1. Siết chặt quản lý kinh doanh rượu bia, thuốc lá với người chưa thành niên

Trong bối cảnh bảo vệ sức khỏe cộng đồng và thế hệ trẻ, pháp luật Việt Nam ngày càng thắt chặt các quy định về kinh doanh chất kích thích. Đặc biệt, kể từ khi Nghị định 90/2026/NĐ-CP có hiệu lực, các mức xử phạt đối với hành vi bán rượu bia, thuốc lá cho người dưới 18 tuổi đã được điều chỉnh tăng mạnh, kèm theo đó là các hình thức xử phạt bổ sung nghiêm khắc.

1.1 Bán thuốc lá cho người dưới 18 tuổi: Phạt tiền và đình chỉ kinh doanh

Hành vi cung cấp thuốc lá cho trẻ em không chỉ vi phạm đạo đức mà còn là hành vi vi phạm pháp luật nghiêm trọng. Theo quy định tại khoản 2 Điều 25 Nghị định 90/2026/NĐ-CP, hành vi bán hoặc cung cấp thuốc lá cho người chưa đủ 18 tuổi sẽ bị phạt tiền từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng.

Bên cạnh đó, các cơ sở kinh doanh cần lưu ý các lỗi vi phạm đi kèm thường gặp:

• Không treo biển thông báo: Nếu tại điểm bán lẻ không có biển thông báo “Không bán thuốc lá cho người chưa đủ 18 tuổi”, chủ cơ sở sẽ bị phạt từ 1.000.000 đồng đến 3.000.000 đồng theo khoản 1 Điều 25 Nghị định 90/2026/NĐ-CP.
• Trưng bày quá số lượng: Phạt từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng nếu trưng bày quá một bao, một tút hoặc một hộp của một nhãn hiệu thuốc lá.

Đặc biệt, hình thức xử phạt bổ sung là đình chỉ hoạt động kinh doanh từ 01 đến 03 tháng đối với các hành vi vi phạm nêu trên, gây thiệt hại lớn về kinh tế và uy tín cho doanh nghiệp.

1.2 Bán rượu, bia cho người dưới 18 tuổi: Mức phạt lên đến hàng chục triệu đồng

Tương tự như thuốc lá, mặt hàng rượu bia cũng được kiểm soát gắt gao. Khoản 1 Điều 31 Nghị định 90/2026/NĐ-CP quy định mức phạt từ 1.000.000 đồng đến 3.000.000 đồng đối với hành vi bán, cung cấp rượu, bia cho người dưới 18 tuổi.

Đáng chú ý, đối với hình thức kinh doanh hiện đại, mức phạt còn nặng hơn:

• Bán qua thương mại điện tử: Nếu không có biện pháp ngăn ngừa, xác minh tuổi của người mua để đảm bảo người dưới 18 tuổi không tiếp cận được, mức phạt sẽ từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng.
• Địa điểm cấm: Bán rượu, bia tại các địa điểm không được phép (như gần trường học, bệnh viện) sẽ bị phạt từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng.

Lưu ý quan trọng: Mức phạt nêu trên áp dụng cho cá nhân. Đối với tổ chức vi phạm, mức phạt tiền sẽ gấp 02 lần (khoản 5 Điều 4 Nghị định 90/2026/NĐ-CP).

2. Người dưới 18 tuổi tự ý sử dụng thuốc lá bị phạt bao nhiêu?

Pháp luật không chỉ xử phạt người bán mà còn có chế tài đối với chính người sử dụng là trẻ vị thành niên để răn đe. Cụ thể, tại khoản 1 Điều 29 Nghị định 90/2026/NĐ-CP quy định:

"1. Phạt tiền từ 200.000 đồng đến 500.000 đồng đối với người từ đủ 16 tuổi nhưng chưa đủ 18 tuổi có hành vi sử dụng thuốc lá."

Đối với người dưới 16 tuổi, hình thức xử lý chủ yếu là cảnh cáo và thông báo về gia đình, nhà trường để có biện pháp giáo dục phù hợp.

3. Hành vi sai khiến trẻ em đi mua thuốc lá: Coi chừng bị phạt nặng

Nhiều phụ huynh hoặc người lớn có thói quen nhờ trẻ em đi mua hộ thuốc lá tại các tiệm tạp hóa. Đây là hành vi vi phạm pháp luật về phòng chống tác hại thuốc lá. Theo điểm b khoản 2 Điều 29 Nghị định 90/2026/NĐ-CP, hành vi sử dụng người chưa đủ 18 tuổi mua thuốc lá sẽ bị phạt tiền từ 500.000 đồng đến 1.000.000 đồng.

Quy định này nhằm ngăn chặn việc trẻ em tiếp xúc sớm với các sản phẩm độc hại, từ đó hình thành thói quen xấu ảnh hưởng đến sự phát triển thể chất và nhân cách sau này.

Kết luận và lời khuyên pháp lý

Việc tuân thủ các quy định về kinh doanh rượu bia, thuốc lá không chỉ giúp các chủ cơ sở tránh được những khoản phạt kinh tế nặng nề mà còn góp phần xây dựng một môi trường sống lành mạnh cho trẻ em. Các chủ cửa hàng cần thực hiện nghiêm túc việc niêm yết thông báo và kiên quyết từ chối bán hàng khi khách hàng không chứng minh được mình đã đủ 18 tuổi.

Hy vọng bài viết đã cung cấp cái nhìn toàn diện về mức xử phạt theo quy định mới nhất năm 2026. Mọi thắc mắc về pháp luật y tế và xử phạt hành chính, quý khách vui lòng liên hệ để được tư vấn chi tiết.