Trong thực tế giải quyết các vụ án ly hôn, không hiếm trường hợp tại thời điểm nộp đơn, các bên chỉ yêu cầu Tòa án giải quyết về quan hệ hôn nhân hoặc nuôi con chung. Tuy nhiên, trong quá trình tố tụng, do không thể tự thỏa thuận hoặc phát sinh tình tiết mới, một trong hai bên muốn bổ sung yêu cầu chia tài sản chung. Vậy, quy định pháp luật hiện hành về vấn đề này như thế nào?

Quyền yêu cầu chia tài sản trong vụ án ly hôn

Theo quy định tại Điều 59 Luật Hôn nhân và gia đình 2014, việc chia tài sản chung của vợ chồng khi ly hôn do các bên thỏa thuận; nếu không thỏa thuận được thì yêu cầu Tòa án giải quyết. Tòa án sẽ căn cứ vào các nguyên tắc như: tài sản chung được chia đôi nhưng có tính đến các yếu tố về hoàn cảnh gia đình, công sức đóng góp, lỗi của mỗi bên...

Dù là ly hôn thuận tình hay đơn phương, quyền lợi về tài sản luôn là một phần quan trọng gắn liền với quan hệ hôn nhân. Do đó, ngay từ khi khởi kiện hoặc yêu cầu công nhận thuận tình ly hôn, đương sự hoàn toàn có quyền đưa nội dung này vào đơn để Tòa án xem xét giải quyết cùng một lúc, giúp tiết kiệm thời gian và chi phí tố tụng.

Thời điểm vàng để bổ sung yêu cầu chia tài sản chung

Nhiều người lo lắng rằng nếu đơn khởi kiện ban đầu không đề cập đến tài sản thì sau này sẽ mất quyền yêu cầu. Tuy nhiên, căn cứ vào khoản 4 Điều 70 Bộ luật tố tụng dân sự 2015:

"Đương sự có quyền giữ nguyên, thay đổi, bổ sung hoặc rút yêu cầu theo quy định của Bộ luật này."

Mặc dù có quyền bổ sung, nhưng pháp luật cũng giới hạn về mặt thời gian để đảm bảo tính ổn định của quá trình xét xử. Cụ thể, tại Văn bản 01/2017/GĐ-TANDTC, Tòa án nhân dân tối cao đã có hướng dẫn nghiệp vụ rõ ràng. Theo đó, việc thay đổi, bổ sung yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn (hoặc yêu cầu phản tố của bị đơn) phải được thực hiện trước khi mở phiên họp kiểm tra việc giao nộp, tiếp cận, công khai chứng cứ và hòa giải.

Điều kiện để Tòa án chấp nhận yêu cầu bổ sung

Để việc bổ sung yêu cầu chia tài sản được Tòa án chấp nhận và đưa vào giải quyết trong cùng một vụ án ly hôn, đương sự cần lưu ý các điều kiện sau:

• Về hình thức: Phải có đơn bổ sung yêu cầu khởi kiện (hoặc yêu cầu phản tố) trình bày rõ danh mục tài sản chung, nguồn gốc và đề xuất phương án chia.
• Về nội dung: Yêu cầu bổ sung không được vượt quá phạm vi yêu cầu ban đầu nếu đã bước vào giai đoạn xét xử tại phiên tòa (trừ trường hợp quy định tại Điều 244 Bộ luật tố tụng dân sự 2015).
• Về nghĩa vụ tài chính: Đương sự phải nộp tiền tạm ứng án phí đối với phần giá trị tài sản tranh chấp bổ sung theo quy định tại Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14.

Nếu việc bổ sung yêu cầu diễn ra sau phiên họp hòa giải hoặc tại phiên tòa mà làm phát sinh thêm nhiều tình tiết phức tạp, cần thời gian xác minh, thu thập chứng cứ mới thì Tòa án có thể tách phần yêu cầu chia tài sản này để giải quyết bằng một vụ án dân sự khác nếu các bên có yêu cầu, nhằm đảm bảo tiến độ giải quyết quan hệ hôn nhân.

Tóm lại, việc bổ sung yêu cầu chia tài sản khi đã nộp đơn ly hôn là hoàn toàn khả thi nếu thực hiện đúng thời điểm và trình tự pháp luật quy định. Để đảm bảo quyền lợi tối ưu, đương sự nên chuẩn bị đầy đủ hồ sơ chứng minh tài sản chung ngay từ giai đoạn đầu của vụ án.