Trong bối cảnh cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đang diễn ra mạnh mẽ, việc phát triển đô thị thông minh không còn là xu hướng mà đã trở thành yêu cầu cấp thiết để nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Chính phủ đã ban hành Nghị định 269/2025/NĐ-CP nhằm tạo hành lang pháp lý vững chắc và đặc biệt là đưa ra những cơ chế ưu đãi hấp dẫn để thu hút nguồn lực từ khối doanh nghiệp tư nhân.

Đô thị thông minh: Động lực mới từ chuyển đổi số

Khái niệm về một thành phố hiện đại ngày nay đã thay đổi hoàn toàn. Theo quy định tại khoản 1 Điều 2 Nghị định 269/2025/NĐ-CP, đô thị thông minh được định nghĩa như sau:

"Đô thị thông minh là đô thị lấy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực cốt lõi để quy hoạch, xây dựng, quản lý và vận hành đô thị, nhằm nâng cao chất lượng cung cấp dịch vụ, bảo đảm môi trường sống an toàn, tiện nghi cho người dân, nâng cao năng lực cạnh tranh, hiệu quả quản lý của đô thị, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, hướng tới mục tiêu phát triển đô thị bền vững."

Như vậy, công nghệ không chỉ là công cụ mà là "trái tim" của đô thị, giúp giải quyết các bài toán về giao thông, môi trường và an ninh một cách hiệu quả nhất.

Những yêu cầu "vàng" trong phát triển đô thị thông minh

Để đảm bảo tính thống nhất và hiệu quả, Điều 4 Nghị định 269/2025/NĐ-CP đã đặt ra các yêu cầu chung rất khắt khe nhưng cũng đầy tiềm năng cho các nhà đầu tư:

• Lấy người dân làm trung tâm: Mọi giải pháp công nghệ phải hướng tới việc cải thiện chất lượng sống thực tế của cư dân.
• Dữ liệu là tài nguyên: Việc quản lý và chia sẻ dữ liệu phải đảm bảo tính an toàn, bảo mật và liên thông.
• Phát triển bền vững: Ưu tiên các giải pháp tối ưu năng lượng và giảm thiểu tác động tiêu cực đến môi trường.

Doanh nghiệp được hưởng lợi gì khi tham gia?

Đây là phần được các nhà đầu tư quan tâm nhất. Theo quy định tại Điều 39 Nghị định 269/2025/NĐ-CP, các tổ chức, cá nhân tham gia phát triển đô thị thông minh sẽ được hưởng các chính sách ưu đãi ở mức cao nhất. Cụ thể:

1. Ưu đãi về tài chính và thuế

Doanh nghiệp có thể được hưởng các mức miễn, giảm thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế nhập khẩu đối với các thiết bị công nghệ cao phục vụ dự án. Đây là đòn bẩy tài chính cực lớn giúp giảm chi phí đầu tư ban đầu.

2. Hỗ trợ từ chính quyền địa phương

Nghị định khuyến khích các địa phương ban hành thêm các chính sách hỗ trợ riêng từ ngân sách tỉnh cho các dự án khởi nghiệp sáng tạo hoặc các dự án giải quyết vấn đề cấp bách của đô thị. Đặc biệt, cơ chế "một cửa" sẽ được áp dụng để xử lý nhanh chóng các thủ tục hành chính cho nhà đầu tư.

3. Ưu tiên trong mua sắm công và hợp tác công - tư (PPP)

Các sản phẩm, dịch vụ đã thử nghiệm thành công sẽ được Nhà nước ưu tiên xem xét trong các hoạt động mua sắm công hoặc triển khai rộng rãi dưới hình thức hợp tác công tư. Điều này mở ra thị trường đầu ra vô cùng rộng lớn và ổn định cho doanh nghiệp.

Lời khuyên từ chuyên gia: Doanh nghiệp cần chủ động nghiên cứu kỹ các tiêu chuẩn kỹ thuật và quy hoạch của từng địa phương để xây dựng phương án kinh doanh phù hợp, tận dụng tối đa các gói hỗ trợ mà Chính phủ đã đề ra.