Trong bối cảnh tội phạm lừa đảo chiếm đoạt tài sản qua mạng ngày càng tinh vi, Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước đang siết chặt quản lý hệ thống thanh toán. Một chiến dịch quy mô lớn nhằm rà soát và loại bỏ các tài khoản "rác", tài khoản không chính chủ đang được triển khai quyết liệt trên toàn quốc.

Kiên quyết loại bỏ tài khoản ngân hàng không chính chủ

Tại Công điện 139/CĐ-TTg năm 2024, Thủ tướng Chính phủ đã đưa ra chỉ đạo mang tính bước ngoặt đối với hệ thống tài chính. Theo đó, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam được giao nhiệm vụ chỉ đạo các ngân hàng thương mại và tổ chức trung gian thanh toán phải hoàn thành việc định danh, xác thực thông tin khách hàng.

Mục tiêu cốt lõi là kiên quyết loại bỏ các tài khoản không chính chủ hoặc có thông tin sai lệch. Đây được xem là biện pháp "chặt đứt" vòi bạch tuộc của tội phạm công nghệ cao, vốn thường xuyên sử dụng các tài khoản mua bán, thuê mượn để luân chuyển dòng tiền phi pháp.

Siết chặt xác thực sinh trắc học và giao dịch điện tử

Không chỉ dừng lại ở việc rà soát tài khoản cũ, các quy định mới còn tập trung vào việc ngăn chặn rủi ro ngay từ khâu đăng ký và giao dịch. Cụ thể, các cơ quan chức năng đang nghiên cứu lộ trình kiểm tra, đối chiếu yếu tố sinh trắc học đối với:

• Tài khoản thanh toán và ví điện tử thực hiện giao dịch trực tuyến.
• Mở tài khoản mới hoặc thay đổi thông tin giấy tờ tùy thân, số điện thoại nhận mã OTP.
• Thay đổi thiết bị thực hiện Mobile Banking hoặc rút tiền trực tiếp tại quầy.

Quy định này hoàn toàn phù hợp với tinh thần của Quyết định 2345/QĐ-NHNN năm 2023 về triển khai giải pháp an toàn, bảo mật trong thanh toán trực tuyến. Việc áp dụng sinh trắc học (khuôn mặt, vân tay) giúp đảm bảo người thực hiện giao dịch chính là chủ tài khoản, loại bỏ hoàn toàn khả năng sử dụng tài khoản giả mạo.

"Chỉ đạo hệ thống các ngân hàng thương mại, tổ chức cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán hoàn thành thực hiện việc định danh, xác thực thông tin khách hàng, kiên quyết loại bỏ tài khoản không chính chủ, tài khoản có thông tin sai lệch." - Trích dẫn nội dung tại Công điện 139/CĐ-TTg năm 2024.

Xử lý nghiêm hành vi mua bán, cho thuê tài khoản

Một điểm mới đáng chú ý là Chính phủ yêu cầu nghiên cứu sửa đổi quy định pháp luật để xử lý nghiêm các hành vi cho thuê, mượn, mua, bán tài khoản ngân hàng và ví điện tử. Theo quy định tại Thông tư 17/2024/TT-NHNN, việc mở và sử dụng tài khoản thanh toán phải tuân thủ các quy trình nghiêm ngặt về nhận biết khách hàng (KYC).

Dự kiến trong quý I/2025, quy trình rà soát, nhận diện và giám sát tài khoản doanh nghiệp cũng như các giao dịch nghi vấn sẽ được hoàn thiện. Các tài khoản có giao dịch bằng địa chỉ IP tại nước ngoài hoặc có dấu hiệu bất thường sẽ bị đưa vào diện cảnh báo và phân loại rủi ro.

Việc làm sạch dữ liệu tài khoản ngân hàng không chỉ là nhiệm vụ của ngành tài chính mà còn bảo vệ quyền lợi sát sườn của mỗi người dân. Người dùng cần chủ động cập nhật thông tin sinh trắc học và tuyệt đối không tiếp tay cho các hành vi mua bán tài khoản để tránh những rắc rối pháp lý không đáng có.