Từ ngày 01/07/2026, Luật Báo chí 2025 chính thức có hiệu lực, đánh dấu một bước tiến quan trọng trong việc cụ thể hóa quyền con người, quyền công dân theo Hiến pháp. Một trong những điểm nhấn đáng chú ý nhất chính là các quy định về quyền tự do ngôn luận và tự do báo chí, tạo hành lang pháp lý minh bạch để người dân tham gia vào đời sống chính trị - xã hội.

Quyền tự do báo chí của công dân: Không chỉ là sáng tạo nội dung

Theo quy định tại Điều 4 Luật Báo chí 2025, quyền tự do báo chí của công dân được mở rộng với nhiều nội dung thiết thực. Không chỉ dừng lại ở việc sáng tạo tác phẩm, công dân còn có quyền cung cấp thông tin, phản hồi và thậm chí là yêu cầu cải chính khi thông tin trên báo chí chưa chính xác.

"Điều 4. Quyền tự do báo chí của công dân
1. Sáng tạo tác phẩm báo chí.
2. Cung cấp thông tin cho báo chí.
3. Phản hồi thông tin trên báo chí.
4. Yêu cầu cải chính trên báo chí.
5. Tiếp cận thông tin báo chí.
6. Liên kết với cơ quan báo chí thực hiện sản phẩm báo chí.
7. In, phát hành báo chí in."

Việc cho phép công dân liên kết với cơ quan báo chí để thực hiện sản phẩm báo chí mở ra cơ hội lớn cho các nhà sáng tạo nội dung độc lập, giúp đa dạng hóa nguồn tin và góc nhìn trên các phương tiện thông tin đại chúng.

Tự do ngôn luận trên báo chí: Công dân được làm gì?

Quyền tự do ngôn luận không chỉ là việc phát biểu cảm xúc cá nhân mà còn là trách nhiệm tham gia xây dựng đất nước. Điều 5 Luật Báo chí 2025 quy định rõ công dân có quyền phát biểu ý kiến về tình hình trong nước và quốc tế, đồng thời tham gia đóng góp cho các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước.

Đặc biệt, pháp luật bảo vệ quyền góp ý, phê bình, khiếu nại và tố cáo của người dân đối với các tổ chức, cá nhân trên báo chí. Đây là công cụ quan trọng để thực hiện giám sát xã hội, đấu tranh phòng chống tham nhũng và tiêu cực.

Trách nhiệm của Nhà nước trong việc bảo hộ quyền tự do

Để các quyền trên không chỉ nằm trên giấy, Điều 7 Luật Báo chí 2025 khẳng định trách nhiệm của Nhà nước trong việc tạo điều kiện thuận lợi cho công dân. Một điểm cực kỳ quan trọng là báo chí không bị kiểm duyệt trước khi in hoặc phát sóng, kể cả trên không gian mạng.

Tuy nhiên, quyền tự do luôn đi kèm với trách nhiệm. Luật cũng nghiêm cấm việc lạm dụng quyền tự do báo chí để xâm phạm lợi ích Nhà nước hoặc quyền lợi hợp pháp của tổ chức, cá nhân khác. Điều này đảm bảo sự cân bằng giữa quyền cá nhân và trật tự xã hội.

Quản lý nhà nước về báo chí trong kỷ nguyên số

Với sự bùng nổ của công nghệ, nội dung quản lý nhà nước tại Điều 11 Luật Báo chí 2025 đã được cập nhật để phù hợp với thực tế. Từ việc xây dựng chiến lược phát triển, đào tạo đội ngũ người làm báo đến việc thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm, tất cả đều hướng tới một nền báo chí chuyên nghiệp, nhân văn và hiện đại.

Việc nắm vững các quy định mới này không chỉ giúp công dân bảo vệ quyền lợi của mình mà còn góp phần xây dựng một môi trường thông tin lành mạnh, thúc đẩy sự phát triển bền vững của đất nước trong giai đoạn mới.