Trong bối cảnh chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ, dữ liệu không còn chỉ là những con số khô khan mà đã trở thành một loại tài nguyên chiến lược. Việc Quốc hội thông qua Luật Dữ liệu 2024 (số 60/2024/QH15) không chỉ tạo hành lang pháp lý vững chắc mà còn mở ra cơ hội bứt phá cho nền kinh tế số Việt Nam.

Dữ liệu là tài sản: Tư duy mới trong quản lý nhà nước

Một trong những điểm sáng nhất của luật mới chính là việc khẳng định vị thế của dữ liệu. Theo quy định tại khoản 1 Điều 6, Nhà nước coi dữ liệu là tài nguyên và có chính sách huy động mọi nguồn lực để làm giàu dữ liệu, phát triển dữ liệu trở thành tài sản. Điều này có nghĩa là trong tương lai, dữ liệu sẽ được định giá và giao dịch như một loại hàng hóa đặc biệt trên thị trường.

Điều 6. Chính sách của Nhà nước về dữ liệu
1. Dữ liệu là tài nguyên, Nhà nước có chính sách huy động mọi nguồn lực để làm giàu dữ liệu, phát triển dữ liệu trở thành tài sản.

Trung tâm dữ liệu quốc gia: 'Pháo đài' bảo mật và kết nối

Để hiện thực hóa mục tiêu quản trị tập trung, Chương III của luật đã quy định chi tiết về việc xây dựng Trung tâm dữ liệu quốc gia. Đây sẽ là nơi tích hợp, đồng bộ và lưu trữ dữ liệu từ các cơ quan nhà nước, giúp loại bỏ tình trạng "ốc đảo dữ liệu" vốn gây lãng phí và khó khăn trong phối hợp liên ngành bấy lâu nay.

Hãy tưởng tượng, khi bạn đi làm thủ tục hành chính, thay vì phải mang theo hàng tá giấy tờ để chứng minh thông tin cá nhân, cán bộ chỉ cần truy xuất từ Cơ sở dữ liệu tổng hợp quốc gia. Điều này không chỉ giúp tiết kiệm thời gian cho người dân mà còn nâng cao hiệu quả quản lý của bộ máy nhà nước.

Bảo vệ quyền riêng tư và an ninh dữ liệu xuyên biên giới

Đi đôi với việc khai thác, vấn đề bảo mật luôn được đặt lên hàng đầu. Luật nghiêm cấm các hành vi lợi dụng việc xử lý dữ liệu để xâm phạm lợi ích quốc gia hoặc quyền lợi hợp pháp của cá nhân (Điều 10). Đặc biệt, quy định về chuyển dữ liệu xuyên biên giới tại Điều 23 sẽ giúp kiểm soát chặt chẽ luồng dữ liệu quan trọng ra nước ngoài, đảm bảo chủ quyền số quốc gia.

Lời khuyên cho doanh nghiệp và người dân

Với việc Luật Dữ liệu 2024 có hiệu lực từ ngày 01/7/2025, các doanh nghiệp cần chủ động rà soát quy trình thu thập và xử lý dữ liệu để đảm bảo tuân thủ các tiêu chuẩn mới. Đối với người dân, việc hiểu rõ quyền của chủ thể dữ liệu sẽ giúp bảo vệ thông tin cá nhân tốt hơn trong môi trường số đầy biến động.

Việc ban hành luật này không chỉ là một yêu cầu cấp thiết mà còn là minh chứng cho quyết tâm của Việt Nam trong việc xây dựng một xã hội số minh bạch, an toàn và thịnh vượng.