Tháng 8/2021 đánh dấu một cột mốc quan trọng trong công tác quản lý cán bộ, công chức và viên chức tại Việt Nam. Với việc hàng loạt Thông tư mới của Bộ Nội vụ và Bộ Thông tin và Truyền thông chính thức có hiệu lực, những rào cản về văn bằng, chứng chỉ dần được tháo gỡ, đồng thời cơ chế tiền lương cũng có những điều chỉnh sát sườn với thực tế. Dưới đây là 5 thay đổi trọng yếu mà mọi cán bộ, công chức, viên chức cần nắm vững để đảm bảo quyền lợi của mình.

1. Chính thức bãi bỏ "gánh nặng" chứng chỉ ngoại ngữ, tin học

Một trong những điểm sáng nhất trong đợt cải cách này chính là việc bãi bỏ yêu cầu về chứng chỉ ngoại ngữ và tin học đối với các ngạch công chức chuyên ngành hành chính và văn thư. Theo quy định tại Thông tư 02/2021/TT-BNV, công chức không còn phải nộp các chứng chỉ này như một điều kiện bắt buộc để bổ nhiệm ngạch.

Thay vì yêu cầu chứng chỉ mang tính hình thức, pháp luật hiện nay tập trung vào năng lực thực tế. Cụ thể, công chức phải có kỹ năng sử dụng công nghệ thông tin cơ bản và sử dụng được ngoại ngữ ở trình độ tương đương theo yêu cầu của vị trí việc làm. Điều này giúp giảm bớt chi phí và thời gian cho công chức, đồng thời tập trung vào việc bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ thực chất hơn.

2. Cơ chế xếp lương mới cho công chức văn thư trình độ cao đẳng

Trước đây, quy định về xếp lương cho công chức văn thư có trình độ cao đẳng còn khá mờ nhạt. Tuy nhiên, kể từ ngày 01/8/2021, Thông tư 02/2021/TT-BNV đã tạo ra một bước đột phá. Công chức văn thư trung cấp nhưng có trình độ cao đẳng trở lên sẽ được xếp lương bậc 2 của ngạch văn thư trung cấp (hệ số lương 2,06) ngay từ đầu.

Bên cạnh đó, thời gian giữ ngạch để xét nâng ngạch cũng được quy định chi tiết hơn:

• Ngạch Văn thư viên chính: Yêu cầu giữ ngạch văn thư viên hoặc tương đương từ đủ 09 năm trở lên (tăng đáng kể so với quy định cũ là 05 năm).
• Ngạch Văn thư viên: Thời gian giữ ngạch tối thiểu được phân loại theo trình độ đào tạo (3 năm đối với trung cấp, 2 năm đối với cao đẳng).

3. Sửa đổi tiêu chuẩn nâng bậc lương thường xuyên

Từ ngày 15/8/2021, tiêu chuẩn nâng bậc lương thường xuyên sẽ có sự thay đổi để thống nhất với Luật Cán bộ, công chức và Luật Viên chức sửa đổi 2019. Theo Thông tư 03/2021/TT-BNV, tiêu chuẩn đánh giá được nâng lên mức "hoàn thành nhiệm vụ trở lên" thay vì mức "hoàn thành nhiệm vụ nhưng còn hạn chế về năng lực" như trước đây.

Đặc biệt, Thông tư này cũng bổ sung các khoảng thời gian không được tính để xét nâng bậc lương thường xuyên, bao gồm: thời gian tập sự, thời gian đào ngũ, thời gian thử thách khi hưởng án treo và thời gian nghỉ công tác chờ đủ tuổi nghỉ hưu. Ngược lại, thời gian phục vụ tại ngũ theo Luật Nghĩa vụ quân sự sẽ được tính vào thời gian xét nâng lương.

4. Siết chặt quy định về phụ cấp thâm niên vượt khung

Chế độ phụ cấp thâm niên vượt khung cũng có những điều chỉnh quan trọng tại Thông tư 03/2021/TT-BNV. Cụ thể, nếu cán bộ, công chức, viên chức không hoàn thành nhiệm vụ hoặc bị kỷ luật, thời gian hưởng phụ cấp thâm niên vượt khung sẽ bị kéo dài tương tự như trường hợp kéo dài thời gian nâng bậc lương thường xuyên.

"Cán bộ, công chức, viên chức và người lao động cứ mỗi năm không hoàn thành nhiệm vụ được giao hoặc bị kỷ luật sẽ bị kéo dài thời gian xét hưởng phụ cấp thâm niên vượt khung từ 03 đến 12 tháng tùy theo hình thức kỷ luật."

Quy định này nhằm tăng cường kỷ luật, kỷ cương công vụ, đảm bảo những người thực sự có đóng góp và đạo đức tốt mới được hưởng các chế độ đãi ngộ cao hơn.

5. Thống nhất tiêu chuẩn thăng hạng viên chức Thông tin và Truyền thông

Đối với viên chức chuyên ngành Thông tin và Truyền thông, Thông tư 03/2021/TT-BTTTT đã mang lại một hệ thống tiêu chuẩn thống nhất cho việc thi hoặc xét thăng hạng. Các điều kiện về thời gian công tác tối thiểu được quy định rất rõ ràng:

• Từ hạng II lên hạng I: Tối thiểu 06 năm giữ hạng II.
• Từ hạng III lên hạng II: Tối thiểu 09 năm giữ hạng III.
• Từ hạng IV lên hạng III: Tối thiểu 02 năm (đối với trình độ cao đẳng) hoặc 03 năm (đối với trình độ trung cấp).

Việc minh bạch hóa các tiêu chuẩn này giúp viên chức có lộ trình phát triển nghề nghiệp rõ ràng, tránh tình trạng mỗi nơi áp dụng một kiểu như trước đây.

Kết luận: Những thay đổi chính sách từ tháng 8/2021 không chỉ là nỗ lực tinh giản thủ tục hành chính mà còn thể hiện sự quan tâm của Nhà nước đối với đời sống và sự phát triển của đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức. Việc nắm vững các quy định này sẽ giúp mỗi cá nhân chủ động hơn trong việc bảo vệ quyền lợi chính đáng của mình trên con đường sự nghiệp.