Ngân hàng Nhà nước Việt Nam vừa ban hành Thông tư 21/2025/TT-NHNN quy định về việc xếp hạng các tổ chức tín dụng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài. Đây được xem là một bước đi quan trọng nhằm nâng cao tính minh bạch và an toàn cho hệ thống tài chính quốc gia, thay thế cho các quy định cũ tại Thông tư 52/2018/TT-NHNN.

Nâng ngưỡng quy mô tài sản: Phân loại lại 'ông lớn' ngân hàng

Một trong những điểm thay đổi đáng chú ý nhất tại Điều 4 Thông tư 21/2025/TT-NHNN chính là việc điều chỉnh ngưỡng tổng giá trị tài sản bình quân để phân nhóm các ngân hàng thương mại. Cụ thể:

• Nhóm 1 (Ngân hàng quy mô lớn): Ngưỡng tài sản được nâng từ trên 100.000 tỷ đồng lên trên 300.000 tỷ đồng.
• Nhóm 2 (Ngân hàng quy mô nhỏ): Áp dụng cho các đơn vị có tổng tài sản từ 300.000 tỷ đồng trở xuống.

Việc nâng ngưỡng này phản ánh sự tăng trưởng mạnh mẽ của quy mô tài sản trong hệ thống ngân hàng Việt Nam những năm qua, đồng thời giúp Ngân hàng Nhà nước có cái nhìn chính xác hơn về vị thế thực tế của từng đơn vị trong quá trình thanh tra, giám sát.

Siết chặt quản lý rủi ro qua các định nghĩa mới

Tại Điều 3 Thông tư 21/2025/TT-NHNN, cơ quan quản lý đã bổ sung nhiều định nghĩa kỹ thuật quan trọng. Đáng chú ý là khái niệm về "Tỷ lệ dư nợ tín dụng của 100 khách hàng lớn nhất". Đây là chỉ tiêu định lượng then chốt để đánh giá mức độ tập trung rủi ro. Nếu một ngân hàng có quá ít khách hàng nhưng dư nợ lại tập trung quá lớn, mức độ rủi ro sẽ bị đánh giá cao hơn, ảnh hưởng trực tiếp đến thứ hạng cuối cùng.

Điều chỉnh tiêu chí chất lượng tài sản: Tập trung vào thực chất

Theo quy định tại Điều 8 Thông tư 21/2025/TT-NHNN, nhóm chỉ tiêu định lượng về chất lượng tài sản đã được làm mới hoàn toàn. Thay vì chỉ nhìn vào con số nợ xấu bề nổi, Thông tư mới yêu cầu tính toán cả các khoản nợ đã bán cho VAMC nhưng chưa xử lý được và nợ cơ cấu tiềm ẩn rủi ro.

"Chất lượng tài sản không chỉ nằm ở những con số trên báo cáo, mà còn ở khả năng dự phòng và xử lý rủi ro thực tế của tổ chức tín dụng."

Đặc biệt, tỷ lệ dư nợ cho vay kinh doanh bất động sản cũng được đưa vào tầm ngắm với các ngưỡng kiểm soát chặt chẽ hơn tại Điều 14 Thông tư 21/2025/TT-NHNN. Đối với các ngân hàng thương mại, ngưỡng an toàn cho lĩnh vực này thường dao động quanh mức 5% đến 15% tùy theo quy mô và hạng xếp hạng.

Lời khuyên cho các tổ chức tín dụng

Với việc Thông tư 21/2025/TT-NHNN chính thức có hiệu lực từ ngày 01/11/2025, các ngân hàng và công ty tài chính cần chủ động rà soát lại danh mục tài sản, đặc biệt là các khoản nợ nhóm 2 và dư nợ tập trung vào các khách hàng lớn. Việc duy trì một bảng cân đối kế toán lành mạnh không chỉ giúp đạt thứ hạng cao (Hạng A - Tốt) mà còn là chìa khóa để nhận được các ưu tiên về hạn mức tăng trưởng tín dụng từ Ngân hàng Nhà nước trong tương lai.