Thông tin Bộ Tư pháp phê duyệt phương án cắt giảm, đơn giản hóa điều kiện kinh doanh, trong đó có việc bãi bỏ yêu cầu luật sư phải có ít nhất 2 năm hành nghề liên tục mới được thành lập văn phòng luật sư hoặc công ty luật đang thu hút sự quan tâm đặc biệt của giới luật sư cả nước.

Bước đột phá từ Quyết định 1319/QĐ-BTP của Bộ Tư pháp

Ngày 08/06/2018, Bộ Tư pháp đã ban hành Quyết định 1319/QĐ-BTP phê duyệt phương án cắt giảm, đơn giản hóa các điều kiện kinh doanh trong các lĩnh vực thuộc phạm vi quản lý nhà nước của Bộ. Một trong những nội dung đáng chú ý nhất là đề xuất bãi bỏ điều kiện về thời gian hành nghề đối với luật sư muốn thành lập tổ chức hành nghề.

Theo quy định hiện hành tại Điều 32 và Điều 33 của Luật Luật sư 2006 (được sửa đổi, bổ sung bởi Luật Luật sư sửa đổi 2012), luật sư muốn thành lập hoặc tham gia thành lập văn phòng luật sư, công ty luật phải có ít nhất 02 năm hành nghề liên tục làm việc theo hợp đồng lao động cho tổ chức hành nghề luật sư hoặc hành nghề với tư cách cá nhân theo hợp đồng lao động cho cơ quan, tổ chức.

Việc bãi bỏ điều kiện này được Bộ Tư pháp lý giải là nhằm tạo điều kiện thuận lợi tối đa cho cá nhân trong việc khởi nghiệp và gia nhập thị trường dịch vụ pháp lý, đồng thời giảm bớt các rào cản hành chính không thực sự cần thiết.

Tác động tích cực đến giới Luật sư trẻ

Đối với các luật sư mới vào nghề, quy định "2 năm hành nghề liên tục" thường được coi là một "vòng kim cô" hạn chế khả năng tự chủ và sáng tạo. Nhiều luật sư trẻ có năng lực, có nguồn khách hàng và tư duy quản trị tốt nhưng buộc phải đi làm thuê hoặc đứng tên dưới danh nghĩa của người khác chỉ vì thiếu thâm niên.

Chủ trương mới tại Quyết định 1319/QĐ-BTP được kỳ vọng sẽ:

• Thúc đẩy khởi nghiệp: Khuyến khích các luật sư trẻ tự tin thành lập các văn phòng luật sư chuyên sâu, tạo sự cạnh tranh lành mạnh trên thị trường.
• Giảm thiểu tình trạng đứng tên hộ: Hạn chế việc các luật sư đủ điều kiện nhưng không trực tiếp điều hành, chỉ cho mượn bằng cấp để thành lập tổ chức.
• Phù hợp với xu thế hội nhập: Tiệm cận với quy định của nhiều quốc gia có nền tư pháp phát triển, nơi năng lực chuyên môn được coi trọng hơn số năm kinh nghiệm hình thức.

Mừng nhưng vẫn phải... kiên nhẫn đợi lộ trình lập pháp

Mặc dù phương án đã được phê duyệt, nhưng giới luật sư cần lưu ý rằng đây mới chỉ là chủ trương và phương án đơn giản hóa. Để quy định này đi vào cuộc sống, cần phải có sự sửa đổi trực tiếp các điều khoản tương ứng trong văn bản luật cao nhất điều chỉnh lĩnh vực này.

Cụ thể, theo quy định của Luật ban hành văn bản quy phạm pháp luật 2015, một Quyết định của Bộ trưởng không thể thay thế hoặc làm trái các quy định đã được ghi nhận trong Luật do Quốc hội ban hành. Do đó, Bộ Tư pháp sẽ phải phối hợp với các cơ quan liên quan để lập đề nghị sửa đổi, bổ sung Luật Luật sư.

Đáng chú ý, tại Nghị quyết 57/2018/QH14 về Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2019 vừa được Quốc hội thông qua vào tháng 6/2018, dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Luật sư vẫn chưa có tên trong danh sách chính thức. Điều này đồng nghĩa với việc các luật sư trẻ vẫn phải tiếp tục tuân thủ điều kiện 2 năm hành nghề theo quy định hiện hành cho đến khi có thông báo mới về việc sửa đổi luật.

Trong thời gian chờ đợi, các luật sư có ý định thành lập tổ chức hành nghề nên tập trung trau dồi kỹ năng quản trị, xây dựng uy tín cá nhân và chuẩn bị các nguồn lực cần thiết để sẵn sàng nắm bắt cơ hội ngay khi cánh cửa pháp lý chính thức được mở ra.

Hệ thống Pháp luật