Kể từ hôm nay, ngày 21/12/2021, Thông tư 30/2021/TT-BGDĐT của Bộ Giáo dục và Đào tạo chính thức có hiệu lực thi hành. Đây là văn bản pháp lý quan trọng, thiết lập một hành lang chuẩn mực trong việc biên soạn, thẩm định và lựa chọn các loại tài liệu, học liệu sử dụng trong các cơ sở giáo dục mầm non trên toàn quốc.

Tiêu chuẩn khắt khe đối với tài liệu dành cho giáo viên và cán bộ quản lý

Theo quy định tại Điều 3 Thông tư 30/2021/TT-BGDĐT, các tài liệu hướng dẫn không chỉ đơn thuần là công cụ giảng dạy mà phải đáp ứng một hệ thống tiêu chuẩn toàn diện. Cụ thể, nội dung tài liệu phải:

• Phù hợp tuyệt đối với quan điểm, đường lối của Đảng Cộng sản Việt Nam; tuân thủ nghiêm túc Hiến pháp 2013 và các quy định pháp luật hiện hành.
• Đảm bảo tính khoa học, sư phạm và thẩm mỹ, gắn liền với thực tiễn văn hóa, lịch sử và địa lý của từng địa phương.
• Các thuật ngữ, khái niệm và số liệu phải có nguồn gốc rõ ràng, đảm bảo tính khách quan và chính xác tuyệt đối.
• Hình thức trình bày phải cân đối, hài hòa, sử dụng hệ thống ký hiệu và cỡ chữ phù hợp với tâm sinh lý lứa tuổi mầm non.

"Nội dung, hình thức của tài liệu phù hợp với văn hóa, lịch sử, địa lý, đạo lý, thuần phong mỹ tục của Việt Nam; đảm bảo tính khoa học, sư phạm, thẩm mỹ, gắn với điều kiện thực hiện Chương trình Giáo dục mầm non tại các địa phương; đảm bảo Quyền trẻ em."

Yêu cầu cao đối với đội ngũ biên soạn tài liệu

Không phải bất kỳ cá nhân hay tổ chức nào cũng có thể tham gia vào quy trình biên soạn học liệu mầm non. Điều 4 Thông tư 30/2021/TT-BGDĐT quy định cá nhân biên soạn phải có trình độ đại học trở lên, có chuyên môn phù hợp và đặc biệt phải có ít nhất 05 năm kinh nghiệm công tác trong lĩnh vực liên quan. Đồng thời, quá trình biên soạn phải tuân thủ nghiêm ngặt Luật xuất bản 2012 và Luật Sở hữu trí tuệ 2005.

Quy trình thẩm định và phê duyệt đa tầng

Để một bộ tài liệu được đưa vào sử dụng, nó phải trải qua quy trình thẩm định khắt khe bởi Hội đồng thẩm định do Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo hoặc Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo thành lập. Hội đồng này phải bao gồm các nhà khoa học, nhà quản lý và đặc biệt phải có ít nhất 02 thành viên là giáo viên đang trực tiếp giảng dạy tại các cơ sở mầm non.

Kết quả thẩm định được chia thành 03 mức độ: "Đạt", "Đạt nhưng cần sửa chữa" và "Không đạt". Chỉ những tài liệu được xếp loại Đạt mới được trình cấp có thẩm quyền phê duyệt chính thức.

Quyền tự chủ của cơ sở giáo dục trong việc lựa chọn tài liệu

Một điểm mới đáng chú ý là việc thành lập Hội đồng lựa chọn tài liệu tại chính các cơ sở giáo dục mầm non. Theo Điều 10 và Điều 11, người đứng đầu cơ sở giáo dục có trách nhiệm thành lập hội đồng để lựa chọn những tài liệu phù hợp nhất với thực tiễn nhà trường và nhu cầu của phụ huynh.

Việc lựa chọn phải đảm bảo nguyên tắc công khai, minh bạch và dựa trên ý kiến đề xuất của giáo viên trực tiếp đứng lớp. Điều này giúp các trường chủ động hơn trong việc nâng cao chất lượng nuôi dưỡng và giáo dục trẻ em, phù hợp với tinh thần của Luật giáo dục 2019.

Với việc áp dụng Thông tư 30/2021/TT-BGDĐT từ hôm nay, kỳ vọng rằng hệ thống tài liệu giáo dục mầm non sẽ được chuẩn hóa, loại bỏ những nội dung kém chất lượng, góp phần xây dựng nền móng vững chắc cho sự phát triển của trẻ em ngay từ những năm tháng đầu đời.