Trong nỗ lực minh bạch hóa quyền lợi của người lao động và tăng cường trách nhiệm của người sử dụng lao động, Chính phủ đã ban hành quy định mới liên quan đến việc công khai thông tin bảo hiểm xã hội (BHXH). Kể từ ngày 15/4/2020, việc doanh nghiệp không niêm yết thông tin đóng BHXH hằng năm sẽ không còn là chuyện 'nhắc nhở' mà sẽ bị xử phạt hành chính trực tiếp.

Quy định mới về việc niêm yết công khai thông tin đóng BHXH

Theo quy định tại Điều 38 Nghị định 28/2020/NĐ-CP, người sử dụng lao động sẽ bị phạt tiền từ 500.000 đồng đến 1.000.000 đồng nếu có hành vi không niêm yết công khai thông tin đóng bảo hiểm xã hội của người lao động do cơ quan bảo hiểm xã hội cung cấp hằng năm.

Đây là một điểm mới đáng chú ý nhằm giúp người lao động dễ dàng theo dõi, giám sát việc thực hiện nghĩa vụ đóng bảo hiểm của chủ doanh nghiệp, tránh tình trạng nợ đọng hoặc trốn đóng BHXH kéo dài mà người lao động không hề hay biết.

"Điều 38. Vi phạm quy định về hồ sơ thực hiện thủ tục tham gia bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp

1. Phạt tiền từ 500.000 đồng đến 1.000.000 đồng đối với người sử dụng lao động có một trong các hành vi sau đây:

a) Hằng năm, không niêm yết công khai thông tin đóng bảo hiểm xã hội của người lao động do cơ quan bảo hiểm xã hội cung cấp theo quy định tại khoản 7 Điều 18 của Luật Bảo hiểm xã hội;"

Các hành vi vi phạm khác liên quan đến hồ sơ bảo hiểm

Bên cạnh việc niêm yết thông tin, Nghị định 28/2020/NĐ-CP cũng quy định mức phạt tương tự (từ 500.000 đồng đến 1.000.000 đồng) đối với các sai phạm sau:

• Không thực hiện thủ tục xác nhận đóng BHTN: Doanh nghiệp chậm trễ hoặc từ chối xác nhận việc đóng bảo hiểm thất nghiệp, gây khó khăn cho người lao động khi làm hồ sơ hưởng trợ cấp thất nghiệp.
• Cung cấp thông tin không đầy đủ: Khi người lao động hoặc tổ chức công đoàn yêu cầu cung cấp thông tin về việc đóng BHXH bắt buộc, BHTN mà doanh nghiệp từ chối hoặc cung cấp sai lệch.

Người lao động cũng có thể bị phạt nếu 'bắt tay' trốn đóng bảo hiểm

Một điểm đáng lưu ý khác trong bối cảnh pháp lý năm 2020 là việc xử phạt đối với chính người lao động. Nếu người lao động có hành vi thỏa thuận với người sử dụng lao động để không tham gia BHXH bắt buộc, bảo hiểm thất nghiệp hoặc tham gia không đúng đối tượng, không đúng mức quy định thì cũng sẽ bị phạt tiền từ 500.000 đồng đến 1.000.000 đồng.

Quy định này nhằm ngăn chặn tình trạng người lao động muốn nhận 'tiền tươi' mà bỏ qua quyền lợi an sinh lâu dài, đồng thời tạo ra sự công bằng trong việc thực thi pháp luật bảo hiểm xã hội.

Để đảm bảo tuân thủ đúng quy định tại Luật Bảo hiểm xã hội 2014 và các văn bản hướng dẫn, các doanh nghiệp cần chủ động rà soát và thực hiện việc niêm yết công khai tại trụ sở, phân xưởng hoặc bảng tin chung của đơn vị ngay khi nhận được thông báo từ cơ quan BHXH.