Trong bối cảnh xã hội hiện nay, nhu cầu bảo vệ an toàn cho bản thân và gia đình là hoàn toàn chính đáng. Tuy nhiên, việc lựa chọn công cụ hỗ trợ hay vũ khí để "phòng thân" lại là một vấn đề pháp lý hết sức nhạy cảm. Nhiều người lầm tưởng rằng có thể tự ý mua các loại súng lục, súng ngắn từ các nguồn trôi nổi trên mạng để tự vệ. Đây là một quan niệm sai lầm tai hại có thể dẫn đến những hậu quả pháp lý khôn lường.

Súng lục là vũ khí quân dụng - Cá nhân tuyệt đối không được sở hữu

Theo quy định tại Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ 2017, súng lục (súng ngắn) được xếp vào nhóm vũ khí quân dụng. Cụ thể, tại khoản 2 Điều 3 của Luật này nêu rõ:

"2. Vũ khí quân dụng bao gồm: a) Vũ khí được chế tạo, sản xuất bảo đảm tiêu chuẩn kỹ thuật, thiết kế của nhà sản xuất hợp pháp, được trang bị cho lực lượng vũ trang nhân dân và các lực lượng khác theo quy định của Luật này để thi hành công vụ, bao gồm: Súng cầm tay: súng ngắn, súng trường, súng tiểu liên, súng trung liên, súng chống tăng, súng phóng lựu;..."

Quan trọng hơn, Điều 5 của Luật này nghiêm cấm cá nhân sở hữu vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ, trừ vũ khí thô sơ là hiện vật để trưng bày, triển lãm, đồ gia bảo. Như vậy, việc một cá nhân bình thường mua súng lục để phòng thân, bất kể nguồn gốc từ đâu, đều là hành vi trái pháp luật.

Mua súng lục phòng thân bị xử phạt hành chính như thế nào?

Tại thời điểm tháng 10/2021, các hành vi vi phạm về quản lý, sử dụng vũ khí sẽ bị xử lý theo quy định tại Nghị định 167/2013/NĐ-CP. Cụ thể, khoản 3 Điều 10 quy định mức phạt tiền từ 2.000.000 đồng đến 4.000.000 đồng đối với các hành vi như:

• Sử dụng các loại vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ trái quy định nhưng chưa gây hậu quả;
• Sử dụng các loại vũ khí, công cụ hỗ trợ mà không có giấy phép;
• Không giao nộp vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ theo quy định.

Ngoài việc bị phạt tiền, người vi phạm còn bị tịch thu tang vật (khẩu súng) và có thể bị tước quyền sử dụng giấy phép (nếu có) trong một khoảng thời gian nhất định.

Khi nào việc mua bán, sử dụng súng lục bị truy cứu trách nhiệm hình sự?

Hành vi mua bán, tàng trữ, sử dụng súng lục không chỉ dừng lại ở xử phạt hành chính mà còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017). Tùy vào tính chất và hậu quả, người vi phạm có thể bị truy tố về các tội danh sau:

1. Tội chế tạo, tàng trữ, vận chuyển, sử dụng, mua bán trái phép hoặc chiếm đoạt vũ khí quân dụng, phương tiện kỹ thuật quân sự (Điều 304): Đây là tội danh phổ biến nhất đối với hành vi mua súng lục. Hình phạt thấp nhất là từ 01 năm đến 07 năm tù. Nếu phạm tội có tổ chức hoặc gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng, mức án có thể lên đến tù chung thân.

2. Tội vi phạm quy định về quản lý vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ (Điều 307): Áp dụng đối với những người có trách nhiệm quản lý nhưng vi phạm quy định gây thiệt hại cho người khác. Hình phạt có thể từ 01 năm đến 15 năm tù.

"Điều 307. Tội vi phạm quy định về quản lý vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ: 1. Người nào vi phạm quy định về quản lý việc sản xuất, sửa chữa, trang bị, sử dụng, bảo quản, lưu giữ, vận chuyển, mua bán hoặc tiêu hủy vũ khí quân dụng... gây thiệt hại cho người khác thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 01 năm đến 05 năm: a) Làm chết người; b) Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 01 người mà tỷ lệ tổn thương cơ thể 61% trở lên..."

Lời khuyên pháp lý để bảo vệ bản thân an toàn và đúng luật

Việc tự trang bị súng lục để phòng thân không những không giúp bạn an toàn hơn mà còn đẩy bạn vào nguy cơ tù tội. Thay vì tìm mua vũ khí trái phép, người dân nên:

• Nâng cao ý thức cảnh giác, trang bị các kỹ năng tự vệ cơ bản không dùng vũ khí.
• Lắp đặt các thiết bị an ninh như camera, hệ thống báo động tại nơi ở và làm việc.
• Khi gặp tình huống nguy hiểm, hãy bình tĩnh tìm cách thoát thân và báo ngay cho cơ quan Công an gần nhất qua số điện thoại 113.
• Tìm hiểu kỹ các quy định pháp luật về những công cụ hỗ trợ được phép sử dụng (nếu có) và phải được cơ quan chức năng cấp phép.

Pháp luật Việt Nam quy định rất nghiêm ngặt về vũ khí nhằm đảm bảo an ninh quốc gia và trật tự an toàn xã hội. Đừng vì một phút thiếu hiểu biết mà đánh đổi cả tương lai và tự do của chính mình.