Bước sang tháng 7/2019, thị trường tài chính Việt Nam chứng kiến những bước chuyển mình quan trọng với sự ra đời và có hiệu lực của nhiều văn bản pháp luật mang tính then chốt. Từ việc siết chặt an ninh trong giao dịch điện tử đến việc mở rộng đối tượng tham gia các sản phẩm tiền gửi, những chính sách này không chỉ nhằm hoàn thiện khung pháp lý mà còn bảo vệ tối đa quyền lợi của khách hàng trong kỷ nguyên số.

1. Siết chặt an ninh Internet Banking: Bắt buộc đổi mật khẩu lần đầu

Trong bối cảnh tội phạm công nghệ cao ngày càng tinh vi, Ngân hàng Nhà nước đã ban hành Thông tư 35/2018/TT-NHNN sửa đổi quy định về an toàn, bảo mật cho dịch vụ ngân hàng trên Internet. Quy định này chính thức có hiệu lực từ ngày 01/07/2019.

Điểm đáng chú ý nhất là yêu cầu các ứng dụng Internet Banking phải có tính năng buộc khách hàng thay đổi mật khẩu ngay trong lần đăng nhập đầu tiên. Đây là biện pháp nhằm loại bỏ rủi ro từ việc sử dụng mật khẩu mặc định do ngân hàng cung cấp. Ngoài ra, hệ thống phải tự động khóa tài khoản nếu người dùng nhập sai mật khẩu liên tiếp quá số lần quy định. Việc mở lại tài khoản chỉ được thực hiện khi có yêu cầu trực tiếp từ khách hàng và sau khi đã qua các bước xác thực nghiêm ngặt.

"Ứng dụng Internet Banking phải xác thực người dùng khi truy cập và không được có tính năng ghi nhớ mã khóa truy cập (mật khẩu). Trường hợp xác thực sai liên tiếp quá số lần quy định, ứng dụng phải tự động khóa tạm thời không cho người dùng tiếp tục sử dụng."

2. Mở rộng đối tượng gửi tiền có kỳ hạn cho cá nhân cư trú trên 6 tháng

Từ ngày 05/07/2019, Thông tư 49/2018/TT-NHNN chính thức áp dụng, mang đến cơ hội đầu tư an toàn cho người nước ngoài tại Việt Nam. Theo đó, cá nhân nước ngoài được phép cư trú tại Việt Nam từ 06 tháng trở lên đã có thể thực hiện gửi tiền có kỳ hạn tại các tổ chức tín dụng.

Thời hạn gửi tiền sẽ được thỏa thuận linh hoạt giữa ngân hàng và khách hàng, tuy nhiên đối với người nước ngoài, thời hạn này không được vượt quá thời hạn hiệu lực của thị thực hoặc giấy phép hoạt động tại Việt Nam. Đây là bước đi nhằm thu hút nguồn ngoại hối và tạo điều kiện thuận lợi cho người nước ngoài sinh sống, làm việc lâu dài tại nước ta.

3. Trẻ em dưới 15 tuổi chính thức được gửi tiền tiết kiệm

Một thay đổi đầy tính nhân văn và thực tiễn tại Thông tư 48/2018/TT-NHNN (có hiệu lực từ 05/07/2019) là việc cho phép công dân Việt Nam chưa đủ 15 tuổi được đứng tên gửi tiền tiết kiệm. Tuy nhiên, để đảm bảo tính pháp lý, các giao dịch này phải được thực hiện thông qua người đại diện theo pháp luật.

Quy định này giúp hình thành thói quen tiết kiệm cho trẻ em từ sớm. Đồng thời, Thông tư cũng làm rõ đối tượng gửi tiền tiết kiệm bao gồm người từ đủ 18 tuổi trở lên có năng lực hành vi dân sự đầy đủ, hoặc người từ đủ 15 tuổi đến dưới 18 tuổi không bị hạn chế năng lực hành vi. Đáng lưu ý, người nước ngoài từ thời điểm này sẽ không còn là đối tượng gửi tiền tiết kiệm mà chuyển sang hình thức tiền gửi có kỳ hạn theo Thông tư 49.

4. Nhận diện rõ hành vi phạm "Tội rửa tiền"

Nhằm tăng cường hiệu quả đấu tranh phòng chống tội phạm tài chính, Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao đã ban hành Nghị quyết 03/2019/NQ-HĐTP, có hiệu lực từ ngày 07/07/2019. Nghị quyết này hướng dẫn chi tiết các tình tiết định tội đối với Tội rửa tiền quy định tại Điều 324 Bộ luật Hình sự.

Các hành vi bị coi là rửa tiền bao gồm:

• Tham gia trực tiếp hoặc gián tiếp vào các giao dịch tài chính, ngân hàng như mở tài khoản, góp vốn vào doanh nghiệp, cho vay, cho thuê tài sản nhằm che giấu nguồn gốc bất hợp pháp của tiền.
• Sử dụng tiền, tài sản do phạm tội mà có để đầu tư, sản xuất kinh doanh hoặc thực hiện các hoạt động từ thiện, nhân đạo dưới danh nghĩa tài trợ.
• Tham gia các giao dịch vui chơi có thưởng, casino, mua bán cổ vật bằng nguồn tiền bất chính.

5. Quy định mới về thời gian giao dịch tại Sở Giao dịch Chứng khoán

Cuối cùng là quy định về thời gian làm việc của thị trường chứng khoán tại Thông tư 30/2019/TT-BTC, có hiệu lực từ 15/07/2019. Theo đó, Sở Giao dịch Chứng khoán sẽ tổ chức giao dịch các công cụ nợ, trái phiếu Chính phủ từ thứ Hai đến thứ Sáu hàng tuần.

Thời gian giao dịch cụ thể sẽ do Tổng Giám đốc Sở Giao dịch Chứng khoán quyết định sau khi có sự chấp thuận của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước. Riêng đối với việc chào giá cam kết chắc chắn, thời gian thực hiện vẫn tuân theo Thông tư 111/2018/TT-BTC, cụ thể là từ 09 giờ đến 10 giờ 30 phút sáng.

Những thay đổi trên cho thấy sự quyết liệt của các cơ quan quản lý trong việc minh bạch hóa thị trường tài chính và bảo vệ người tiêu dùng. Người dân và doanh nghiệp cần nắm vững các quy định này để đảm bảo quyền lợi và tuân thủ đúng pháp luật trong các giao dịch tài chính của mình.