Trong đời sống quân ngũ, khái niệm "nghỉ tranh thủ" đã trở nên quá đỗi quen thuộc với mỗi quân nhân. Đây không chỉ là khoảng thời gian nghỉ ngơi sau những ngày huấn luyện vất vả mà còn là cơ hội để họ sum họp bên gia đình. Tuy nhiên, để đảm bảo tính kỷ luật và sẵn sàng chiến đấu, chế độ này được pháp luật quy định rất chặt chẽ. Đặc biệt, từ ngày 01/7/2025, những thay đổi tại Thông tư 56/2025/TT-BQP sẽ chính thức điều chỉnh trực tiếp vấn đề này.

Hiểu đúng về chế độ nghỉ "tranh thủ" trong quân đội

Mặc dù trong các văn bản quy phạm pháp luật không sử dụng thuật ngữ "nghỉ tranh thủ", nhưng thực tế đây chính là cách gọi phổ biến của chế độ nghỉ hằng tuần. Theo quy định mới nhất, đối tượng áp dụng bao gồm sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp tại ngũ, cùng với công nhân và viên chức quốc phòng.

Cụ thể, tại Điều 5 Thông tư 56/2025/TT-BQP, chế độ nghỉ hằng tuần được quy định như sau:

"Hằng tuần, quân nhân, công nhân và viên chức quốc phòng được nghỉ ngày thứ Bảy và ngày Chủ nhật. Khi đơn vị thực hiện nhiệm vụ huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu hoặc do yêu cầu nhiệm vụ khác, chỉ huy cấp trung đoàn và tương đương trở lên căn cứ tình hình cụ thể của đơn vị, tổ chức thực hiện chế độ nghỉ hằng tuần cho phù hợp."

Như vậy, về nguyên tắc chung, quân nhân sẽ được nghỉ vào hai ngày cuối tuần. Tuy nhiên, đặc thù của lực lượng vũ trang là nhiệm vụ sẵn sàng chiến đấu, do đó thời gian nghỉ có thể được điều chỉnh linh hoạt tùy theo tình hình thực tế của từng đơn vị cụ thể.

Thủ tục đăng ký nghỉ: Không thể bỏ qua bước này

Dù là quyền lợi chính đáng, nhưng việc nghỉ "tranh thủ" không đồng nghĩa với việc quân nhân có thể tự ý rời khỏi đơn vị. Tính kỷ luật sắt của quân đội yêu cầu mọi sự di chuyển và vắng mặt đều phải được quản lý chặt chẽ. Điều 11 Thông tư 56/2025/TT-BQP đã nêu rõ quy trình đăng ký:

• Tại đơn vị: Quân nhân có nguyện vọng nghỉ phải đăng ký theo phân cấp quản lý. Nội dung đăng ký bao gồm: thời điểm bắt đầu, tổng thời gian nghỉ, lý do cụ thể và địa điểm nơi nghỉ.
• Tại địa phương: Một điểm đáng lưu ý là trong thời gian nghỉ phép, quân nhân còn có trách nhiệm đăng ký với Ủy ban nhân dân cấp xã nơi mình đến nghỉ.

Việc đăng ký này giúp cấp có thẩm quyền có thể nắm bắt quân số, kịp thời triệu tập trong các tình huống khẩn cấp hoặc thực hiện các nhiệm vụ đột xuất của Đảng và Nhà nước.

Ai có thẩm quyền phê duyệt đơn nghỉ của quân nhân?

Thẩm quyền giải quyết chế độ nghỉ là yếu tố then chốt để đảm bảo sự thống nhất trong chỉ huy. Căn cứ theo Điều 12 Thông tư 56/2025/TT-BQP, thẩm quyền được phân cấp như sau:

Thông thường, Trung đoàn trưởng, Chính ủy trung đoàn và các cấp tương đương trở lên sẽ là người có thẩm quyền quyết định cho quân nhân thuộc quyền quản lý được nghỉ hằng tuần. Đối với những sĩ quan giữ chức vụ chủ trì từ cấp Trung đoàn trở lên, việc nghỉ ngơi sẽ do chỉ huy hoặc chính ủy cấp trên trực tiếp xem xét và quyết định.

Tóm lại, từ ngày 01/7/2025, chế độ nghỉ "tranh thủ" của sĩ quan và quân nhân chuyên nghiệp sẽ được thực hiện bài bản và minh bạch hơn theo quy định của Thông tư 56/2025/TT-BQP. Việc nắm vững các quy định này không chỉ giúp quân nhân bảo vệ quyền lợi của mình mà còn góp phần duy trì nghiêm kỷ luật quân đội.