Trong bối cảnh cải cách tiền lương đang là tâm điểm chú ý, một đề xuất mang tính đột phá vừa được đưa ra tại Hội thảo góp ý cho dự thảo Luật Bảo hiểm xã hội. Theo đó, các lực lượng lao động trong những ngành nghề đặc thù, đặc biệt là trong quân đội, có thể sẽ được hưởng mức lương hưu tối đa 75% ngay cả khi thời gian công tác thực tế ngắn hơn so với quy định chung.

Chính sách lương hưu mới hướng tới đảm bảo quyền lợi cho các lực lượng lao động đặc thù (ảnh minh họa)

1. Đề xuất đột phá: Ngành đặc thù hưởng lương hưu tối đa

Theo quy định hiện hành tại Luật Bảo hiểm xã hội 2014, để đạt được mức hưởng lương hưu tối đa 75%, người lao động cần có thời gian đóng bảo hiểm xã hội (BHXH) khá dài (35 năm đối với nam và 30 năm đối với nữ). Tuy nhiên, đối với một số ngành nghề đặc thù trong quân đội, yêu cầu này đang bộc lộ nhiều bất cập.

Các nhóm đối tượng được đề xuất bao gồm:

• Phi công quân sự;
• Thủy thủ tàu ngầm;
• Lực lượng radar, kỹ thuật hàng không, hóa học;
• Các lực lượng trọng yếu khác trong quân đội.

Đặc điểm chung của các ngành này là yêu cầu tuyển dụng cực kỳ khắt khe về sức khỏe và chuyên môn, chi phí đào tạo tốn kém nhưng tuổi đời công tác lại bị giới hạn (thường không quá 48 tuổi). Thực tế, nhiều cán bộ chỉ có thể công tác từ 12 - 18 năm trước khi phải nghỉ hưu hoặc chuyển ngành.

Phi công quân sự là một trong những ngành nghề đặc thù được đề xuất hưởng lương hưu tối đa (ảnh minh họa)

Do đó, đề xuất mới kiến nghị xem xét cho các đối tượng này hưởng mức lương hưu tối đa khi đóng BHXH từ năm thứ 21 (với nam) và năm thứ 16 (với nữ). Điều này nhằm đảm bảo sự công bằng và thu hút nhân lực chất lượng cao cho các vị trí trọng yếu của quốc gia.

2. Cập nhật tuổi nghỉ hưu năm 2024 theo quy định mới

Bên cạnh các đề xuất đặc thù, người lao động nói chung cần lưu ý lộ trình tăng tuổi nghỉ hưu được quy định tại Điều 169 và Điều 219 Bộ luật Lao động 2019. Cụ thể trong năm 2024:

• Điều kiện bình thường: Nam từ đủ 61 tuổi, Nữ từ đủ 56 tuổi 04 tháng.
• Lao động nặng nhọc, độc hại: Có thể nghỉ hưu sớm hơn tối đa 05 tuổi so với tuổi nghỉ hưu trong điều kiện bình thường nếu có đủ 15 năm làm nghề hoặc công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm.
• Suy giảm khả năng lao động: Người lao động bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên cũng thuộc diện được nghỉ hưu sớm.

"Tuổi nghỉ hưu của người lao động trong điều kiện lao động bình thường được điều chỉnh theo lộ trình cho đến khi đủ 62 tuổi đối với lao động nam vào năm 2028 và đủ 60 tuổi đối với lao động nữ vào năm 2035."

3. Tác động của cải cách tiền lương đến lương hưu từ 01/7/2024

Theo tinh thần Nghị quyết 27-NQ/TW, việc cải cách tiền lương từ ngày 01/7/2024 sẽ bãi bỏ mức lương cơ sở và hệ số lương, thay bằng bảng lương mới dựa trên vị trí việc làm. Sự thay đổi này kéo theo những tác động trực tiếp đến cách tính lương hưu.

Căn cứ Điều 56 Luật Bảo hiểm xã hội 2014 và Điều 7 Nghị định 115/2015/NĐ-CP, công thức tính lương hưu vẫn dựa trên tỷ lệ hưởng và mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH.

Khi lương của cán bộ, công chức tăng sau cải cách, mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH cũng sẽ tăng lên, từ đó giúp mức lương hưu thực nhận của người nghỉ hưu sau thời điểm này được cải thiện đáng kể. Chính phủ cũng sẽ có những đợt điều chỉnh lương hưu định kỳ để đảm bảo đời sống cho người đã nghỉ hưu trước thời điểm cải cách.

Việc theo dõi sát sao các đề xuất và quy định mới về bảo hiểm xã hội là vô cùng cần thiết để người lao động có thể chủ động kế hoạch nghỉ ngơi và đảm bảo quyền lợi an sinh lâu dài cho bản thân.