Chính sách ưu đãi người có công với cách mạng luôn là một trong những trụ cột quan trọng trong hệ thống an sinh xã hội của Đảng và Nhà nước ta. Thể hiện sâu sắc đạo lý "Uống nước nhớ nguồn", các quy định về đất đai và nhà ở đã không ngừng được hoàn thiện. Đặc biệt, kể từ ngày 01/07/2021, khi Pháp lệnh ưu đãi người có công với Cách mạng 2020 chính thức có hiệu lực, các quyền lợi này đã được kiện toàn rõ rệt, mang lại niềm vui an cư lạc nghiệp cho hàng triệu gia đình chính sách trên cả nước.

1. Đối tượng thụ hưởng: Sự ghi nhận xứng đáng cho những cống hiến

Theo quy định tại khoản 2 Điều 5 Pháp lệnh ưu đãi người có công với Cách mạng 2020, việc hỗ trợ cải thiện nhà ở được thực hiện dựa trên công lao, đóng góp và hoàn cảnh khó khăn cụ thể. Các nhóm đối tượng trọng tâm bao gồm:

• Người hoạt động cách mạng trước ngày 01/01/1945 và từ ngày 01/01/1945 đến ngày khởi nghĩa tháng Tám năm 1945.
• Bà mẹ Việt Nam anh hùng, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, Anh hùng Lao động trong thời kỳ kháng chiến.
• Thương binh, bệnh binh, người hưởng chính sách như thương binh có tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 21% trở lên.
• Thân nhân liệt sĩ, người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học hoặc bị địch bắt tù, đày.

2. Miễn, giảm tiền sử dụng đất: Đòn bẩy tài chính quan trọng

Đây là chính sách có tác động trực tiếp và mạnh mẽ nhất đến khả năng sở hữu đất ở của người có công. Tùy vào từng nhóm đối tượng và mức độ đóng góp, Nhà nước áp dụng các mức miễn giảm khác nhau khi giao đất, chuyển mục đích sử dụng đất hoặc công nhận quyền sử dụng đất.

Các mức hỗ trợ tiền sử dụng đất cụ thể

Căn cứ vào khoản 2 điều 1 Quyết định 117/2007/QĐ-TTg, mức hỗ trợ được phân cấp như sau:

• Miễn 100%: Áp dụng cho Bà mẹ Việt Nam Anh hùng; Anh hùng LLVTND; Thương binh, bệnh binh có tỷ lệ tổn thương từ 81% trở lên; Thân nhân liệt sĩ đang hưởng trợ cấp tuất nuôi dưỡng hàng tháng.
• Giảm 90%: Dành cho người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học; thương binh, bệnh binh có tỷ lệ tổn thương từ 61% đến 80%.
• Giảm 80%: Dành cho thương binh, bệnh binh có tỷ lệ tổn thương từ 41% đến 60%.
• Giảm 70%: Thân nhân liệt sĩ; thương binh có tỷ lệ tổn thương từ 21% đến 40%; người có công giúp đỡ cách mạng đang hưởng trợ cấp hàng tháng.

Lưu ý về hạn mức giao đất

Người dân cần đặc biệt lưu ý quy định tại Khoản 1 Điều 11 và khoản 2 Điều 12 Nghị định 45/2014/NĐ-CP. Việc miễn, giảm tiền sử dụng đất chỉ được thực hiện trong hạn mức giao đất ở do UBND cấp tỉnh quy định. Phần diện tích vượt hạn mức (nếu có) sẽ phải nộp tiền sử dụng đất theo giá đất cụ thể tại thời điểm đó.

“Việc miễn, giảm tiền sử dụng đất đối với người có công với cách mạng chỉ được thực hiện một lần cho một hộ gia đình và phải dựa trên hồ sơ đề nghị hợp lệ được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt.”

3. Hỗ trợ trực tiếp kinh phí xây dựng và sửa chữa nhà ở

Bên cạnh các ưu đãi về đất đai, Nhà nước còn thực hiện hỗ trợ kinh phí trực tiếp để cải thiện điều kiện sống cho các hộ gia đình người có công có nhà ở hư hỏng, dột nát. Theo Quyết định 22/2013/QĐ-TTg, mức hỗ trợ được quy định cụ thể:

• 40 triệu đồng/hộ: Đối với các trường hợp phải phá dỡ để xây mới nhà ở hoàn toàn.
• 20 triệu đồng/hộ: Đối với các trường hợp sửa chữa khung, mái hoặc thay thế các bộ phận hư hỏng nặng nhưng không phải xây mới.

Điều kiện để nhận hỗ trợ là hộ gia đình phải đang cư trú hợp pháp tại địa phương, có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hoặc các giấy tờ hợp lệ khác và hiện trạng nhà ở không đảm bảo an toàn (hư hỏng trên 50% diện tích).

4. Ưu tiên trong giao đất sản xuất và kinh doanh

Không chỉ dừng lại ở đất ở, người có công còn được tạo điều kiện để phát triển kinh tế. Nhà nước ưu tiên giao đất hoặc cho thuê đất, mặt nước để làm mặt bằng sản xuất, kinh doanh. Tại các địa phương có rừng, người có công được ưu tiên giao khoán bảo vệ và phát triển rừng, giúp tạo thêm thu nhập bền vững và ổn định kinh tế gia đình.

Tóm lại, các chính sách ưu đãi về đất đai và nhà ở năm 2021 là minh chứng rõ nét cho sự quan tâm của Đảng và Nhà nước đối với những người đã hy sinh xương máu cho độc lập dân tộc. Việc nắm vững các quy định tại Pháp lệnh ưu đãi người có công với Cách mạng 2020 sẽ giúp các đối tượng thụ hưởng bảo vệ quyền lợi chính đáng của mình một cách tốt nhất.