Công tác tiếp công dân không chỉ là nhiệm vụ hành chính mà còn là cầu nối quan trọng giữa Đảng, Nhà nước với Nhân dân. Để chuẩn hóa hành vi và nâng cao đạo đức công vụ, Thanh tra Chính phủ đã ban hành Thông tư 01/2021/TT-TTCP quy định về quy tắc ứng xử của cán bộ, công chức làm công tác tiếp công dân, có hiệu lực từ ngày 01/5/2021.

5 chuẩn mực ứng xử cán bộ tiếp dân 'phải nằm lòng'

Tại Điều 11 Thông tư 01/2021/TT-TTCP, pháp luật quy định rõ ràng các nghĩa vụ mà cán bộ tiếp dân phải thực hiện. Điều này nhằm đảm bảo tính minh bạch và tôn trọng quyền làm chủ của công dân.

Điều 11. Ứng xử trong thực hiện nhiệm vụ tiếp công dân

1. Cán bộ, công chức làm công tác tiếp công dân phải làm những việc sau đây:

a) Việc tiếp công dân phải bảo đảm công khai, khách quan, dân chủ, kịp thời; thủ tục đơn giản, thuận tiện; giữ bí mật và bảo đảm an toàn cho người tố cáo theo quy định của pháp luật;

b) Tôn trọng, lắng nghe, tận tình giải thích cặn kẽ những thắc mắc liên quan đến nội dung khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh; hướng dẫn, tạo điều kiện thuận lợi cho công dân thực hiện việc khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh theo quy định của pháp luật;

c) Có thái độ đúng mực, lắng nghe, tiếp nhận đơn khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh hoặc ghi chép đầy đủ, chính xác nội dung mà người đến khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh trình bày;

d) Giải thích, hướng dẫn cho người đến khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh chấp hành chủ trương, chính sách, pháp luật, kết luận, quyết định giải quyết đã có hiệu lực pháp luật của cơ quan có thẩm quyền; hướng dẫn người khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh đến đúng cơ quan hoặc người có thẩm quyền giải quyết;

đ) Yêu cầu người vi phạm nội quy nơi tiếp công dân chấm dứt hành vi vi phạm; trong trường hợp cần thiết, lập biên bản về việc vi phạm và yêu cầu cơ quan chức năng xử lý theo quy định của pháp luật.

Việc thực hiện đúng các quy định trên không chỉ giúp giải quyết dứt điểm các khiếu nại, tố cáo ngay từ cơ sở mà còn củng cố niềm tin của người dân vào hệ thống chính trị. Đặc biệt, yêu cầu về việc giữ bí mật và bảo đảm an toàn cho người tố cáo là điểm then chốt để bảo vệ những người dũng cảm đấu tranh chống tiêu cực.

Những 'vùng cấm' trong giao tiếp với nhân dân

Bên cạnh những việc phải làm, khoản 2 Điều 11 Thông tư 01/2021/TT-TTCP cũng liệt kê danh sách các hành vi bị nghiêm cấm tuyệt đối đối với cán bộ tiếp dân:

• Gây phiền hà, sách nhiễu: Tuyệt đối không được có hành vi cửa quyền, hách dịch hoặc cố tình kéo dài thời gian xử lý vụ việc của dân.
• Thiếu trách nhiệm: Việc làm mất hoặc làm sai lệch thông tin, tài liệu do người dân cung cấp là vi phạm nghiêm trọng đạo đức công vụ.
• Phân biệt đối xử: Mọi công dân khi đến nơi tiếp dân đều phải được đối xử công bằng, không phân biệt địa vị xã hội, giàu nghèo hay quan hệ cá nhân.

Lời khuyên cho người dân khi đi khiếu nại, tố cáo

Để buổi làm việc đạt hiệu quả cao nhất, người dân cần nắm vững nội quy nơi tiếp công dân. Khi cán bộ có thái độ không đúng mực hoặc vi phạm các quy tắc nêu trên, người dân có quyền phản ánh với người đứng đầu cơ quan hoặc cơ quan thanh tra cấp trên. Đồng thời, người dân cũng cần tuân thủ sự hướng dẫn của cán bộ để đảm bảo quy trình được thực hiện đúng theo quy định của Luật Tiếp công dân 2013.

Việc hiểu rõ quyền và nghĩa vụ của cả hai bên sẽ giúp môi trường tiếp dân trở nên văn minh, hiệu quả và đúng pháp luật.