Ngày 11/10/2021, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết 128/NQ-CP quy định tạm thời "Thích ứng an toàn, linh hoạt, kiểm soát hiệu quả dịch COVID-19". Đây được coi là văn bản mang tính lịch sử, thay đổi hoàn toàn phương thức phòng chống dịch tại Việt Nam sau thời gian dài áp dụng các biện pháp giãn cách nghiêm ngặt.

1. Tạm thời không áp dụng Chỉ thị 15, Chỉ thị 16 và Chỉ thị 19 trên diện rộng

Một trong những điểm đáng chú ý nhất của Nghị quyết 128 là việc tạm thời không áp dụng các quy định tại Chỉ thị 15/CT-TTg, Chỉ thị 16/CT-TTg và Chỉ thị 19/CT-TTg trên quy mô toàn quốc hoặc liên tỉnh. Điều này đồng nghĩa với việc khái niệm "cách ly xã hội" hay "phong tỏa diện rộng" sẽ không còn được áp dụng một cách máy móc như trước.

Thay vào đó, các địa phương sẽ chuyển sang quản lý rủi ro theo từng địa bàn nhỏ nhất có thể (cấp xã hoặc nhỏ hơn) để đảm bảo vừa chống dịch vừa duy trì phát triển kinh tế.

2. Phân loại dịch theo 4 cấp độ: Xanh - Vàng - Cam - Đỏ

Việc đánh giá cấp độ dịch theo Nghị quyết 128 dựa trên 3 tiêu chí chính: tỷ lệ ca mắc mới tại cộng đồng, độ bao phủ vắc xin và khả năng thu dung điều trị. Cụ thể:

• Cấp 1 (Vùng xanh): Nguy cơ thấp - Trạng thái bình thường mới.
• Cấp 2 (Vùng vàng): Nguy cơ trung bình.
• Cấp 3 (Vùng cam): Nguy cơ cao.
• Cấp 4 (Vùng đỏ): Nguy cơ rất cao.

3. Quy định về hoạt động đi lại và sản xuất kinh doanh

Tùy vào cấp độ dịch tại địa phương, các hoạt động sẽ được điều chỉnh linh hoạt:

3.1. Vận tải hành khách và lưu thông hàng hóa

Đối với xe khách, taxi, xe buýt: Vùng xanh được hoạt động bình thường; vùng vàng và cam hoạt động có điều kiện hoặc hạn chế công suất; vùng đỏ có thể phải tạm dừng hoặc hoạt động cực kỳ hạn chế theo quy định của UBND cấp tỉnh.

3.2. Giáo dục và trường học

Việc đưa học sinh trở lại trường là ưu tiên hàng đầu trong bối cảnh mới. Tại các vùng xanh, học sinh được đi học trực tiếp nhưng phải tuân thủ nghiêm ngặt quy tắc 5K.

3.3. Dịch vụ giải trí và làm đẹp

Các cơ sở như karaoke, vũ trường, massage, quán bar... thường là những nơi cuối cùng được mở lại. Tại vùng đỏ, các dịch vụ này bắt buộc phải ngừng hoạt động. Tại vùng xanh, các địa phương có thể cho phép hoạt động nhưng giới hạn số lượng người tham gia.

4. Tính linh hoạt và trách nhiệm của địa phương

Mặc dù Nghị quyết 128 áp dụng thống nhất trên toàn quốc, nhưng Chính phủ vẫn cho phép các tỉnh, thành phố linh hoạt áp dụng các biện pháp bổ sung. Tuy nhiên, các biện pháp này không được trái với quy định của Trung ương và không được gây ách tắc lưu thông hàng hóa hay cản trở quyền đi lại chính đáng của người dân.

"Các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương căn cứ vào tình hình dịch bệnh thực tế để quyết định các biện pháp phòng, chống dịch cụ thể trên địa bàn, đảm bảo tính thích ứng an toàn, linh hoạt."

Việc ban hành Nghị quyết 128 vào tháng 10/2021 đã mở ra một chương mới, giúp người dân và doanh nghiệp chủ động hơn trong kế hoạch sinh hoạt và sản xuất, thay vì bị động trước các lệnh phong tỏa bất ngờ như giai đoạn trước đó.