Ngày 30/10/2018, Bộ Công Thương đã chính thức ban hành Quyết định 4086/QĐ-BCT công bố kết quả rà soát giữa kỳ việc áp dụng biện pháp tự vệ đối với sản phẩm phôi thép và thép dài nhập khẩu. Đây là bước đi quan trọng nhằm điều chỉnh cán cân thương mại và bảo hộ sản xuất trong nước trong bối cảnh ngành thép đang có nhiều biến động.

Lộ trình cắt giảm thuế tự vệ theo giai đoạn

Căn cứ vào kết quả rà soát, Bộ Công Thương quyết định duy trì việc áp dụng biện pháp tự vệ nhưng với mức thuế giảm dần theo thời gian. Điều này cho thấy sự linh hoạt của cơ quan quản lý trong việc vừa bảo vệ sản xuất nội địa, vừa tạo điều kiện cho thị trường thích nghi với sự cạnh tranh quốc tế.

Cụ thể, mức thuế tự vệ đối với hai nhóm sản phẩm chủ lực được quy định như sau:

1. Đối với sản phẩm thép dài

• Giai đoạn từ 22/3/2018 đến 21/3/2019: Áp dụng mức thuế 12,4%.
• Giai đoạn từ 22/3/2019 đến 21/3/2020: Mức thuế giảm xuống còn 10,9%.

2. Đối với sản phẩm phôi thép

• Giai đoạn từ 22/3/2018 đến 21/3/2019: Áp dụng mức thuế cao hơn ở mức 19,3%.
• Giai đoạn từ 22/3/2019 đến 21/3/2020: Mức thuế giảm còn 17,3%.

Đáng chú ý, theo nội dung tại Quyết định 4086/QĐ-BCT, nếu không có các quyết định gia hạn mới, kể từ ngày 22/3/2020, mức thuế tự vệ đối với các sản phẩm này sẽ chính thức trở về 0%.

Tác động đến thị trường và doanh nghiệp nội địa

Việc duy trì thuế tự vệ được xem là "lá chắn" cần thiết cho các doanh nghiệp sản xuất thép trong nước trước làn sóng thép giá rẻ nhập khẩu từ một số quốc gia và vùng lãnh thổ. Tuy nhiên, việc giảm dần mức thuế cũng đặt ra thách thức buộc các doanh nghiệp nội địa phải tự nâng cao năng lực cạnh tranh, cải tiến công nghệ để sẵn sàng cho thời điểm thuế về 0%.

Theo quy định tại Luật Quản lý ngoại thương 2017 và Nghị định 10/2018/NĐ-CP, các biện pháp phòng vệ thương mại như thuế tự vệ chỉ mang tính chất tạm thời và có thời hạn nhất định nhằm giúp ngành sản xuất trong nước khắc phục thiệt hại nghiêm trọng hoặc đe dọa gây ra thiệt hại nghiêm trọng.

"Biện pháp tự vệ là việc tạm thời hạn chế nhập khẩu đối với một loại hàng hóa khi việc nhập khẩu hàng hóa đó vào Việt Nam tăng nhanh đột biến gây ra thiệt hại nghiêm trọng hoặc đe dọa gây ra thiệt hại nghiêm trọng cho ngành sản xuất trong nước."

Quyết định này có hiệu lực thi hành kể từ ngày 30/10/2018. Các cơ quan hải quan và doanh nghiệp xuất nhập khẩu cần lưu ý các mốc thời gian và mức thuế tương ứng để thực hiện đúng quy định pháp luật, tránh các sai sót trong quá trình kê khai và nộp thuế.

Để tra cứu chi tiết danh sách các quốc gia được loại trừ hoặc các mã HS cụ thể chịu thuế, doanh nghiệp có thể tham khảo toàn văn Quyết định 4086/QĐ-BCT trên hệ thống văn bản pháp luật.