Trong bối cảnh dịch bệnh COVID-19 diễn biến phức tạp, nhằm tháo gỡ những bất cập trong việc quản lý người nước ngoài nhập cảnh, Ban Chỉ đạo Quốc gia phòng chống dịch COVID-19 đã ban hành Công văn 5322/CV-BCĐ ngày 05/07/2021. Văn bản này đưa ra những điều chỉnh quan trọng về thẩm quyền phê duyệt và quy trình cách ly đối với chuyên gia, nhà đầu tư và thân nhân khi vào Việt Nam.

Phân cấp thẩm quyền phê duyệt danh sách nhập cảnh

Điểm mới đáng chú ý nhất trong hướng dẫn lần này là việc phân định rõ ràng trách nhiệm giữa địa phương và các cơ quan Trung ương. Cụ thể:

1. Thẩm quyền của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh

Theo quy định tại Công văn 5322/CV-BCĐ, UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương tiếp tục chịu trách nhiệm xem xét và phê duyệt:

• Danh sách chuyên gia nước ngoài: Bao gồm các nhà đầu tư, chuyên gia kỹ thuật, nhà quản lý doanh nghiệp, lao động tay nghề cao và thân nhân (bố, mẹ, vợ, chồng, con) vào làm việc tại các cơ quan, tổ chức trên địa bàn.
• Các đối tượng khác: Học sinh, sinh viên nước ngoài học tập tại địa phương; các trường hợp nhập cảnh vì lý do nhân đạo, khẩn cấp hoặc điều trị bệnh tại địa phương.

UBND cấp tỉnh cũng có quyền quyết định chủ trương cho phép cách ly tại địa phương và chịu trách nhiệm giám sát y tế chặt chẽ trong suốt quá trình làm việc của người nước ngoài.

2. Thẩm quyền của Tổ công tác 5 Bộ

Tổ công tác bao gồm các Bộ: Ngoại giao, Y tế, Công an, Quốc phòng, Giao thông vận tải sẽ xem xét quyết định nhập cảnh đối với:

• Người nước ngoài được mời, bảo lãnh bởi các cơ quan đại diện ngoại giao, cơ quan lãnh sự, tổ chức quốc tế hoặc các cơ quan, Bộ, ban ngành Trung ương.
• Các trường hợp đặc thù phục vụ mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội vượt thẩm quyền của tỉnh hoặc chưa thuộc diện đối tượng được phép nhập cảnh theo quy định hiện hành.

Quy trình và điều kiện bắt buộc đối với đơn vị bảo lãnh

Để đảm bảo an toàn tuyệt đối, các cơ quan, tổ chức mời hoặc bảo lãnh chuyên gia phải tuân thủ nghiêm ngặt các yêu cầu sau:

"Chuyên gia nước ngoài và thân nhân đi cùng phải được xét nghiệm SARS-CoV-2 bằng kỹ thuật PCR trong vòng 03 ngày trước ngày nhập cảnh vào Việt Nam. Đơn vị bảo lãnh phải có phương án đưa đón, kế hoạch cách ly cụ thể và cam kết chi trả toàn bộ chi phí điều trị nếu phát sinh trường hợp mắc COVID-19."

Ngoài ra, đơn vị bảo lãnh cần nộp hồ sơ kèm văn bản phê duyệt của UBND cấp tỉnh tới Luật Nhập cảnh, xuất cảnh, quá cảnh, cư trú của người nước ngoài tại Việt Nam 2014 (được sửa đổi bởi Luật sửa đổi 2019) để được cấp thị thực phù hợp.

Trách nhiệm giám sát và xử lý vi phạm

Ban Chỉ đạo Quốc gia nhấn mạnh việc tuyệt đối không để xảy ra tình trạng lây nhiễm chéo trong cơ sở cách ly hoặc lây lan ra cộng đồng. Các địa phương phải định kỳ hàng quý báo cáo tình hình xét duyệt và quản lý chuyên gia về Bộ Y tế. Mọi hành vi lợi dụng chính sách để trục lợi hoặc vi phạm quy định phòng chống dịch sẽ bị xử lý nghiêm theo pháp luật.

Hướng dẫn này chính thức thay thế các văn bản trước đây như Công văn 2847/CV-BCĐ và Công văn 3440/CV-BCĐ, tạo ra một hành lang pháp lý thống nhất và chặt chẽ hơn trong giai đoạn cao điểm của dịch bệnh năm 2021.