Khi con cái bước vào bậc đại học, cao đẳng hoặc học nghề, người nộp thuế thu nhập cá nhân (TNCN) hoàn toàn được phép đăng ký giảm trừ gia cảnh nhằm giảm bớt nghĩa vụ thuế. Tuy nhiên, vấn đề khiến nhiều phụ huynh và bộ phận kế toán doanh nghiệp lúng túng chính là: Thời điểm kết thúc giảm trừ gia cảnh đối với con học đại học được xác định chính xác như thế nào khi con đã hoàn thành chương trình học và nhận bằng tốt nghiệp?

Căn cứ pháp lý xác định người phụ thuộc là con học đại học

Để được tính giảm trừ gia cảnh đối với con thành niên đang theo học các cấp học chuyên nghiệp, pháp luật về thuế TNCN đưa ra những tiêu chí cụ thể về độ tuổi, điều kiện thu nhập và hồ sơ chứng minh. Việc nắm rõ căn cứ pháp lý giúp người nộp thuế thực hiện đúng quyền lợi và trách nhiệm của mình.

Theo quy định tại điểm b khoản 4 Điều 10 Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025, người phụ thuộc được tính giảm trừ gia cảnh bao gồm con thành niên đang học đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp hoặc học nghề không có thu nhập hoặc có thu nhập không vượt quá mức quy định.

Hướng dẫn chi tiết về đối tượng người phụ thuộc, điểm c khoản 2 Điều 47 Nghị định 253/2026/NĐ-CP quy định rõ các trường hợp con được tính là người phụ thuộc:

• Con (bao gồm con đẻ, con nuôi hợp pháp, con riêng của vợ hoặc chồng) đang học đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp hoặc học nghề;
• Kể cả con từ đủ 18 tuổi trở lên đang học bậc học phổ thông (tính cả trong thời gian chờ kết quả thi từ tháng 6 đến tháng 9 năm lớp 12);
• Điều kiện thu nhập: Không có thu nhập hoặc có thu nhập bình quân tháng trong năm từ tất cả các nguồn thu nhập không vượt quá mức thu nhập do Bộ trưởng Bộ Tài chính quy định.

Hồ sơ cần thiết để đăng ký giảm trừ gia cảnh cho con theo học đại học

Không chỉ đáp ứng các điều kiện thực tế về việc đi học và thu nhập, người nộp thuế bắt buộc phải lưu giữ và nộp đầy đủ hồ sơ chứng minh nghĩa vụ nuôi dưỡng cho cơ quan thuế hoặc tổ chức chi trả thu nhập.

Căn cứ tại điểm đ khoản 1 Điều 4 Thông tư 87/2026/TT-BTC, bên cạnh giấy tờ chứng minh mối quan hệ cha con/mẹ con (như bản chụp Giấy khai sinh hoặc Căn cước công dân), người nộp thuế cần bổ sung một trong các giấy tờ sau:

• Bản chụp Thẻ sinh viên còn hiệu lực;
• Bản khai có xác nhận của nhà trường nơi con đang theo học;
• Giấy tờ hợp pháp khác chứng minh con đang học đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp hoặc học nghề.

Xác định chính xác thời điểm kết thúc tính giảm trừ gia cảnh

Trọng tâm vướng mắc của nhiều người nộp thuế là khi con tốt nghiệp đại học, thời điểm kết thúc giảm trừ gia cảnh được xác định theo mốc thời gian nào? Ngày nhận bằng, tháng nhận bằng hay kết thúc năm học?

Theo hướng dẫn chính thức từ cơ quan Thuế tại Công văn 7401/CT-QLNT cũng như nguyên tắc giảm trừ quy định tại điểm b khoản 2 Điều 48 Nghị định 253/2026/NĐ-CP, nguyên tắc tính giảm trừ gia cảnh cho người phụ thuộc luôn được tính đủ theo tháng.

Đồng thời, tại Mẫu Giấy ủy quyền đăng ký thuế số 41/UQ-ĐKT ban hành kèm theo Phụ lục II của Thông tư 90/2026/TT-BTC, người nộp thuế phải kê khai rõ mục “Thời điểm kết thúc tính giảm trừ (tháng/năm)”.

Cách xác định cụ thể như sau:

• Trường hợp cụ thể: Nếu con của người nộp thuế tốt nghiệp đại học và được cấp bằng vào ngày 14/08/2026, thì tháng 08/2026 vẫn thuộc thời gian đang học và được tính giảm trừ.
• Thời điểm kết thúc kê khai: Người nộp thuế sẽ kê khai thời điểm kết thúc tính giảm trừ gia cảnh theo Mẫu số 41/UQ-ĐKT là tháng 09/2026 (nghĩa là bắt đầu từ tháng 9/2026 sẽ không còn được giảm trừ gia cảnh cho người phụ thuộc này).

Những lưu ý quan trọng cho người nộp thuế và doanh nghiệp

Để tránh bị truy thu thuế hoặc xử phạt vi phạm hành chính về thuế do kê khai sai thời hạn người phụ thuộc, người nộp thuế và tổ chức chi trả thu nhập cần lưu ý:

1. Kê khai điều chỉnh kịp thời: Khi con kết thúc khóa học hoặc nhận bằng tốt nghiệp, người nộp thuế cần chủ động thông báo cho cơ quan chi trả thu nhập để điều chỉnh Mẫu 41/UQ-ĐKT hoặc đăng ký thay đổi thông tin người phụ thuộc.
2. Lưu trữ hồ sơ chứng minh: Tổ chức chi trả thu nhập có trách nhiệm lưu giữ bản chụp bằng tốt nghiệp hoặc quyết định công nhận tốt nghiệp làm căn cứ xác định thời điểm kết thúc giảm trừ gia cảnh khi thanh tra, kiểm tra thuế.
3. Trách nhiệm pháp lý: Người nộp thuế tự chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác của việc đăng ký và kê khai thời gian giảm trừ gia cảnh cho người phụ thuộc.