Ngày 14/12/2018, Bộ Y tế đã chính thức ban hành Thông tư 41/2018/TT-BYT quy định về Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia và quy định kiểm tra, giám sát chất lượng nước sạch sử dụng cho mục đích sinh hoạt. Đây là một bước tiến quan trọng trong việc chuẩn hóa chất lượng nguồn nước, trực tiếp tác động đến hoạt động của các đơn vị cấp nước và sức khỏe của hàng triệu hộ gia đình trên cả nước.

Tăng cường công tác ngoại kiểm và kiểm tra đột xuất

Theo quy định tại Thông tư 41/2018/TT-BYT, công tác kiểm tra chất lượng nước sạch sẽ được thực hiện dưới hai hình thức: nội kiểm (do đơn vị cấp nước tự thực hiện) và ngoại kiểm (do cơ quan quản lý nhà nước thực hiện).

Cụ thể, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh và Trung tâm Y tế huyện có trách nhiệm thực hiện ngoại kiểm định kỳ và đột xuất chất lượng nước sạch của các đơn vị cấp nước. Đối tượng kiểm tra trọng tâm là các đơn vị có quy mô cung cấp từ 500 hộ gia đình trở lên hoặc có công suất thiết kế từ 1.000 m3/ngày đêm trở lên (trong trường hợp không xác định được số hộ gia đình).

Việc kiểm tra đột xuất sẽ được thực hiện trong các trường hợp có nghi ngờ về chất lượng nước, khi có sự cố môi trường hoặc theo yêu cầu của cơ quan có thẩm quyền, nhằm đảm bảo mọi sai lệch về chỉ số kỹ thuật đều được phát hiện và xử lý kịp thời.

Trách nhiệm và nghĩa vụ của đơn vị cấp nước

Pháp luật quy định rõ tại Điều 5 Thông tư 41/2018/TT-BYT về trách nhiệm của đơn vị cấp nước. Theo đó, các đơn vị này phải:

• Chịu hoàn toàn trách nhiệm trước pháp luật về chất lượng nước sạch do đơn vị mình cung cấp.
• Thiết lập và lưu trữ hồ sơ theo dõi về hóa chất sử dụng trong quá trình sản xuất, đảm bảo các loại hóa chất này nằm trong danh mục cho phép và được kiểm soát chặt chẽ.
• Thực hiện chế độ công khai thông tin về chất lượng nước sạch trên các phương tiện thông tin đại chúng hoặc niêm yết tại trụ sở để người dân giám sát.

"Đơn vị cấp nước phải thực hiện thử nghiệm các chỉ tiêu chất lượng nước sạch trong danh mục quy định và báo cáo kết quả định kỳ cho cơ quan y tế địa phương."

Tiêu chuẩn kỹ thuật mới cho nước sinh hoạt

Đi kèm với Thông tư này là Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 01-1:2018/BYT. Nước sạch sử dụng cho mục đích sinh hoạt phải đáp ứng các ngưỡng giới hạn nghiêm ngặt. Ví dụ, hàm lượng Sắt (Fe) tổng số không được vượt quá 0,3 mg/L, hàm lượng Natri (Na) không vượt quá 200 mg/L. Các chỉ tiêu vi sinh vật như Coliform hay E.coli cũng phải được kiểm soát tuyệt đối để tránh nguy cơ bùng phát dịch bệnh qua đường nước.

Quy định mới này thay thế cho các quy chuẩn cũ (QCVN 01:2009/BYT và QCVN 02:2009/BYT), tạo ra một hệ thống tiêu chuẩn thống nhất và cập nhật hơn với thực tế phát triển của công nghệ xử lý nước hiện nay.

Thông tư 41/2018/TT-BYT sẽ chính thức có hiệu lực thi hành kể từ ngày 15/06/2019. Các đơn vị cấp nước cần chủ động rà soát quy trình sản xuất và nâng cấp hệ thống kiểm nghiệm để đáp ứng đúng lộ trình mà Bộ Y tế đã đề ra.

Hệ thống Pháp luật