Chuẩn hóa và nâng cao tính văn minh trong nghi lễ tang lễ lực lượng Công an nhân dân

Nhằm đảm bảo sự trang trọng, tiết kiệm và phù hợp với thuần phong mỹ tục, Bộ Công an đã ban hành Thông tư 09/2026/TT-BCA quy định chi tiết việc tổ chức lễ tang đối với cán bộ, chiến sĩ, sĩ quan, hạ sĩ quan, học viên, công nhân công an và lao động hợp đồng hưởng lương từ ngân sách Nhà nước. Quy định mới này được áp dụng áp dụng rộng rãi đối với cả những người đang công tác, người đang nghỉ chờ hưu hoặc cán bộ đã nghỉ hưu qua các thời kỳ.

Một trong những điểm mới đáng chú ý nhận được sự quan tâm lớn từ dư luận là những quy định nghiêm ngặt về việc sử dụng tiền tệ, vàng mã và âm thanh trong quá trình tổ chức lễ viếng, đưa tang cũng như an táng.

Các nghi thức chính và địa điểm tổ chức lễ tang

Căn cứ theo quy định tại khoản 1 Điều 5 Thông tư 09/2026/TT-BCA, nghi thức lễ tang theo quy chuẩn Công an nhân dân bao gồm bốn phần chính:

• Lễ viếng: Tổ chức tập trung tại nhà tang lễ hoặc gia đình tùy điều kiện thực tế;
• Lễ truy điệu: Được tiến hành trang nghiêm nhằm ghi nhận công cống hiến của người hy sinh, từ trần;
• Lễ đưa tang: Được thực hiện ngay sau lễ truy điệu trong cùng một ngày;
• Lễ an táng: Có thể lựa chọn hình thức hỏa táng, điện táng hoặc địa táng tùy thuộc vào nguyện vọng và điều kiện cụ thể.

Việc phân cấp tổ chức lễ tang được thực hiện dựa trên cấp bậc, chức vụ đảm nhiệm, quá trình đóng góp của người từ trần nhằm đảm bảo sự tôn nghiêm và tôn trọng kỷ luật ngành.

Nghiêm cấm rải tiền tệ, hạn chế vàng mã và giữ gìn trật tự công cộng

Điểm nhấn mang tính đột phá được quy định cụ thể tại khoản 4 Điều 5 Thông tư 09/2026/TT-BCA nhằm chấm dứt các hủ tục gây lãng phí, mất vệ sinh môi trường và vi phạm pháp luật về quản lý tiền tệ. Cụ thể, trong suốt hành trình di chuyển từ nhà tang lễ hoặc gia đình đến nơi an táng:

a) Không rắc, rải các loại tiền do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam phát hành và ngoại tệ;
b) Không đốt đồ mã tại nơi an táng;
c) Hạn chế rắc, rải vàng mã trong lễ tang;
d) Khuyến khích sử dụng vòng hoa luân chuyển trong lễ viếng.

Lưu ý rằng, lệnh cấm không chỉ dừng lại ở các loại “tiền lẻ” có mệnh giá nhỏ như thói quen tập quán trước đây, mà áp dụng đối với toàn bộ các loại tiền kim loại, tiền giấy do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam phát hành cũng như bất kỳ loại ngoại tệ nào. Việc cấm rải tiền mặt trên đường đưa tang giúp bảo vệ hình ảnh đồng tiền Việt Nam, tránh lãng phí xã hội và không làm ảnh hưởng đến trật tự an toàn giao thông.

Đối với vàng mã, quy định cấm hoàn toàn hành vi đốt đồ mã ngay tại khu vực an táng (nghĩa trang, đài điện táng) để phòng tránh nguy cơ hỏa hoạn và ô nhiễm môi trường. Đồng thời, lực lượng chức năng cũng vận động, khuyến khích các gia đình hạn chế tối đa việc rắc rải vàng mã trên đường đi và sử dụng vòng hoa luân chuyển để tránh lãng phí.

Quy định về thời gian, cường độ âm thanh nhạc tang

Bên cạnh việc thực hiện nếp sống văn minh khi đưa tang, Điều 5 Thông tư 09/2026/TT-BCA cũng đưa ra những quy định rõ ràng về tiếng ồn và âm nhạc trong lễ tang:

• Đối với lễ viếng tổ chức tại tư gia: Tuyệt đối không được cử nhạc tang trước 06:00 sáng và sau 22:00 đêm để tránh làm ảnh hưởng đến sinh hoạt của cộng đồng cư dân xung quanh;
• Cường độ âm thanh phát ra trong suốt buổi lễ phải được kiểm soát, đảm bảo không vượt quá độ ồn cho phép theo tiêu chuẩn môi trường;
• Chỉ được sử dụng các bản nhạc tang chính thức, phù hợp với không khí trang nghiêm; nghiêm cấm phát các nhạc khúc không phù hợp với nghi thức tang lễ.

Các quy định này thể hiện bước tiến lớn trong việc xây dựng văn hóa ứng xử, nếp sống văn minh hiện đại trong lực lượng Công an nhân dân, làm tấm gương cho người dân tuân thủ và hướng tới các nghi lễ trang trọng, tiết kiệm, bảo vệ môi trường.