Kết luận 160-KL/TW của Bộ Chính trị, Ban Bí thư vừa ban hành ngày 31/5/2025 đã đặt ra những yêu cầu cấp bách và quyết liệt trong việc sắp xếp tổ chức bộ máy và đơn vị hành chính. Đây không chỉ là một cuộc thay đổi về mặt cơ học mà là một bước đột phá nhằm tinh gọn hệ thống, nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của bộ máy Nhà nước.

Cuộc "đại phẫu" bộ máy: Thuế, Bảo hiểm xã hội và Thống kê chuyển mình

Tại Kết luận 160-KL/TW, Bộ Chính trị và Ban Bí thư đã đồng ý chủ trương tổ chức lại các cơ quan ngành dọc tại địa phương theo hướng tinh gọn tối đa. Cụ thể, sẽ có 34 chi cục thuế tỉnh/thành, 34 chi cục thống kê và 34 cơ quan bảo hiểm xã hội cấp tỉnh được sắp xếp lại. Việc này nhằm giảm bớt các tầng nấc trung gian, tập trung nguồn lực cho các nhiệm vụ trọng tâm.

Bên cạnh đó, các cơ quan như Hải quan, Kho bạc Nhà nước và Ngân hàng Nhà nước chi nhánh tỉnh vẫn được giữ nguyên mô hình hiện tại để đảm bảo tính ổn định trong quản lý tài chính và tiền tệ. Đáng chú ý, Bộ Tư pháp và Bộ Nội vụ được giao nhiệm vụ xây dựng Đề án sắp xếp ngành thi hành án dân sự theo mô hình tương tự như Tòa án và Viện kiểm sát nhân dân, đảm bảo tính thống nhất trong hệ thống tư pháp.

Mốc thời gian "vàng": Hoàn thành bố trí cán bộ cấp xã trước 10/6/2025

Một trong những nội dung quan trọng nhất của Kết luận 160-KL/TW là lộ trình thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã. Theo quy định tại Nghị quyết 35/2023/UBTVQH15, việc sắp xếp phải đảm bảo tính khoa học và thực tiễn.

Bộ Chính trị yêu cầu Ban thường vụ các tỉnh ủy, thành ủy phải khẩn trương hoàn thành việc thành lập đảng bộ, chỉ định cấp ủy và bố trí cán bộ cho các cơ quan cấp xã mới trước ngày 10/6/2025. Đây là thời hạn "cứng" để đảm bảo bộ máy mới đi vào vận hành thông suốt, không gây gián đoạn trong việc giải quyết thủ tục hành chính cho người dân và doanh nghiệp.

"Việc tổ chức vận hành thử nghiệm hoạt động của các cơ quan Đảng, Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc tại cấp xã mới cần được thực hiện nghiêm túc để rút kinh nghiệm, kịp thời điều chỉnh trước khi đi vào hoạt động chính thức." - Trích Kết luận 160-KL/TW.

Phân cấp, phân quyền: Trao quyền chủ động cho cơ sở

Kết luận 160-KL/TW nhấn mạnh việc đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Đảng ủy Chính phủ được giao chỉ đạo các Bộ ngành thẩm định việc phân cấp 1.060 nhiệm vụ, thẩm quyền cho cấp xã. Điều này đòi hỏi một sự đánh giá tổng thể về năng lực và nguồn lực của đội ngũ cán bộ cơ sở.

Để hỗ trợ quá trình này, Chính phủ sẽ ban hành các quy định về thẩm quyền, phân cấp trước ngày 15/6/2025. Đồng thời, các địa phương được khuyến khích xây dựng cơ chế đặc thù, chính sách riêng để hỗ trợ cán bộ, công chức bị ảnh hưởng do sắp xếp, đảm bảo quyền lợi theo đúng tinh thần của Nghị định 33/2023/NĐ-CP.

Giải quyết bài toán cán bộ dôi dư và định mức biên chế mới

Việc sắp xếp bộ máy không tránh khỏi vấn đề cán bộ dôi dư. Bộ Nội vụ được giao nhiệm vụ khẩn trương ban hành định mức dự kiến biên chế cán bộ, công chức cấp xã để làm căn cứ bố trí nhân sự và giải quyết chế độ chính sách kịp thời. Các tiêu chuẩn về chức danh lãnh đạo, quản lý cũng sẽ được hướng dẫn cụ thể để đảm bảo chọn đúng người, đúng việc.

Ngoài ra, công tác lưu trữ hồ sơ, tài liệu cũng được đặc biệt quan tâm. Việc số hóa tài liệu cần được ưu tiên để tránh thất lạc trong quá trình sáp nhập, đảm bảo tính liên tục của dữ liệu hành chính quốc gia.

Có thể thấy, Kết luận 160-KL/TW là một quyết tâm chính trị rất lớn của Đảng và Nhà nước trong việc xây dựng một bộ máy tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu phát triển của đất nước trong giai đoạn mới.