Trong quá trình tham gia giao thông, việc bị lực lượng chức năng dừng xe và lập biên bản vi phạm hành chính là điều không ai mong muốn. Tuy nhiên, một vấn đề pháp lý thường xuyên gây tranh cãi và khiến người dân hoang mang chính là hình thức của biên bản. Cụ thể, nhiều người cho rằng biên bản phải có "dấu treo" (con dấu đóng ở góc trái phía trên) thì mới có giá trị pháp lý. Vậy thực hư quy định này như thế nào trong bối cảnh pháp luật hiện hành năm 2019?

Quy định về nội dung bắt buộc của biên bản vi phạm hành chính

Theo quy định tại Điều 58 Luật xử lý vi phạm hành chính 2012, biên bản vi phạm hành chính là văn bản ghi nhận diễn biến, kết quả của việc kiểm tra, kiểm soát và phát hiện hành vi vi phạm. Để đảm bảo tính hợp pháp, biên bản bắt buộc phải chứa đựng các nội dung sau:

• Ngày, tháng, năm, địa điểm lập biên bản;
• Họ, tên, chức vụ người lập biên bản;
• Thông tin người vi phạm (họ tên, địa chỉ, nghề nghiệp) hoặc tổ chức vi phạm;
• Chi tiết về hành vi vi phạm: Giờ, ngày, tháng, năm, địa điểm xảy ra;
• Các biện pháp ngăn chặn và bảo đảm xử lý (nếu có);
• Tình trạng tang vật, phương tiện bị tạm giữ;
• Lời khai của người vi phạm hoặc đại diện tổ chức;
• Quyền và thời hạn giải trình của người vi phạm.

"Biên bản vi phạm hành chính phải được lập thành ít nhất 02 bản, phải được người lập biên bản và người vi phạm hoặc đại diện tổ chức vi phạm ký; trường hợp người vi phạm không ký được thì điểm chỉ..." - Trích khoản 3 Điều 58 Luật xử lý vi phạm hành chính 2012.

Biên bản vi phạm giao thông có cần đóng dấu không?

Đây là câu hỏi mà bạn Nguyễn Quốc C và rất nhiều tài xế khác quan tâm. Dựa trên các văn bản quy phạm pháp luật tính đến tháng 08/2019, câu trả lời là: Biên bản vi phạm giao thông KHÔNG bắt buộc phải đóng dấu (kể cả dấu treo hay dấu đỏ của cơ quan).

Lý do là bởi mẫu biên bản vi phạm hành chính mới nhất được ban hành kèm theo Thông tư 07/2019/TT-BCA của Bộ Công an không hề có mục quy định về việc đóng dấu của cơ quan người lập biên bản. Giá trị pháp lý của biên bản được xác lập dựa trên chữ ký của người có thẩm quyền lập biên bản và người vi phạm (hoặc người chứng kiến trong trường hợp người vi phạm từ chối ký).

Tại sao vẫn thường thấy biên bản có dấu treo?

Việc đóng dấu treo vào góc trái phía trên của biên bản thực chất là một thói quen nghiệp vụ hoặc quy định nội bộ của một số đơn vị nhằm mục đích quản lý phôi biên bản, tránh việc làm giả hoặc sử dụng biên bản sai mục đích. Tuy nhiên, về mặt pháp lý, sự hiện diện hay vắng mặt của dấu treo này không làm thay đổi bản chất và hiệu lực của biên bản nếu nó đã đảm bảo đầy đủ các nội dung và chữ ký theo quy định tại Luật xử lý vi phạm hành chính 2012.

Lời khuyên cho người tham gia giao thông

Khi bị lập biên bản, thay vì quá chú trọng vào việc có con dấu hay không, người dân nên kiểm tra kỹ các thông tin sau để bảo vệ quyền lợi của mình:

1. Hành vi vi phạm: Có đúng với thực tế xảy ra hay không?
2. Các tình tiết giảm nhẹ/tăng nặng: Đã được ghi nhận đầy đủ chưa?
3. Quyền giải trình: Người lập biên bản có thông báo về quyền này không?
4. Nhận bản sao: Sau khi ký, bạn phải được giao 01 bản chính của biên bản.

Trong trường hợp của bạn Nguyễn Quốc C, việc biên bản không có dấu treo là hoàn toàn bình thường và không phải là căn cứ để hủy bỏ biên bản hay quyết định xử phạt sau này. Bạn nên chấp hành việc nộp phạt và nhận lại giấy tờ theo đúng thời hạn ghi trên biên bản.