Vỉa hè và lòng đường vốn là không gian công cộng dành cho giao thông, nhưng thực trạng lấn chiếm để kinh doanh, buôn bán đã trở thành vấn đề nhức nhối tại các đô thị lớn. Để siết chặt trật tự đô thị, pháp luật Việt Nam đã quy định những chế tài nghiêm khắc đối với hành vi này. Đặc biệt, kể từ năm 2022, khi Nghị định 123/2021/NĐ-CP chính thức có hiệu lực, mức xử phạt đối với một số hành vi vi phạm giao thông đường bộ đã có sự thay đổi đáng kể.

Vỉa hè, lòng đường chỉ dành cho mục đích giao thông

Theo quy định tại khoản 1 Điều 36 Luật Giao thông đường bộ 2008, lòng đường và hè phố chỉ được sử dụng cho mục đích giao thông. Mọi hành vi sử dụng trái phép lòng đường, lề đường, hè phố đều bị nghiêm cấm theo quy định tại Điều 8 Luật Giao thông đường bộ 2008.

Cụ thể, khoản 2 Điều 35 Luật Giao thông đường bộ 2008 liệt kê danh sách các hành vi không được thực hiện trên đường bộ, bao gồm:

- Mua, bán hàng hóa, họp chợ trên đường;
- Tụ tập đông người trái phép trên đường;
- Phơi rơm rạ, thóc, lúa, nông sản hoặc để vật khác trên đường;
- Đặt biển quảng cáo trên đường trái phép;
- Xây dựng, đặt bục bệ trái phép trên đường...

Như vậy, việc bày bàn ghế, hàng hóa ra vỉa hè để kinh doanh không chỉ gây mất mỹ quan mà còn là hành vi vi phạm pháp luật rõ ràng.

Mức phạt hành chính đối với hành vi lấn chiếm vỉa hè, lòng đường năm 2022

Căn cứ vào Điều 12 Nghị định 100/2019/NĐ-CP (được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 123/2021/NĐ-CP), mức phạt tiền đối với các hành vi vi phạm quy định về sử dụng, khai thác phạm vi đất dành cho đường bộ được quy định chi tiết như sau:

1. Đối với hành vi bán hàng rong, nhỏ lẻ

Phạt tiền từ 100.000 đồng đến 200.000 đồng đối với cá nhân, từ 200.000 đồng đến 400.000 đồng đối với tổ chức thực hiện hành vi bán hàng rong hoặc bán hàng hóa nhỏ lẻ khác trên lòng đường đô thị, trên vỉa hè các tuyến phố có quy định cấm bán hàng.

2. Đối với hành vi họp chợ, bày bán hàng hóa quy mô lớn

Mức phạt sẽ nặng hơn đối với các hành vi mang tính chất cố định hoặc chiếm dụng diện tích lớn:

• Phạt tiền từ 2.000.000 đồng đến 3.000.000 đồng đối với cá nhân, từ 4.000.000 đồng đến 6.000.000 đồng đối với tổ chức sử dụng trái phép lòng đường đô thị, hè phố để: Họp chợ; kinh doanh dịch vụ ăn uống; bày, bán hàng hóa; sửa chữa phương tiện, máy móc, thiết bị.
• Phạt tiền từ 4.000.000 đồng đến 6.000.000 đồng đối với cá nhân, từ 8.000.000 đồng đến 12.000.000 đồng đối với tổ chức bày, bán máy móc, thiết bị, vật tư, vật liệu xây dựng hoặc sản xuất, gia công hàng hóa trên lòng đường đô thị, hè phố.

3. Đối với hành vi chiếm dụng làm nơi trông giữ xe

Việc tự ý biến vỉa hè, lòng đường thành bãi đỗ xe trái phép bị xử phạt rất nặng tùy theo diện tích chiếm dụng:

• Dưới 05 m2: Phạt từ 2 - 3 triệu đồng (cá nhân), 4 - 6 triệu đồng (tổ chức).
• Từ 05 m2 đến dưới 10 m2: Phạt từ 4 - 6 triệu đồng (cá nhân), 8 - 12 triệu đồng (tổ chức).
• Từ 10 m2 đến dưới 20 m2: Phạt từ 6 - 8 triệu đồng (cá nhân), 12 - 16 triệu đồng (tổ chức).
• Từ 20 m2 trở lên: Phạt từ 10 - 15 triệu đồng (cá nhân), 20 - 30 triệu đồng (tổ chức).

Các biện pháp khắc phục hậu quả bắt buộc

Ngoài việc bị phạt tiền, người vi phạm còn phải thực hiện các biện pháp khắc phục hậu quả để trả lại nguyên trạng cho không gian công cộng. Theo quy định tại khoản 10 Điều 12 Nghị định 100/2019/NĐ-CP, các biện pháp này bao gồm:

• Buộc phải thu dọn rác, chất phế thải, hàng hóa, máy móc, thiết bị, biển hiệu, bục bệ...
• Buộc phải khôi phục lại tình trạng ban đầu đã bị thay đổi do vi phạm hành chính gây ra.
• Nếu gây hư hỏng công trình đường bộ, người vi phạm còn phải chịu trách nhiệm sửa chữa hoặc bồi thường chi phí sửa chữa.

Lời khuyên pháp lý: Để tránh những rắc rối về pháp lý và góp phần xây dựng văn minh đô thị, các hộ kinh doanh nên tìm kiếm các mặt bằng phù hợp, tuân thủ nghiêm túc các quy định về chỉ giới đường đỏ và hành lang an toàn giao thông. Việc lấn chiếm vỉa hè không chỉ khiến bạn đối mặt với mức phạt tiền cao mà còn có thể bị tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm.

Trên đây là thông tin chi tiết về mức phạt bán hàng lấn chiếm vỉa hè, lòng đường cập nhật năm 2022. Nếu quý khách còn bất kỳ thắc mắc nào liên quan đến lĩnh vực giao thông hoặc xử phạt hành chính, vui lòng liên hệ với chúng tôi để được tư vấn chuyên sâu.