Việc sắp xếp, sáp nhập các đơn vị hành chính (ĐVHC) là một chủ trương lớn nhằm tinh gọn bộ máy và nâng cao hiệu quả quản lý. Tuy nhiên, một trong những vấn đề khiến dư luận quan tâm nhất chính là việc đặt tên cho "ngôi nhà mới" sau khi sáp nhập. Làm sao để cái tên mới vừa mang hơi thở thời đại, vừa không làm mất đi những giá trị truyền thống quý báu? Câu trả lời đã được cụ thể hóa qua 5 nguyên tắc cốt lõi tại Quyết định 759/QĐ-TTg.

1. Tôn trọng lịch sử và bảo tồn bản sắc văn hóa

Nguyên tắc đầu tiên và cũng là quan trọng nhất chính là việc nghiên cứu kỹ lưỡng các yếu tố truyền thống. Tên gọi của một vùng đất không chỉ là danh xưng hành chính mà còn là linh hồn, là lịch sử của cha ông để lại. Theo Quyết định 759/QĐ-TTg, việc đặt tên phải được cân nhắc thận trọng để bảo vệ và phát huy tối đa các giá trị văn hóa đặc trưng của từng địa phương.

Ưu tiên những tên gọi đã đi sâu vào tiềm thức

Để hạn chế tối đa những xáo trộn không đáng có, pháp luật ưu tiên sử dụng lại tên gọi của các ĐVHC đã có trước khi sáp nhập. Điều này không chỉ giúp người dân cảm thấy gần gũi mà còn giảm bớt gánh nặng về thủ tục hành chính, thay đổi giấy tờ hay các chỉ dẫn địa lý cho cả cá nhân và doanh nghiệp.

2. Tính khoa học và sự đồng thuận của nhân dân

Một cái tên hay phải đi đôi với sự tiện dụng. Tên gọi của ĐVHC mới cần đảm bảo các tiêu chí: dễ nhận diện, ngắn gọn, dễ đọc và dễ nhớ. Trong xu thế hội nhập, tên gọi còn cần thể hiện tính hệ thống, khoa học và làm nổi bật được lợi thế so sánh của địa phương đó trên bản đồ kinh tế - xã hội.

Lắng nghe tiếng nói từ cộng đồng

Sẽ không có một phương án đặt tên nào thành công nếu thiếu đi sự đồng thuận của người dân. Cấp ủy và chính quyền địa phương có trách nhiệm tạo ra sự thống nhất trong nhận thức, giúp cộng đồng hiểu rõ ý nghĩa của tên gọi mới. Sự đồng thuận này chính là sợi dây gắn kết, thúc đẩy tinh thần đoàn kết của cư dân trong khu vực sau khi về chung một "mái nhà".

3. Giải pháp linh hoạt cho cấp xã, phường

Đối với các đơn vị hành chính cấp cơ sở như xã, phường, Quyết định 759/QĐ-TTg cũng gợi mở hướng đi mới: có thể đặt tên theo số thứ tự hoặc gắn tên huyện với số thứ tự. Cách làm này đặc biệt hiệu quả trong việc số hóa dữ liệu và cập nhật thông tin quản lý. Tuy nhiên, cần lưu ý tuyệt đối không đặt tên trùng với các ĐVHC cùng cấp đã tồn tại trong phạm vi tỉnh, thành phố.

Việc tuân thủ nghiêm túc 5 nguyên tắc trên không chỉ giúp quá trình sáp nhập diễn ra thuận lợi mà còn góp phần xây dựng một hệ thống hành chính hiện đại, tinh gọn nhưng vẫn đậm đà bản sắc dân tộc.