Việc triển khai hộ chiếu gắn chip điện tử đánh dấu một bước tiến lớn trong công tác quản lý xuất nhập cảnh và hội nhập quốc tế của Việt Nam. Tuy nhiên, ít ai biết rằng trước thời điểm chính thức áp dụng diện rộng vào ngày 01/7/2022, đã có một giai đoạn chuyển tiếp đặc biệt khi việc cấp hộ chiếu mẫu cũ bị hạn chế tối đa.

Bước đệm quan trọng tiến tới hộ chiếu gắn chip điện tử

Theo quy định tại khoản 2 Điều 6 Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam 2019, hệ thống hộ chiếu của nước ta bao gồm hai loại: hộ chiếu có gắn chip điện tử và hộ chiếu không gắn chip điện tử. Để cụ thể hóa lộ trình này, Bộ Công an đã ban hành Thông tư 73/2021/TT-BCA quy định về mẫu hộ chiếu mới.

Trong giai đoạn từ đầu năm 2022 đến trước ngày 01/7/2022, cơ quan chức năng đã thực hiện một chính sách tạm thời nhằm đảm bảo tính thống nhất và tiết kiệm nguồn lực. Cụ thể, Bộ Công an chỉ thực hiện cấp phát hộ chiếu phổ thông mẫu cũ cho các trường hợp thực sự cần thiết và cấp bách.

"Từ nay đến ngày 01/7/2022, Bộ Công an chỉ cấp phát hộ chiếu phổ thông mẫu cũ cho công dân trong trường hợp cần thiết, cấp bách như có giấy tờ đi chữa bệnh, có quyết định đi công tác hoặc có vé máy bay..." - Trích thông báo từ Bộ Công an giai đoạn trước tháng 7/2022.

Những trường hợp được ưu tiên cấp hộ chiếu trong giai đoạn chuyển tiếp

Để đảm bảo quyền lợi cho công dân có nhu cầu xuất ngoại ngay lập tức, các cơ quan Quản lý xuất nhập cảnh đã phân loại các trường hợp cấp bách bao gồm:

• Đi chữa bệnh: Công dân cần xuất trình hồ sơ, bệnh án hoặc giấy hẹn của cơ sở y tế nước ngoài.
• Đi công tác: Cần có Quyết định cử đi công tác của cơ quan, tổ chức có thẩm quyền.
• Đã có vé máy bay: Xuất trình vé máy bay đã mua để chứng minh nhu cầu di chuyển không thể trì hoãn.

Đối với các trường hợp không thuộc diện khẩn cấp, người dân được khuyến khích chờ đợi đến sau ngày 01/7/2022 để được cấp hộ chiếu mẫu mới có gắn chip. Điều này không chỉ giúp người dân sở hữu loại giấy tờ hiện đại hơn, có độ bảo mật cao hơn mà còn thuận tiện hơn khi làm thủ tục nhập cảnh tại các quốc gia có hệ thống kiểm soát tự động.

Ưu điểm vượt trội của hộ chiếu mẫu mới từ sau 01/7/2022

Mẫu hộ chiếu mới được ban hành theo Thông tư 73/2021/TT-BCA (sau này được bổ sung bởi Thông tư 68/2022/TT-BCA để thêm thông tin nơi sinh) mang lại nhiều cải tiến:

• Tính thẩm mỹ: Các trang trong hộ chiếu in hình ảnh danh lam thắng cảnh, di sản văn hóa đặc trưng của Việt Nam.
• Độ bảo mật: Chip điện tử lưu trữ thông tin sinh trắc học, ảnh chữ ký của người mang hộ chiếu, giúp chống làm giả hiệu quả.
• Tiện ích: Hỗ trợ đẩy nhanh quá trình kiểm soát tại các cửa khẩu quốc tế sử dụng công nghệ nhận diện tự động.

Việc hiểu rõ bối cảnh và các quy định chuyển tiếp này giúp chúng ta thấy được nỗ lực của Nhà nước trong việc hiện đại hóa giấy tờ tùy thân, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho công dân khi ra nước ngoài trong kỷ nguyên số.