Chính sách hỗ trợ lãi suất 2%/năm cho các dự án xanh tại dự thảo Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa 2026 đang mở ra cơ hội lớn cho cộng đồng doanh nghiệp trong lộ trình chuyển đổi bền vững.

Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu đang chuyển dịch mạnh mẽ sang mô hình tăng trưởng bền vững, Việt Nam không nằm ngoài xu thế đó. Một trong những điểm nhấn quan trọng nhất tại dự thảo Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa 2026 chính là đề xuất hỗ trợ lãi suất vay vốn lên đến 2%/năm dành riêng cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV) thực hiện dự án xanh. Đây được xem là "cú hích" tài chính cần thiết để khơi thông nguồn lực, giúp doanh nghiệp vượt qua rào cản về chi phí đầu tư ban đầu cho công nghệ thân thiện với môi trường.

Cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam thảo luận về các dự án chuyển đổi xanh (ảnh minh họa)

Hỗ trợ lãi suất 2%/năm: Đòn bẩy cho kinh tế tuần hoàn

Theo đề xuất tại khoản 1 Điều 21 dự thảo Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa 2026, các DNNVV khi vay vốn tại các tổ chức tín dụng để thực hiện các hoạt động sau sẽ được ngân sách nhà nước hỗ trợ lãi suất 2%/năm:

• Thực hiện các dự án xanh, dự án kinh tế tuần hoàn;
• Áp dụng các khung tiêu chuẩn về Môi trường, Xã hội và Quản trị (ESG) theo quy định;
• Đầu tư đổi mới dây chuyền sản xuất nhằm giảm phát thải, tiết kiệm năng lượng.

So với quy định tại Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa 2017, dự thảo mới đã cụ thể hóa và mở rộng phạm vi hỗ trợ hướng tới mục tiêu Net Zero. Việc giảm 2% lãi suất không chỉ đơn thuần là giảm bớt gánh nặng tài chính mà còn là thông điệp khuyến khích doanh nghiệp mạnh dạn thay đổi tư duy sản xuất truyền thống sang sản xuất sạch hơn.

Chính sách tín dụng xanh giúp doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn ưu đãi (ảnh minh họa)

Hệ sinh thái hỗ trợ toàn diện cho doanh nghiệp xanh

Bên cạnh ưu đãi về lãi suất, dự thảo Luật còn xây dựng một hệ sinh thái hỗ trợ đa tầng để đảm bảo doanh nghiệp có thể thực hiện chuyển đổi xanh một cách đồng bộ:

1. Ưu đãi thuế và khấu hao nhanh: Doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực bảo vệ môi trường sẽ được hưởng các mức thuế suất ưu đãi theo quy định của pháp luật về thuế và Luật Bảo vệ môi trường 2020. Đặc biệt, cơ chế khấu hao nhanh đối với máy móc, thiết bị phục vụ chuyển đổi xanh sẽ giúp doanh nghiệp nhanh chóng thu hồi vốn để tái đầu tư.

2. Hỗ trợ chi phí chứng nhận và tiêu chuẩn: Một trong những khó khăn của DNNVV khi muốn xuất khẩu hàng hóa sang các thị trường khó tính như EU hay Mỹ là việc đáp ứng các tiêu chuẩn xanh. Dự thảo Luật đề xuất hỗ trợ một phần chi phí thực hiện đánh giá, cấp chứng nhận các tiêu chuẩn quốc tế về phát triển bền vững.

3. Ưu tiên xúc tiến thương mại: Các sản phẩm dán nhãn xanh, sản phẩm từ kinh tế tuần hoàn sẽ được ưu tiên tham gia các chương trình xúc tiến thương mại quốc gia, giúp doanh nghiệp mở rộng thị trường đầu ra.

Tình huống giả định: Lợi ích thực tế từ chính sách

Giả sử Công ty TNHH Sản xuất Bao bì Xanh (một DNNVV tại Việt Nam) có kế hoạch đầu tư hệ thống máy móc sản xuất túi sinh học tự hủy với tổng vốn vay ngân hàng là 10 tỷ đồng. Với mức lãi suất thị trường hiện nay khoảng 8%/năm, nếu được áp dụng chính sách hỗ trợ lãi suất 2% theo dự thảo Luật mới, doanh nghiệp chỉ phải trả mức lãi suất thực tế là 6%/năm.

Như vậy, mỗi năm doanh nghiệp tiết kiệm được 200 triệu đồng tiền lãi vay. Số tiền này có thể được tái đầu tư vào việc đào tạo nhân lực hoặc nâng cao chất lượng sản phẩm, giúp tăng khả năng cạnh tranh đáng kể trên thị trường.

Lời khuyên cho doanh nghiệp trong giai đoạn chuyển tiếp

Mặc dù dự kiến Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa mới sẽ có hiệu lực từ ngày 01/7/2027, nhưng ngay từ thời điểm cuối năm 2026 này, các doanh nghiệp cần có sự chuẩn bị chủ động:

• Rà soát lại mô hình sản xuất: Xác định các khâu có thể cải thiện để đạt tiêu chuẩn xanh.
• Tìm hiểu về ESG: Bắt đầu áp dụng các tiêu chuẩn quản trị bền vững để dễ dàng tiếp cận nguồn vốn tín dụng xanh sau này.
• Theo dõi sát sao các văn bản hướng dẫn: Đặc biệt là các Nghị định hướng dẫn chi tiết về đối tượng và điều kiện thụ hưởng chính sách hỗ trợ lãi suất.

Việc sớm nắm bắt các quy định tại Dự thảo Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa 2026 sẽ giúp doanh nghiệp có lộ trình phát triển vững chắc, đón đầu những cơ hội mới từ nền kinh tế xanh trong tương lai gần.