Trong bối cảnh Tết Nguyên đán Nhâm Dần 2022 đang đến gần, nhu cầu về quê sum họp gia đình của người dân tăng cao. Tuy nhiên, sự khác biệt trong quy định phòng chống dịch giữa các địa phương khiến nhiều người băn khoăn về việc liệu có phải thực hiện xét nghiệm PCR hay test nhanh trước khi khởi hành hay không. Bài viết dưới đây sẽ phân tích chi tiết các quy định hiện hành của Chính phủ và Bộ Y tế để quý độc giả có cái nhìn rõ nét nhất.

Quy định chung của Chính phủ về việc đi lại và xét nghiệm

Theo tinh thần của Nghị quyết 128/NQ-CP ban hành ngày 11/10/2021, Chính phủ đã xác định phương châm "Thích ứng an toàn, linh hoạt, kiểm soát hiệu quả dịch COVID-19". Việc đi lại của người dân được phân loại dựa trên cấp độ dịch tại nơi đi và nơi đến:

• Khu vực cấp độ 1 (vùng xanh) và cấp độ 2 (vùng vàng): Việc đi lại của người dân không bị hạn chế.
• Khu vực cấp độ 3 (vùng cam): Không hạn chế đi lại nhưng phải tuân thủ các điều kiện về tiêm chủng và xét nghiệm theo hướng dẫn của Bộ Y tế.
• Khu vực cấp độ 4 (vùng đỏ) hoặc vùng phong tỏa: Hạn chế đi lại và phải tuân thủ nghiêm ngặt các điều kiện về xét nghiệm, cách ly.

Khi nào người dân mới phải thực hiện xét nghiệm?

Cụ thể hóa Nghị quyết 128, Bộ Y tế đã ban hành Quyết định 4800/QĐ-BYT hướng dẫn về chuyên môn y tế. Theo đó, nguyên tắc xét nghiệm được quy định như sau:

"Không chỉ định xét nghiệm đối với việc đi lại của người dân; chỉ thực hiện xét nghiệm đối với trường hợp đến từ địa bàn có dịch ở cấp độ 4 hoặc cách ly y tế vùng (phong tỏa) và các trường hợp nghi ngờ hoặc có chỉ định điều tra dịch tễ đến từ địa bàn có dịch ở cấp độ 3."

Như vậy, về nguyên tắc chung, nếu bạn cư trú tại vùng xanh hoặc vùng vàng, bạn không bắt buộc phải có kết quả xét nghiệm âm tính (dù là PCR hay test nhanh) để được di chuyển về quê.

Lưu ý đối với người đã tiêm đủ liều vắc xin hoặc đã khỏi bệnh

Đối với những người đã hoàn thành lộ trình tiêm chủng hoặc đã khỏi bệnh COVID-19 trong vòng 6 tháng, việc xét nghiệm chỉ được thực hiện trong các trường hợp đặc biệt như:

• Khi có yêu cầu điều tra dịch tễ từ cơ quan y tế.
• Người đến từ địa bàn có dịch ở cấp độ 4 hoặc vùng đang bị phong tỏa.

Đặc biệt, Công văn 4972/BYT-MT của Bộ Y tế cũng đã nhấn mạnh việc các địa phương không được đưa ra các yêu cầu người dân phải trình kết quả xét nghiệm khi vào địa bàn tỉnh, thành phố nếu không thuộc các trường hợp nêu trên.

Thực tế áp dụng tại các địa phương dịp Tết 2022

Mặc dù có quy định chung từ Trung ương, nhưng để đảm bảo an toàn tuyệt đối cho cộng đồng trong dịp Tết, một số địa phương vẫn có những yêu cầu riêng biệt:

• Quảng Ngãi: Đã bãi bỏ yêu cầu xét nghiệm đối với người về từ các tỉnh khác để tạo điều kiện thuận lợi cho bà con.
• Ninh Bình: Yêu cầu người dân về quê cần có kết quả xét nghiệm âm tính và thực hiện khai báo y tế nghiêm túc.
• Bắc Giang: Yêu cầu test nhanh âm tính trong 48 giờ hoặc PCR trong 72 giờ đối với người đến từ vùng có ca nhiễm cộng đồng.
• Vĩnh Phúc: Vận động người dân tự giác xét nghiệm trước khi về để bảo vệ gia đình và hàng xóm.

Lời khuyên pháp lý: Trước khi khởi hành, người dân nên chủ động cập nhật cấp độ dịch tại nơi mình đang sống và nơi định đến thông qua cổng thông tin của Bộ Y tế hoặc chính quyền địa phương. Việc tự nguyện thực hiện test nhanh trước khi về quê không chỉ là tuân thủ pháp luật mà còn là hành động trách nhiệm để bảo vệ sức khỏe cho người thân, đặc biệt là người già và trẻ em chưa được tiêm chủng.

Hy vọng những thông tin trên đã giải đáp được thắc mắc về việc về quê ăn Tết có phải test PCR trước không. Chúc quý độc giả có một kỳ nghỉ Tết an toàn và ấm áp!