Việc sắp xếp, tinh gọn bộ máy và tinh giản biên chế là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của hệ thống chính trị trong giai đoạn hiện nay. Để cụ thể hóa các quy định mới nhất, Ban Tổ chức Trung ương đã ban hành Hướng dẫn 18-HD/BTCTW ngày 05/12/2018, nhằm triển khai thực hiện Nghị định 113/2018/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 108/2014/NĐ-CP về chính sách tinh giản biên chế.

Mở rộng phạm vi và đối tượng áp dụng chính sách

Theo nội dung tại khoản 1 Điều 1 Hướng dẫn 18-HD/BTCTW, phạm vi điều chỉnh bao gồm các cơ quan, tổ chức và đơn vị sự nghiệp của Đảng, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội từ Trung ương đến cấp xã. Đây là bước đi quan trọng nhằm đồng bộ hóa việc tinh giản biên chế trong toàn bộ hệ thống chính trị theo tinh thần của Nghị quyết 18-NQ/TW.

Đáng chú ý, đối tượng áp dụng không chỉ dừng lại ở những người dôi dư do sắp xếp tổ chức mà còn mở rộng đến:

• Cán bộ, công chức, viên chức lãnh đạo, quản lý thôi giữ chức vụ do sắp xếp tổ chức bộ máy, nhân sự theo quyết định của cơ quan có thẩm quyền.
• Những người tự nguyện có đơn đề nghị tinh giản biên chế và được cơ quan trực tiếp quản lý đồng ý.
• Các đối tượng khác đã được quy định cụ thể tại Nghị định 108/2014/NĐ-CP và Nghị định 113/2018/NĐ-CP.

Trình tự thực hiện và trách nhiệm của các cơ quan đơn vị

Một trong những điểm mới quan trọng là quy trình phê duyệt và chi trả chế độ. Hàng năm, các tỉnh ủy, thành ủy và cơ quan Trung ương có trách nhiệm phê duyệt danh sách đối tượng tinh giản. Kinh phí thực hiện sẽ được sử dụng từ nguồn chi ngân sách thường xuyên hằng năm của chính đơn vị đó.

Định kỳ 06 tháng một lần, các đơn vị phải tổng hợp kết quả thực hiện, bao gồm:

1. Danh sách chi tiết các đối tượng tinh giản biên chế.
2. Giải trình rõ lý do tinh giản đối với từng trường hợp cụ thể.
3. Kinh phí thực hiện tương ứng để gửi về Ban Tổ chức Trung ương và Bộ Tài chính.

"Kết quả thực hiện tinh giản biên chế 06 tháng đầu năm phải được gửi trước ngày 15/06 hàng năm và kết quả thực hiện tinh giản biên chế 06 tháng cuối năm gửi trước ngày 15/12 hàng năm."

Căn cứ để kiểm tra và quyết toán kinh phí

Việc báo cáo đúng thời hạn không chỉ là thủ tục hành chính mà còn là căn cứ pháp lý quan trọng. Ban Tổ chức Trung ương sẽ tiến hành kiểm tra đối tượng dựa trên báo cáo của các địa phương, sau đó có ý kiến gửi Bộ Tài chính. Đây chính là cơ sở để cơ quan chức năng thực hiện việc kiểm tra và quyết toán kinh phí đã chi trả cho cán bộ, công chức nghỉ theo diện tinh giản.

Đối với các cơ quan tham mưu của Đảng ở Trung ương, quy trình có thêm bước kiểm tra tài chính tại Văn phòng Trung ương Đảng trước khi tổng hợp gửi Bộ Tài chính, đảm bảo tính chặt chẽ và minh bạch trong việc sử dụng ngân sách Đảng.

Việc ban hành Hướng dẫn 18-HD/BTCTW vào cuối năm 2018 đã tạo hành lang pháp lý rõ ràng cho các đơn vị triển khai mạnh mẽ công tác này trong năm 2019, góp phần xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức tinh gọn, hiệu lực và hiệu quả hơn.