Trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy mạnh chuyển đổi số và phát triển bền vững, Chính phủ đã ban hành một chính sách mang tính đột phá nhằm khuyến khích các doanh nghiệp công nghệ tham gia vào các dự án đầu tư kinh doanh. Cụ thể, kể từ ngày 21/8/2026, các nhà đầu tư sở hữu giải pháp ứng dụng công nghệ cao, công nghệ tiên tiến hoặc thân thiện với môi trường sẽ được hưởng mức ưu đãi cực kỳ hấp dẫn lên đến 5% khi tham gia dự thầu.

Bước ngoặt mới trong chính sách thu hút đầu tư công nghệ cao

Quy định mới này được kỳ vọng sẽ tạo ra một cú hích lớn, thúc đẩy dòng vốn đầu tư vào các lĩnh vực công nghệ mũi nhọn và bảo vệ môi trường tại Việt Nam. Đây không chỉ là giải pháp khuyến khích các doanh nghiệp chủ động đổi mới công nghệ mà còn là cam kết mạnh mẽ của Chính phủ trong việc thực hiện mục tiêu Net Zero vào năm 2050.

Theo quy định chi tiết tại Nghị định 274/2026/NĐ-CP (hướng dẫn chi tiết Luật Đấu thầu 2023 về lựa chọn nhà đầu tư thực hiện dự án đầu tư kinh doanh), cơ chế ưu đãi này được thiết kế rất cụ thể, phân loại rõ ràng theo từng nhóm đối tượng và mức độ đóng góp công nghệ.

Chi tiết các mức ưu đãi "khủng" dành cho nhà đầu tư công nghệ

Chính sách ưu đãi trong lựa chọn nhà đầu tư theo quy định mới được chia thành hai mức chính: 5% và 2%, áp dụng trực tiếp khi đánh giá hồ sơ dự thầu.

Mức ưu đãi tối đa 5% khi đánh giá hồ sơ dự thầu

Mức ưu đãi cao nhất là 5% được áp dụng cho các trường hợp đặc biệt quy định tại Điều 6 Nghị định 274/2026/NĐ-CP. Cụ thể:

Theo điểm a khoản 1 Điều 6 Nghị định 274/2026/NĐ-CP, nhà đầu tư có giải pháp ứng dụng công nghệ tiên tiến, công nghệ cao, công nghệ thân thiện với môi trường, kỹ thuật hiện có tốt nhất nhằm giảm thiểu ô nhiễm môi trường đối với dự án thuộc nhóm có nguy cơ tác động xấu đến môi trường mức độ cao theo quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường thì được hưởng mức ưu đãi 5% khi đánh giá hồ sơ dự thầu.

Quy định này liên kết chặt chẽ với danh mục dự án nhóm I (nhóm có nguy cơ tác động xấu đến môi trường mức độ cao) theo quy định của Luật Bảo vệ môi trường 2020. Điều này đồng nghĩa với việc các dự án lớn, có tính chất nhạy cảm về môi trường nếu được nhà đầu tư áp dụng công nghệ xử lý hiện đại nhất sẽ được ưu tiên hàng đầu.

Bên cạnh đó, điểm c khoản 1 Điều 6 Nghị định 274/2026/NĐ-CP cũng quy định mức ưu đãi 5% đối với các nhà đầu tư thuộc các nhóm doanh nghiệp, tổ chức khoa học công nghệ sau:

• Doanh nghiệp khoa học và công nghệ;
• Doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, tổ chức hỗ trợ khởi nghiệp sáng tạo được cơ quan có thẩm quyền công nhận;
• Trung tâm đổi mới sáng tạo;
• Doanh nghiệp công nghệ chiến lược;
• Doanh nghiệp công nghệ cao;
• Doanh nghiệp sản xuất sản phẩm công nghệ cao;
• Cơ sở ươm tạo công nghệ cao, ươm tạo doanh nghiệp công nghệ cao theo quy định của pháp luật về công nghệ cao.

Mức ưu đãi 2% cho cam kết chuyển giao công nghệ

Ngoài mức ưu đãi tối đa 5%, Nghị định 274/2026/NĐ-CP còn mở ra cơ hội nhận ưu đãi 2% cho các nhà đầu tư cam kết thực hiện các hoạt động sau:

• Cam kết chuyển giao công nghệ, thực hiện hoạt động công nghệ cao đối với công nghệ cao, sản phẩm công nghệ cao thuộc Danh mục do Thủ tướng Chính phủ ban hành;
• Công nghệ thuộc Danh mục công nghệ khuyến khích chuyển giao hoặc công nghệ chiến lược theo quy định của pháp luật về công nghệ cao;
• Nhà đầu tư nước ngoài có cam kết chuyển giao công nghệ cho nhà đầu tư, đối tác trong nước khi thực hiện dự án.

Điều kiện và hồ sơ chứng minh để được hưởng ưu đãi

Mặc dù chính sách ưu đãi rất hấp dẫn, tuy nhiên để đảm bảo tính minh bạch và tránh việc trục lợi chính sách, Nghị định 274/2026/NĐ-CP quy định các điều kiện kiểm soát cực kỳ chặt chẽ.

Để được hưởng ưu đãi, khi tham dự thầu, nhà đầu tư bắt buộc phải nộp các tài liệu chứng minh sau:

1. Tài liệu chứng minh giải pháp ứng dụng công nghệ tiên tiến, công nghệ cao, công nghệ thân thiện với môi trường, kỹ thuật hiện có tốt nhất;
2. Quyền sử dụng hợp pháp công nghệ theo quy định của pháp luật về công nghệ cao, chuyển giao công nghệ, bảo vệ môi trường và pháp luật khác có liên quan;
3. Các chứng nhận doanh nghiệp công nghệ cao, doanh nghiệp khoa học công nghệ hoặc quyết định công nhận của cơ quan có thẩm quyền đối với tổ chức khởi nghiệp sáng tạo.

Tác động thực tiễn đến thị trường đấu thầu tại Việt Nam

Việc áp dụng chính sách ưu đãi này từ ngày 21/8/2026 sẽ tạo ra một sân chơi cạnh tranh lành mạnh và chất lượng hơn. Các nhà đầu tư không còn chỉ cạnh tranh về giá hay năng lực tài chính đơn thuần, mà yếu tố "hàm lượng công nghệ" và "mức độ thân thiện môi trường" sẽ trở thành chìa khóa quyết định thắng thầu.

Đối với các nhà đầu tư nước ngoài, cam kết chuyển giao công nghệ cho đối tác trong nước không chỉ giúp họ đạt được điểm ưu đãi 2% mà còn tạo dựng mối quan hệ hợp tác bền vững, nâng cao năng lực công nghệ nội địa của Việt Nam. Đây là một bước đi chiến lược, hài hòa lợi ích giữa nhà đầu tư và quốc gia tiếp nhận đầu tư.