Từ ngày 01/7/2025, hệ thống an sinh xã hội Việt Nam sẽ chứng kiến một bước ngoặt lớn khi Luật Bảo hiểm y tế sửa đổi 2024 chính thức đi vào cuộc sống. Trong đó, nhóm đối tượng tham gia bảo hiểm y tế (BHYT) từ 5 năm liên tục trở lên sẽ được thụ hưởng những đặc quyền chưa từng có, giúp giảm bớt gánh nặng tài chính đáng kể khi không may ốm đau, bệnh tật.

Hiểu đúng về điều kiện "5 năm liên tục"

Nhiều người dân vẫn còn băn khoăn về cách tính thời gian này. Theo quy định tại Quyết định 1666/QĐ-BHXH năm 2020, một người được ghi nhận là có thời gian tham gia BHYT 5 năm liên tục khi có thời gian đóng BHYT từ đủ 05 năm trở lên. Điểm đáng lưu ý là pháp luật cho phép sự gián đoạn nhưng tối đa không quá 03 tháng. Điều này tạo điều kiện linh hoạt cho những người lao động trong quá trình chuyển đổi công việc hoặc gặp khó khăn tạm thời.

1. Hưởng 100% chi phí khám chữa bệnh, kể cả khi đi trái tuyến

Đây có thể coi là thay đổi mang tính đột phá nhất. Trước đây, việc khám chữa bệnh trái tuyến thường đi kèm với mức hưởng thấp hơn. Tuy nhiên, căn cứ khoản 17 Luật Bảo hiểm y tế sửa đổi 2024, người tham gia BHYT 5 năm liên tục sẽ được quỹ BHYT thanh toán 100% chi phí trong các trường hợp đặc biệt sau:

• Có số tiền cùng chi trả chi phí khám chữa bệnh trong năm lớn hơn 06 lần mức tham chiếu.
• Tự đi khám chữa bệnh tại các cơ sở cấp cơ bản hoặc chuyên sâu để điều trị bệnh hiếm, bệnh hiểm nghèo hoặc thực hiện phẫu thuật kỹ thuật cao theo danh mục của Bộ Y tế.
• Người dân tộc thiểu số, hộ nghèo tại vùng khó khăn khi điều trị nội trú tại cơ sở cấp chuyên sâu.
• Các trường hợp cấp cứu tại bất kỳ cơ sở y tế nào trên toàn quốc.

2. Xóa bỏ rào cản "180 ngày chờ" cho dịch vụ kỹ thuật cao

Một tin vui khác cho người bệnh là việc bãi bỏ quy định về thời gian chờ đợi. Trước đây, theo khoản 3 Điều 16 Luật Bảo hiểm y tế 2008, quyền lợi về dịch vụ kỹ thuật cao chỉ có hiệu lực sau 180 ngày kể từ ngày đóng BHYT.

Tuy nhiên, từ ngày 01/7/2025, theo điểm c khoản 3 Điều 16 Luật Bảo hiểm y tế sửa đổi 2024, quy định này đã chính thức bị bãi bỏ. Người dân khi tham gia BHYT sẽ được hưởng ngay các quyền lợi kỹ thuật cao mà không cần phải chờ đợi nửa năm như trước, giúp việc điều trị các bệnh lý phức tạp trở nên kịp thời hơn.

3. Chuyển đổi căn cứ tính mức hưởng sang "Mức tham chiếu"

Thay vì dựa trên mức lương cơ sở như trước đây, Luật mới đưa vào khái niệm "Mức tham chiếu". Cụ thể, tại điểm d khoản 1 Điều 22 Luật Bảo hiểm y tế sửa đổi 2024 quy định:

"Người tham gia bảo hiểm y tế liên tục từ 05 năm trở lên và có số tiền cùng chi trả chi phí khám bệnh, chữa bệnh trong năm lớn hơn 06 lần mức tham chiếu, trừ trường hợp tự đi khám bệnh, chữa bệnh không đúng tuyến, thì được quỹ bảo hiểm y tế thanh toán 100% chi phí khám bệnh, chữa bệnh trong phạm vi được hưởng."

Việc áp dụng mức tham chiếu giúp chính sách BHYT trở nên đồng bộ với lộ trình cải cách tiền lương, đảm bảo quyền lợi của người dân không bị ảnh hưởng bởi các thay đổi về cơ cấu lương tối thiểu.

Lời khuyên từ chuyên gia: Để đảm bảo quyền lợi tối ưu, người dân nên kiểm tra kỹ thời gian tham gia BHYT trên ứng dụng VssID hoặc thẻ BHYT giấy. Nếu phát hiện thời gian tham gia chưa chính xác hoặc bị gián đoạn quá 3 tháng, cần liên hệ ngay với cơ quan Bảo hiểm xã hội để được hướng dẫn xử lý kịp thời trước khi các quy định mới có hiệu lực.