẽ phải nộp lệ phí trước bạ theo quy định hiện hành, thay vì được miễn như trước đây.

Thứ ba: Tàu, thuyền đánh bắt thủy, hải sản

Quy định về miễn lệ phí trước bạ đối với tàu, thuyền đánh bắt thủy sản cũng có sự điều chỉnh lớn. Việc bãi bỏ quy định miễn lệ phí chung cho loại tài sản này buộc các chủ tàu phải rà soát kỹ các điều kiện ưu đãi khác (nếu có) theo quy định tại Nghị định 20/2019/NĐ-CP để xác định chính xác nghĩa vụ của mình.

2. Thay đổi căn bản trong phương thức xác định giá tính lệ phí trước bạ

Bên cạnh việc thu hẹp đối tượng miễn phí, Nghị định 20/2019/NĐ-CP cũng sửa đổi Điều 6 của Nghị định 140/2016/NĐ-CP về căn cứ tính lệ phí. Điểm mới đáng chú ý là giá tính lệ phí trước bạ đối với các loại tài sản không còn thuần túy dựa trên giá mua bán thực tế trên thị trường trong mọi trường hợp.

Cụ thể, đối với ô tô và xe máy, giá tính lệ phí sẽ căn cứ vào Bảng giá tính lệ phí trước bạ do Bộ Tài chính ban hành. Quy định này nhằm tạo sự thống nhất, minh bạch và tránh tình trạng gian lận giá trên hợp đồng mua bán để giảm số thuế phải nộp. Trong trường hợp giá trên hợp đồng cao hơn giá tại Bảng giá của Bộ Tài chính, cơ quan thuế sẽ áp dụng mức giá cao hơn để tính lệ phí.

"Giá tính lệ phí trước bạ đối với tài sản là ô tô, các loại xe tương tự và xe máy... là giá tại Quyết định về Bảng giá tính lệ phí trước bạ do Bộ Tài chính ban hành."

3. Lời khuyên pháp lý cho người dân và doanh nghiệp

Với những thay đổi mang tính siết chặt này, người dân và doanh nghiệp cần chủ động thực hiện các bước sau để tránh rủi ro pháp lý:

• Kiểm tra kỹ thời điểm đăng ký: Các hồ sơ nộp từ ngày 01/6/2019 sẽ áp dụng hoàn toàn theo quy định mới của Thông tư 20/2019/TT-BTC.
• Bảo quản kỹ giấy tờ gốc: Do việc cấp lại giấy chứng nhận bị mất, hỏng không còn được miễn lệ phí, việc giữ gìn hồ sơ gốc trở nên quan trọng hơn bao giờ hết để tiết kiệm chi phí.
• Tham khảo Bảng giá của Bộ Tài chính: Trước khi mua xe, hãy tra cứu Bảng giá tính lệ phí trước bạ mới nhất để dự toán chính xác tổng chi phí lăn bánh.

Việc nắm vững các quy định mới không chỉ giúp cá nhân, tổ chức tuân thủ đúng pháp luật mà còn giúp tối ưu hóa kế hoạch tài chính trong các giao dịch tài sản quan trọng.