Nhằm tăng cường công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe cho thế hệ mầm non tương lai của đất nước, Bộ Y tế đã chính thức ban hành và áp dụng quy định mới về việc khám sức khỏe định kỳ cho trẻ em dưới 06 tuổi. Theo đó, kể từ ngày 10/06/2026, Quyết định 1675/QĐ-BYT của Bộ trưởng Bộ Y tế về việc ban hành "Hướng dẫn nội dung chuyên môn khám sức khỏe định kỳ cho trẻ em dưới 06 tuổi" đã chính thức có hiệu lực thi hành trên phạm vi toàn quốc.

Quy định mới này thay thế hoàn toàn cho Quyết định 1284/QĐ-BYT ngày 07/05/2026. Đây là một bước đi đột phá nhằm cụ thể hóa các mục tiêu của Luật Trẻ em 2016, Luật Khám bệnh, chữa bệnh 2023 và Luật Phòng bệnh 2025, đồng thời đồng bộ hóa dữ liệu y tế trẻ em lên hệ thống Sổ sức khỏe điện tử tích hợp trên ứng dụng định danh điện tử VNeID.

Đối Tượng, Phạm Vi Và Tần Suất Khám Sức Khỏe Định Kỳ

Theo Hướng dẫn ban hành kèm theo Quyết định 1675/QĐ-BYT, các quy định cụ thể về đối tượng và tần suất khám được xác định rõ ràng:

• Đối tượng áp dụng: Toàn bộ trẻ em mang quốc tịch Việt Nam dưới 06 tuổi.
• Phạm vi áp dụng: Triển khai đồng bộ trên phạm vi toàn quốc, từ các đô thị lớn đến các vùng sâu, vùng xa, biên giới và hải đảo.
• Tần suất bắt buộc: Trẻ em dưới 06 tuổi phải được khám sức khỏe định kỳ với tần suất ít nhất 01 lần/năm.

Việc quy định tần suất tối thiểu này giúp các cơ sở y tế và gia đình chủ động theo dõi sát sao quá trình tăng trưởng thể chất lẫn tinh thần của trẻ, kịp thời phát hiện các dị tật bẩm sinh hoặc các rối loạn phát triển để có phương án can thiệp sớm.

Đo chiều cao định kỳ cho trẻ em dưới 6 tuổi tại cơ sở y tế cơ sở (ảnh minh họa)

Nội Dung Khám Sức Khỏe Định Kỳ Cho Trẻ Dưới 6 Tuổi Gồm Những Gì?

Nội dung chuyên môn khám sức khỏe định kỳ cho trẻ dưới 06 tuổi được thiết kế toàn diện, khoa học, bao gồm các bước đánh giá từ tổng quát đến chi tiết:

1. Đánh giá các dấu hiệu sinh tồn và chỉ số nhân trắc học

Nhân viên y tế sẽ tiến hành đo đạc và đánh giá các chỉ số cơ bản bao gồm: nhiệt độ cơ thể, nhịp mạch, nhịp thở. Đồng thời, trẻ sẽ được cân trọng lượng, đo chiều dài (đối với trẻ nằm) hoặc chiều cao (đối với trẻ đứng), đo vòng đầu và chu vi vòng cánh tay để đánh giá chính xác tình trạng dinh dưỡng theo chuẩn độ lệch chuẩn (SD) của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO). Qua đó, kịp thời phát hiện các trường hợp suy dinh dưỡng thể nhẹ cân, thấp còi, gầy còm hoặc thừa cân, béo phì.

2. Đánh giá sự phát triển tinh thần và vận động

Bác sĩ sẽ quan sát và kiểm tra các mốc phát triển tâm vận động của trẻ theo từng nhóm tuổi cụ thể (khả năng lẫy, bò, ngồi, đi, đứng, khả năng ngôn ngữ, giao tiếp xã hội). Đặc biệt, đối với trẻ từ 16 đến 30 tháng tuổi, hướng dẫn mới nhấn mạnh việc thực hiện sàng lọc nhằm phát hiện sớm nguy cơ tự kỷ ở trẻ.

3. Đánh giá tình trạng tiêm chủng

Cơ sở y tế sẽ kiểm tra sổ tiêm chủng hoặc dữ liệu tiêm chủng quốc gia của trẻ để đảm bảo trẻ đã được tiêm đầy đủ các loại vắc-xin bắt buộc theo Chương trình Tiêm chủng mở rộng (như vắc-xin phòng Lao, Viêm gan B sơ sinh, Bạch hầu, Ho gà, Uốn ván, Bại liệt, Sởi,...) phù hợp với độ tuổi thực tế.

4. Thăm khám lâm sàng toàn diện các cơ quan bộ phận

Bác sĩ chuyên khoa sẽ tiến hành khám chi tiết:

• Da và mô dưới da: Đánh giá màu sắc da (hồng hào, nhợt nhạt, tím tái, vàng da), kiểm tra lòng bàn tay để phát hiện dấu hiệu thiếu máu.
• Đầu - cổ: Khám thóp (đối với trẻ nhỏ còn thóp), kiểm tra kích thước, hình dạng đầu, vận động cổ và phát hiện các khối u bất thường.
• Mắt: Kiểm tra vị trí hai mắt, mí mắt, kết mạc (phát hiện sưng đỏ, chảy mủ), đồng tử và phản xạ ánh sáng, phát hiện lác mắt.
• Tai - Mũi - Họng: Đánh giá cấu trúc tai ngoài, màng nhĩ, khả năng đáp ứng với âm thanh; kiểm tra hình dạng mũi, tình trạng nghẹt mũi, chảy nước mũi; khám họng.
• Răng miệng: Kiểm tra tình trạng mọc răng, phát hiện sứt môi, chẻ vòm, dính thắng lưỡi, nấm miệng, cằm nhỏ tụt sau, vết sâu răng hoặc mảng bám.
• Hệ hô hấp và tim mạch: Nghe phổi phát hiện tiếng thở bất thường, nhịp thở không đều; nghe tim xác định vị trí mỏm tim, phát hiện tiếng thổi bệnh lý, kiểm tra mạch ngoại vi (mạch quay, mạch bẹn).
• Bụng và cơ quan sinh dục: Khám hình dáng bụng, rốn, sờ nắn phát hiện gan lách to hoặc khối u bất thường; kiểm tra lỗ hậu môn và cơ quan sinh dục ngoài.
• Cơ xương khớp và thần kinh: Đánh giá sự đối xứng vận động, các phản xạ sơ sinh (phản xạ bú, nắm, Moro), trương lực cơ, kiểm tra khớp háng (phát hiện trật khớp háng bẩm sinh), cột sống và dáng đi.

Quy Trình Tổ Chức Và Thiết Lập Dây Chuyền Khám Sức Khỏe

Để đảm bảo chất lượng khám, Quyết định 1675/QĐ-BYT hướng dẫn các cơ sở y tế thiết lập quy trình khám theo mô hình dây chuyền khép kín, khoa học:

Nhân lực tối thiểu cho một dây chuyền khám:

• 01 Bác sĩ: Chịu trách nhiệm khám lâm sàng, đánh giá tâm vận động và đưa ra kết luận, tư vấn.
• 01 Y sĩ hoặc Điều dưỡng/Hộ sinh: Thực hiện đo dấu hiệu sinh tồn, cân đo trọng lượng, chiều cao và ghi chép ban đầu.
• 01 Nhân viên hỗ trợ: Nhân viên y tế công cộng hoặc nhân viên công tác xã hội hỗ trợ điều phối, tiếp đón.

Cấu trúc các bàn khám trong dây chuyền:

1. Khu vực ngồi chờ: Tiếp đón trẻ và người giám hộ, bố trí ghế ngồi và nước uống đầy đủ.
2. Bàn số 1 (Lập hồ sơ): Tiếp nhận thông tin hành chính, khai thác tiền sử bệnh tật của trẻ khi sinh và tiền sử của mẹ khi mang thai; thực hiện cân, đo chiều cao, vòng đầu và ghi nhận vào Mẫu giấy khám sức khỏe định kỳ.
3. Bàn số 2 (Khám lâm sàng): Bác sĩ tiến hành thăm khám toàn diện các cơ quan bộ phận, đánh giá tinh thần, vận động, phát hiện nguy cơ tự kỷ và tư vấn dinh dưỡng, chăm sóc sức khỏe cho cha mẹ.
4. Bàn số 3 (Tiêm chủng - nếu có kết hợp): Thực hiện tiêm chủng các loại vắc-xin theo lịch hẹn của Chương trình Tiêm chủng mở rộng.

Liên Thông Dữ Liệu Lên Sổ Sức Khỏe Điện Tử VNeID

Một trong những điểm mới và quan trọng nhất của Quyết định 1675/QĐ-BYT là yêu cầu bắt buộc về mặt công nghệ thông tin. Toàn bộ kết quả khám sức khỏe định kỳ của trẻ dưới 06 tuổi phải được tổng hợp, đánh giá và lập Sổ sức khỏe điện tử.

Các cơ sở y tế có trách nhiệm bảo đảm kết nối, liên thông dữ liệu khám sức khỏe định kỳ và các cơ sở dữ liệu chuyên ngành y tế với cổng tiếp nhận dữ liệu của Hệ thống thông tin giám định bảo hiểm y tế, đồng thời tích hợp trực tiếp trên ứng dụng định danh điện tử quốc gia VNeID. Điều này giúp cha mẹ dễ dàng theo dõi lịch sử khám bệnh, biểu đồ tăng trưởng và lịch tiêm chủng của con mình mọi lúc mọi nơi, đồng thời giúp các cơ sở y tế tuyến trên dễ dàng tra cứu thông tin khi trẻ chuyển tuyến điều trị.

Địa Điểm Thực Hiện Khám Sức Khỏe Định Kỳ

Để tạo điều kiện thuận lợi nhất cho người dân, địa điểm khám sức khỏe định kỳ cho trẻ dưới 06 tuổi được đa dạng hóa bao gồm:

• Trạm y tế xã, phường, thị trấn: Đây là địa điểm ưu tiên hàng đầu, gần dân nhất, thực hiện theo gói dịch vụ y tế cơ bản quy định tại Thông tư 30/2024/TT-BYT.
• Địa điểm khám lưu động: Được tổ chức tại các nhà văn hóa thôn, bản, trường mầm non,... đối với các địa bàn khó khăn, bảo đảm thuận tiện và an toàn cho trẻ.
• Các cơ sở y tế công lập và ngoài công lập: Các bệnh viện, phòng khám đa khoa có đủ điều kiện về nhân lực và trang thiết bị theo quy định của Bộ Y tế.

Trường hợp trong quá trình khám sức khỏe định kỳ, nếu phát hiện trẻ có các dấu hiệu bất thường hoặc mắc bệnh lý, cơ sở khám sức khỏe có trách nhiệm tư vấn, hướng dẫn và thực hiện chuyển tuyến trẻ đến các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh chuyên khoa phù hợp để được chẩn đoán sâu và điều trị kịp thời.